نسخه آزمایشی پایگاه فهارس نسخه‌های خطی • دربردارنده بیش از ۷۶ هزار اثر و ۴۳۸ هزار نسخه خطی
شناسنامه کتاب‌شناختی اثر

دیوان جامی

d.-e jāmī
241 نسخه ثبت‌شده از قرن 9 تا 14 هـ.ق
دارای نسخه اصل (دستخط مؤلف)
مشاهده فهرست نسخه‌ها ↓
/w/29288
شناسه یکتا در پایگاه فهارس: #29288
تاریخ و سده تألیف: نامشخص
مأخذ فهرست‌نویسی:
فنخا، ج 15، ص 97 تا 117
زبان و قالب: عربی - فارسی
رده‌های موضوعی: شعر

معرفی و مشخصات کتاب‌شناختی اثر (در مأخذ فنخا)

جامی دارای سه دیوان است به نام‌های: 1. فاتحة الشباب؛ 2. واسطة العقد، 3. خاتمة الحياة. دیوان مبسوط و مفصل اشعار و سروده‌های فارسی که توسط ناظم حداقل سه بار در سال‌های 884، 885 و 897 ق تحریر و تنظیم شده و بر هر کدام نامی نهاده است. در برخی نسخه‌ها تاریخ 871 نیز آمده که ممکن است قبل از فاتحة الکتاب تنظیمی اولیه داشته است. هر سه دیوان جامی با حذف دیباچه‌ها و درهم کردن اشعار به ترتیب حروف تهجی، با تصحیح و مقدمه مفصل هاشم رضی در تهران، انتشارات پیروز 1341ش به چاپ رسیده است.
آغاز اثر
« 1: (دیوان اول) بسم الله الرحمن الرحیم ×× هست صلای سرخوان کریم / خوان کرم کرده کریم آشکار ×× گوید بسم الله دست بیار. پاکا پروردگاری که زبان سخن گذار در دهان سخن وران شیرین کار ... 2: (غزلیات) بسم الله الرحمن الرحیم ×× اعظم اسماء علیم حکیم / محترمان حرم انس را ×× تازه حدیثی است ز عهد قدیم 3: (دیوان دوم) بسم الله الرحمن الرحیم ×× املی حمداً لمنان الکریم ... متکلمی که خلعت اعجاز کلام معجز طراز قرآن را به ماء نفی »
انجام اثر
« (دیوان اول) چه خوش باشد که در کاشانه غم ×× دو همدم درد دل گویند با هم 4: (غزلیات) یا من بدا جمالک فی کل ما بدا ×× بادا هزار جان مقدس تو را فدا »
سوابق و چاپ‌های اثر
بهترین کار بر روی دیوان او به این مشخصات چاپ شده است: دیوان جامی، نورالدین عبدالرحمن بن احمد جامی، مقدمه و تصحیح اعلاخان افصح زاد، تهران، میراث مکتوب، با همکاری انستیتو شرق شناسی و میراث خطی، 1378، 2ج
مآخذ و منابع کتاب‌شناسی اثر
الذريعة 188/9 و 189 نسخه‌های منزوی 2264/3 مشترک پاکستان 591/7 - 599 و 18/59 جامی حکمت ص 207 مشار فارسی 2280/2، جامی تألیف علی اصغر حکمت ص 208 مكتبة اميرالمؤمنين 498/2 و 230/1 و 261/1

متن فنخا (فهرستگان نسخه‌های خطی ایران (فنخا))

● دیوان جامی / شعر / عربی - فارسی d.-e jāmī جامی، عبدالرحمن بن احمد، 817 - 898 قمری jāmī, ‘abd-or-rahmān ebn-e ahmad (1415 - 1493) جامی دارای سه دیوان است به نام‌های: 1. فاتحة الشباب؛ 2. واسطة العقد، 3. خاتمة الحياة. دیوان مبسوط و مفصل اشعار و سروده‌های فارسی که توسط ناظم حداقل سه بار در سال‌های 884، 885 و 897 ق تحریر و تنظیم شده و بر هر کدام نامی نهاده است. در برخی نسخه‌ها تاریخ 871 نیز آمده که ممکن است قبل از فاتحة الکتاب تنظیمی اولیه داشته است. هر سه دیوان جامی با حذف دیباچه‌ها و درهم کردن اشعار به ترتیب حروف تهجی، با تصحیح و مقدمه مفصل هاشم رضی در تهران، انتشارات پیروز 1341ش به چاپ رسیده است. آغاز: 1: (دیوان اول) بسم الله الرحمن الرحیم ×× هست صلای سرخوان کریم / خوان کرم کرده کریم آشکار ×× گوید بسم الله دست بیار. پاکا پروردگاری که زبان سخن گذار در دهان سخن وران شیرین کار ... 2: (غزلیات) بسم الله الرحمن الرحیم ×× اعظم اسماء علیم حکیم / محترمان حرم انس را ×× تازه حدیثی است ز عهد قدیم 3: (دیوان دوم) بسم الله الرحمن الرحیم ×× املی حمداً لمنان الکریم ... متکلمی که خلعت اعجاز کلام معجز طراز قرآن را به ماء نفی انجام: (دیوان اول) چه خوش باشد که در کاشانه غم ×× دو همدم درد دل گویند با هم 4: (غزلیات) یا من بدا جمالک فی کل ما بدا ×× بادا هزار جان مقدس تو را فدا 5: (دیوان سوم) بسم الله الرحمن الرحیم ×× طرفه خطاییست ز سفر قدیم / کرده ازین حرف ستایش کران ×× نقش نگین خاتم پیغمبران چاپ: بهترین کار بر روی دیوان او به این مشخصات چاپ شده است: دیوان جامی، نورالدین عبدالرحمن بن احمد جامی، مقدمه و تصحیح اعلاخان افصح زاد، تهران، میراث مکتوب، با همکاری انستیتو شرق شناسی و میراث خطی، 1378، 2ج [الذريعة 188/9 و 189؛ نسخه‌های منزوی 2264/3؛ مشترک پاکستان 591/7 - 599 و 18/59؛ جامی حکمت ص 207؛ مشار فارسی 2280/2، جامی تألیف علی اصغر حکمت ص 208؛ مكتبة اميرالمؤمنين 498/2 و 230/1 و 261/1]

