و به خلع محمّد علی شاه قاجار و وجوب اتحاد مابین امّت اسلامیه حکم قطعی داده و در نجف الأشرف سه مدرسه بنا نهاد و تألیفات منیفه او بدین شرح است:
۱- الاجارة ۲- الاجتهاد و التقلید ۳- التکملة للتبصرة ۴- حاشیه بر اسفار ملاصدرا ۵- حاشیه رسائل شیخ مرتضی انصاری ۶- حاشیه مکاسب شیخ ۷- القضاء و الشهادات ۸- کفایة الاصول و اشهر از همه این کتاب آخری است که در تمامی اقطار در نهایت اشتهار و از حال حیات خود مصنف تا حال چندین مرتبه چاپ و مرجع افاده و استفاده علمای دینیه و طلاب و محصلین علوم شرعیه بوده و از معظمترین کتب تدریسیّه میباشد و شیخ علی قوچانی و شیخ محمد علی قمی و شیخ محمد حسین اصفهانی و شیخ عبد الحسین آل شیخ اسد اللّه و شیخ مهدی جرموقی و میرزا ابو الحسن مشگینی و حاج میرزا سید حسن رضوی قمی و دیگر اکابر وقت و فحول عصر شروح و حواشی بسیاری بر همین کتاب کفایة الاصول نوشتهاند و صاحب ترجمه روز سهشنبه بیستم ذیحجه هزار و سیصد و بیست و نه هجری (۱۳۲۹ ه قمری) در نجف اشرف وفات و در مقبره حاج میرزا حبیب اللّه رشتی مدفون گردید.
(ذریعه و ص ۱۸۰ ج ۱ عه و اطلاعات خارجی)
آخوندزاده میرزا فتحعلی ابن میرزا تقی ابن حاجی احمد
بنابر آنچه از شمارههای ۴۳ و ۴۴ و ۴۵ جریده کشکول چاپ تفلیس نقل شده از دانشمندان اواخر قرن سیزدهم هجری است که بعد از تحصیل علوم متداوله قدیمه و جدیده در اصول و آداب مناظره مهارتی بسزا رسانید و تمامی همت خود را در تفحّص احوال ملل اسلامی و تحقیق در اطراف علل عدم ترقی ایشان مصروف داشت و کوشش بسیار نمود که بلکه تمدن ملل غرب را به اقوام شرق انتقال دهد و اسباب ترقی ایشان را فراهم آرد و در همه تألیفات عربی و پارسی و ترکی خود بانتقاد از رسوم مدنی و اجتماعی و اداری و سیاسی و ادبی و اخلاقی ملل اسلامی پرداخت و زبده آثارش الفباء اختراعی او است که بجای الفبای حاضر اسلامی در سال ۱۲۷۴ ه از تألیف آن فارغ شد و دو رساله دیگر هم در دو سال ۱۲۸۰ و ۱۲۸۵ ه بزبان ترکی و پارسی در تاریخ خطوط و نواقص