نسخه آزمایشی پایگاه فهارس نسخه‌های خطی • دربردارنده بیش از ۷۶ هزار اثر و ۴۳۸ هزار نسخه خطی
شناسنامه کتاب‌شناختی اثر

جامع المقاصد فی شرح القواعد

jāmi‘-ul maqāṣid fī š.-il qawā‘id
313 نسخه ثبت‌شده از قرن 10 تا 13 هـ.ق
دارای نسخه اصل (دستخط مؤلف)
مشاهده فهرست نسخه‌ها ↓
/w/18722
شناسه یکتا در پایگاه فهارس: #18722
تاریخ و سده تألیف: 935 هـ.ق
مأخذ فهرست‌نویسی:
فنخا، ج 9، ص 972 تا 997
زبان و قالب: عربی
رده‌های موضوعی: فقه
اهدا / به درخواست: یکی از پادشاهان صفویه
محل تألیف: نجف اشرف
اثر مرتبط / وابسته به: قواعد الاحکام فی معرفة (مسائل) الحلال و الحرام؛ علامه حلی، حسن بن یوسف (648-726)

معرفی و مشخصات کتاب‌شناختی اثر (در مأخذ فنخا)

«قواعد الاحکام فی معرفة الحلال و الحرام» اثری برجسته از علامه حلی عالم نامدار شیعی است که بر آن شروح و حواشی بسیاری نوشته شده است و از آن جمله شرح مبسوط محقق کرکی، که در شش مجلد آن را تألیف و تا شرح مسأله «و لو قالت زوجنی بما شاء الخاطب فهو تفویض یأتی و لو عرف ما شاء فقال زوجتک بما شئت صح» که از فروع مسأله صداق از باب نکاح است، بیشتر گزارش نکرده است و بقیه را دیگران از قبیل فاضل هندی تحت عنوان «کشف اللثام»، تکمیل کرده‌اند. نام «جامع المقاصد» را مؤلف بر آن نگذاشته ولی چون در مقدمه آن آمده است که پس از این که حواشی و تعلیقاتی بر قواعد نوشته بودم شروع به نوشتن شرح مفصل بر آن نموده که مشتمل بر تمام مقاصد جلیه و خفیه آن بوده باشد، بدین مناسبت نزد فقها مشهور به جامع المقاصد گردیده و در آخر خطبه برخی نسخه‌ها مذکور است: «و سمیته بجامع الفوائد» ولی در برخی نسخه‌های دیگر این جمله نیست. اگر نسخه اصل عبارتی داشته مسلماً جامع المقاصد بوده است. در نسخه چاپی در مقدمه به «جامع المقاصد» تصریح شده است.
آغاز اثر
« الحمد لله العلی الکبیر الحکیم الخبیر العلیم القدیم الذی خلق الخلق بقدرته ... »
سوابق و چاپ‌های اثر
مؤسسه آل البیت، 1411ق؛ ایران، سنگی، 1278ق، رحلی، 359ص (درهامش)؛ مشار عربی، ص 245
شروح، حواشی و منظومه‌ها (در فنخا)
حاشیة جامع المقاصد فی شرح القواعد؛ محقق کرکی، علی بن حسین (890-940) جمع الفوائد فی تکملة شرح القواعد؛ شوشتری، عبدالله بن حسین (-1021) حاشیة جامع المقاصد
مآخذ و منابع کتاب‌شناسی اثر
الذریعة 72/5 و 75/5 ریحانة الأدب 247/5 و 244/5 اعیان الشیعة 210/8 مشار عربی: 245 مکتبة امیر المومنین 300/1 و 301 دنا 591/3 (312 نسخه)

متن فنخا (فهرستگان نسخه‌های خطی ایران (فنخا))

● جامع المقاصد فی شرح القواعد / فقه / عربی jāmi‘-ul maqāṣid fī š.-il qawā‘id محقق کرکی، علی بن حسین، 890 - 940 قمری moḥaqqeq-e karakī, ‘alī ebn-e ḥoseyn (1486 - 1534) وابسته به: قواعد الاحکام فی معرفة (مسائل) الحلال و الحرام؛ علامه حلی، حسن بن یوسف (648-726) اهدا به: یکی از پادشاهان صفویه تاریخ تألیف: 18 جمادی الاول 935ق؛ محل تألیف: نجف اشرف «قواعد الاحکام فی معرفة الحلال و الحرام» اثری برجسته از علامه حلی عالم نامدار شیعی است که بر آن شروح و حواشی بسیاری نوشته شده است و از آن جمله شرح مبسوط محقق کرکی، که در شش مجلد آن را تألیف و تا شرح مسأله «و لو قالت زوجنی بما شاء الخاطب فهو تفویض یأتی و لو عرف ما شاء فقال زوجتک بما شئت صح» که از فروع مسأله صداق از باب نکاح است، بیشتر گزارش نکرده است و بقیه را دیگران از قبیل فاضل هندی تحت عنوان «کشف اللثام»، تکمیل کرده‌اند. نام «جامع المقاصد» را مؤلف بر آن نگذاشته ولی چون در مقدمه آن آمده است که پس از این که حواشی و تعلیقاتی بر قواعد نوشته بودم شروع به نوشتن شرح مفصل بر آن نموده که مشتمل بر تمام مقاصد جلیه و خفیه آن بوده باشد، بدین مناسبت نزد فقها مشهور به جامع المقاصد گردیده و در آخر خطبه برخی نسخه‌ها مذکور است: «و سمیته بجامع الفوائد» ولی در برخی نسخه‌های دیگر این جمله نیست. اگر نسخه اصل عبارتی داشته مسلماً جامع المقاصد بوده است. در نسخه چاپی در مقدمه به «جامع المقاصد» تصریح شده است. آغاز: الحمد لله العلی الکبیر الحکیم الخبیر العلیم القدیم الذی خلق الخلق بقدرته ... چاپ: مؤسسه آل البیت، 1411ق؛ ایران، سنگی، 1278ق، رحلی، 359ص (درهامش)؛ مشار عربی، ص 245 [الذریعة 72/5 و 75/5؛ ریحانة الأدب 247/5 و 244/5؛ اعیان الشیعة 210/8؛ مشار عربی: 245؛ مکتبة امیر المومنین 300/1 و 301؛ دنا 591/3 (312 نسخه)] شرح و حواشی: 1- حاشیة جامع المقاصد فی شرح القواعد؛ محقق کرکی، علی بن حسین (890-940) 2- جمع الفوائد فی تکملة شرح القواعد؛ شوشتری، عبدالله بن حسین (-1021) 3- حاشیة جامع المقاصد