نسخه‌های خطی این اثر

241 نسخه
ردیف کتابخانه و مرکز نگهداری شماره نسخه کاتب تاریخ کتابت نوع خط برگ مشاهده
181
مجلس
تهران
358 بی‌کاتب بی‌تاریخ نستعلیق 242 شناسنامه ←
182
مجلس
تهران
359 بی‌کاتب بی‌تاریخ نستعلیق 257 شناسنامه ←
183
جمعیت نشر فرهنگ
رشت
522د بی‌کاتب بی‌تاریخ نستعلیق 285 شناسنامه ←
184
ملک
تهران
4913/3 بی‌کاتب بی‌تاریخ شکسته - شناسنامه ←
185
دانشگاه
تهران
3468/4 بی‌کاتب بی‌تاریخ - 135 شناسنامه ←
186
دانشگاه
تهران
3489/6 بی‌کاتب بی‌تاریخ نستعلیق 43 شناسنامه ←
187
دانشگاه
تهران
970/20-ف بی‌کاتب بی‌تاریخ نسخ - شناسنامه ←
188
مجلس
تهران
1126 بی‌کاتب بی‌تاریخ نستعلیق 13 شناسنامه ←
189
مجلس
تهران
13646/7 بی‌کاتب بی‌تاریخ نستعلیق 15 شناسنامه ←
190
مجلس
تهران
13950/3 بی‌کاتب بی‌تاریخ شکسته نستعلیق 4 شناسنامه ←
191
ملی
تبریز
3678 بی‌کاتب بی‌تاریخ نستعلیق 244 شناسنامه ←
192
مجلس
تهران
13156 سلطان علی المشهدی بی‌تاریخ نستعلیق 313 شناسنامه ←
193
مجلس
تهران
14104/2 حاج محمد سندی بی‌تاریخ نستعلیق 4 شناسنامه ←
194
مجلس
تهران
2330/2 بی‌کاتب بی‌تاریخ نستعلیق 94 شناسنامه ←
195
مرکز مطالعات
قم
785 بی‌کاتب بی‌تاریخ نستعلیق 226 شناسنامه ←
196
دانشگاه
تهران
6410/4 بی‌کاتب بی‌تاریخ نستعلیق 4 شناسنامه ←
197
مهدوی
تهران
کلیات 431 بی‌کاتب بی‌تاریخ - - شناسنامه ←
198
دانشگاه
تهران
5135/10-ف بی‌کاتب بی‌تاریخ - - شناسنامه ←
199
دانشگاه
تهران
5861/10 بی‌کاتب بی‌تاریخ نستعلیق 17 شناسنامه ←
200
سلطنتی
تهران
463 بی‌کاتب بی‌تاریخ نستعلیق 1043 شناسنامه ←
201
سلطنتی
تهران
463 بی‌کاتب بی‌تاریخ نستعلیق 448 شناسنامه ←
202
سلطنتی
تهران
462 بی‌کاتب بی‌تاریخ نستعلیق 288 شناسنامه ←
203
سلطنتی
تهران
460 بی‌کاتب بی‌تاریخ نستعلیق 693 شناسنامه ←
204
گلپایگانی
قم
2988-15/228 بی‌کاتب بی‌تاریخ نستعلیق 194 شناسنامه ←
205
مسجد اعظم
قم
2091 بی‌کاتب بی‌تاریخ نستعلیق 157 شناسنامه ←
206
گلپایگانی
قم
1080-6/170 بی‌کاتب بی‌تاریخ نستعلیق 94 شناسنامه ←
207
گلپایگانی
قم
1340-8/50 بی‌کاتب بی‌تاریخ نستعلیق 344 شناسنامه ←
208
گلپایگانی
قم
6748-34/118 بی‌کاتب بی‌تاریخ نستعلیق 122 شناسنامه ←
209
مسجد اعظم
قم
32 بی‌کاتب بی‌تاریخ نستعلیق 104 شناسنامه ←
210
مسجد اعظم
قم
3697 بی‌کاتب بی‌تاریخ نستعلیق 119 شناسنامه ←