خواص فهم مى‌كنند، و به آن منتفع ميشوند؛ و بيشتر عوام آن را منكر مى‌باشند، پس سخنان طريقت در لباس شريعت أدا بايد كرد تا همه كس از آنجا حظّ خود بردارند، و هيچ‌كس را از آنجا مضرّتى نباشد، و قال ايضا فى اثناء تلك الرسالة فى بيان كيفيّة الثّواب و العقاب: أمّا ثواب و عقاب روحانى كه پيش صوفيّه و حكما ثابت است، ايشان گفته‌اند كه ثواب لذّتى و بهجتى و شادي و راحتى است مر روح را، و عقاب ألمى و محنتى و غمى و حسرتى است مر او را، و هرگاه روح آدمى در زمان تعلق ببدن مبدأ و معاد خود را به آن قدر كه در استعداد اوست شناخت، و باعمال پسنديده و أخلاق رضيّه حاصل كرد؛ و از كدورات صفات بشريّت دور گشت، آن روح بكمال علمى و عملى آراسته شده، و از نقصانات خلاصى يافته، پس چون تعلّق وى از بدن منقطع شود و روح بذات خود پردازد خود را متّصف بكمالات يابد، و آن علم اليقينى كه بمبدأ و معاد در زمان حيات تعلّق داشت بعين اليقين مبدل شود، و حضرت مبدأ حقيقى كه نور الأنوار است با سائر مجرّدات نورانى كه فرشتگان مقرّبند أو مشاهده كند، او را سرور و بهجتى حاصل شود كه در وصف نگنجد، و سرّ ما لا عين رأت و لا اذن سمعت محصول پيوندد، ثمّ إلى أن قال و هذه الرباعيّة من نتايج أفكاره:بى‌خوابى شب جان مرا گرچه بكاستدر خواب شدن ز روى انصاف خطاستترسم كه خيالش قدمى رنجه كندعذر قدمش به سالها نتوان خواستانتهى و ينسب إليه أيضا هذا البيت:من شكر چون كنم كه همت نعمت توامنعمت چگونه شكر كند بر زبان خويشو كأنّه ماخوذ من بيت استاده المحقق الرّازى حيث يقول:گر كسى شكر او فزون گويدشكر توفيق شكر چون گويدأو من شعر سميّه العلامة التّفتازانى فى هذا المعنى:شكر انعامت اگر گويم همهباشد انعام توان در شأن منهذا و قد ذكره أيضا المحدّث النّيسابورى فى رجاله، فقال: علىّ بن محمّد بن