نسخه‌های خطی این اثر

313 نسخه
ردیف کتابخانه و مرکز نگهداری شماره نسخه کاتب تاریخ کتابت نوع خط برگ مشاهده
241
ملی
تهران
3274 بی‌کاتب 1237ق نستعلیق 213 شناسنامه ←
242
مدرسه صدر بازار
اصفهان
968 حاجی بابا بن رجبعلی سمنانی پنج‌شنبه 15 جمادی الثانی 1238ق نسخ 284 شناسنامه ←
243
مدرسه صدر بازار
اصفهان
714 حاجی بابا بن رجبعلی سمنانی پنج‌شنبه 3 صفر 1239ق نسخ 326 شناسنامه ←
244
رضوی
مشهد
20354 قاسم بن علی اکبر اصفهانی پنج‌شنبه 10 صفر 1239ق نسخ 286 شناسنامه ←
245
تربیت
تبریز
154 بی‌کاتب 1245ق - - شناسنامه ←
246
فاضل قائینی
قم
بدون شماره بی‌کاتب بی‌تاریخ - - شناسنامه ←
247
مسجد اعظم
قم
473 ملک محمد اصفهانی چهارشنبه 13 شوال 1249ق نستعلیق 193 شناسنامه ←
248
گوهرشاد
مشهد
1240 محمد بن محمد علی نوری تهرانی یک‌شنبه 13 صفر 1252ق نسخ - شناسنامه ←
249
فیضیه
قم
208 محمد هادی بن عبدالکریم 1252ق نسخ 196 شناسنامه ←
250
فیضیه
قم
212 بی‌کاتب 1254ق، گویا تحریر محمد هادی بن عبد الکریم - 248 شناسنامه ←
251
امام صادق
قزوین
434 بی‌کاتب بی‌تاریخ نسخ 256 شناسنامه ←
252
رضوی
مشهد
25385 بی‌کاتب 1260ق نسخ - شناسنامه ←
253
مرکز احیاء
قم
3722 محمد حسین بن محمدعلی موسوی اصفهانی چهارشنبه 13 رمضان 1262ق، جهت ملامحمد رفیع نسخ 313 شناسنامه ←
254
دائرة المعارف
تهران
1133 بی‌کاتب 1261ق نسخ 183 شناسنامه ←
255
مروی
تهران
277 بی‌کاتب 1262ق - - شناسنامه ←
256
مروی
تهران
145 بی‌کاتب 1263ق - - شناسنامه ←
257
رضوی
مشهد
12641 احمد بن محمد سه‌شنبه 18 شوال 1263ق نسخ 147 شناسنامه ←
258
مروی
تهران
274 محمد شفیع بهبهانی 1264ق - - شناسنامه ←
259
رضوی
مشهد
21356 احمد بن محمد سه‌شنبه 10 ذیقعده 1266ق نسخ 249 شناسنامه ←
260
رضوی
مشهد
20391 احمد بن محمد سه‌شنبه 14 جمادی الاول 1267ق نسخ 155 شناسنامه ←
261
دانشگاه
تهران
8704 عبدالرحیم کاشانی جمادی الاول 1268ق نسخ 350 شناسنامه ←
262
مدرسه باقریه
مشهد
87 بی‌کاتب بی‌تاریخ نسخ - شناسنامه ←
263
الهیات
مشهد
22672/3 بی‌کاتب بی‌تاریخ نسخ 20 شناسنامه ←
264
ملی
تهران
4244 بی‌کاتب بی‌تاریخ نسخ 193 شناسنامه ←
265
ملی
تهران
2707/2 بی‌کاتب بی‌تاریخ نسخ 68 شناسنامه ←
266
مهدوی
تهران
777 بی‌کاتب بی‌تاریخ نسخ - شناسنامه ←
267
ملی
شیراز
11-ف/548 بی‌کاتب بی‌تاریخ نسخ 183 شناسنامه ←
268
ملی
شیراز
5-ق/125 بی‌کاتب بی‌تاریخ نسخ 212 شناسنامه ←
269
زنجانی (آیة الله)
قم
23/1 ابراهیم بن علی بن عبدالعال، <!-- page: 995 --> بی‌تا بی‌تاریخ نسخ - شناسنامه ←
270
چهل ستون
تهران
67 بی‌کاتب 321(؟) نسخ - شناسنامه ←