فهرستگان نسخه‌های خطی ایران (فنخا)، ج ۴، ص ۶۹

۶۹ فهرستگان نسخه‌های خطی ایران (فنخا) ج ۴
مگر این که همه اینها را آمیخته با یکدیگر گزارش نمود؛ خط: تعلیق، بی‌کا، بی‌تا؛ ۷گ (۳۵ب-۴۱ر) [ف: ۳-۴۱۰] ۱۹. مشهد؛ الهیات؛ شماره نسخه: ۶۹۴/۱۶ آغاز: بسمله محرر این رساله احسن الله عاقبته ... گوید که این کلمه چند است مشتمل بر اصطلاحات اهل تصوف منحصر در سه مطلب ... میل رجوع را؛ انجام: پیر مغان و پیر خرابات نیر مرشد و مربی را گویند، تمت در سه مطلب است: ۱. اسامی معشوق و آنچه تعلق به او دارد، ۲. اسامی که در میان عاشق و معشوق مشترکند، ۳. کلمات چند که مخصوص به عاشق و احوال اوست؛ خط: نسخ و نستعلیق، بی‌کا، بی‌تا؛ کاغذ فرنگی و فستقی؛ جلد: تیماج عنابی، ۵گ، اندازه: ۱۳/۵×۲۲/۵سم [ف: ۱-۵۳۷] ۲۰. تهران؛ دانشگاه؛ شماره نسخه: ۲۱۴۵/۴ در سه فصل درست مانند ف ۴۱۰؛ بی‌کا، بی‌تا؛ کاغذ: سپاهانی زرد، جلد: پارچه زری روزگار صفویان با پیکره‌های پرندگان و اژدها و گل و بوته در زمینه آبی با رنگ‌های دیگر درون با پیکره‌های جانوران مانند آهو و پلنگ با گل و بوته آراسته به‌زر در روی میشن سرخ، ۷ص (۷۲-۷۸)، اندازه: ۱۲×۲۴سم [ف: ۹-۸۳۸] ۲۱. تهران؛ دانشگاه؛ شماره نسخه: ۲۸۳۰/۱۵ خط: نستعلیق، کا: عبدالصمد بن حسین بن محمد شوشتری، بی‌تا؛ کاغذ: فرنگی، جلد: مقوا، ۱،۲۲۰ [ف: ۱۰-۱۶۶۹] ۲۲. تهران؛ دانشگاه؛ شماره نسخه: ۱۱۴۲/۲۳-ف نسخه اصل: بادلیان اکسفورد ش ۹۴ والکر walkar (ش ۱۲۹۸)؛ بی‌کا، بی‌تا [فیلمها- ف: ۱-۵۶۸] ۲۳. تهران؛ دانشگاه؛ شماره نسخه: ۷۹۸۲/۴ خط: نستعلیق، بی‌کا، بی‌تا؛ کاغذ: سپاهانی، جلد: مقوای پارچه، ۱گ (۲۲ر وپ)، ۱۷ سطر (۷/۵×۱۴)، قطع: ربعی، اندازه: ۱۳/۵×۲۱/۵سم [ف: ۱۶-۷۵۶] ۲۴. تهران؛ لغت‌نامه دهخدا؛ شماره نسخه: ۵۹/۵ بی‌کا، بی‌تا [نشریه: ۳-۵] ۲۵. تهران؛ لغت‌نامه دهخدا؛ شماره نسخه: ۵۹/۶ بی‌کا، بی‌تا [نشریه: ۳-۵] ۲۶. همدان؛ برنا، قاسم؛ شماره نسخه: ۳۸/۳ اصطلاحات صوفیان و مشایخ از عطار و مولوی و احمد جامی و عراقی؛ بی‌کا، بی‌تا [نشریه: ۵-۳۷۷] ۲۷. قم؛ حجتیه؛ شماره نسخه: ۴۸۴/۴ آغاز: در بعضی از اصطلاحات صوفیه آمده است که میخانه و میکده به نقل از کتاب خواجه محمد پارسا (پایان نسخه)؛ خط: نسخ و نستعلیق، بی‌کا، بی‌تا؛ ۳گ، قطع: خشتی [ف: ۱۱۰] ● اصطلاحات صوفیان = طوارق = عشق و محبت = طارقات / عرفان و تصوف / فارسی estelāhāt-e sūfīyān = tavāreq = ‘ešq v-a mohabbat = tāreqāt در ۱۷ «طارقه» بدون شماره: ۱. خرابات و مصطبه؛ ۲. زنار و ناقوس؛ ۳. نام و ناموس؛ ۴. ورد و طامات و عبادات؛ ۵. قلندری؛ ۶. زنار و ترسا بچه؛ ۷. بت و بتخانه؛ ۸. زلف و خال؛ ۹. عارض و جمال و روی و خط؛ ۱۰. نماز و روزه؛ ۱۱. محراب؛ ۱۲. مدرسه و خانقاه و خرابات؛ ۱۳. کعبه و کنشت؛ ۱۴. کفر و اسلام؛ ۱۵. ذوق و شوق؛ ۱۶. رود و سرود؛ ۱۷. جام و باده. آغاز: بسمله. بدانکه این رساله‌ای است در بیان عشق و محبت و اصطلاحات عشاق که مراد از هر یک چه چیزاست، مشتمل بر چند طارقه ... خرابات و مصطبه عبارت از خراباتی اوصاف نفسانی و عادات حیوانی و تخریب قوه غضبی و شهوانی و تغییر عادات و رسوم و تبدیل اخلاق مذمومه انجام: بسوی مستان نبری. و گفته اند آنچه ذکر پیاله و جام و مدام به صفا و مستی و جوش و خروش تعلق دارد. [نسخه‌های منزوی ۱۰۴۰/۲؛ مشترک ۱۲۷۶/۳ در ۱۹ «طارق» بسیار نزدیک به رساله در دست، جز آنکه این دو یکی نیستند؛ فهرستواره منزوی ۹۱/۷] تهران؛ دانشگاه؛ شماره نسخه: ۲۸۷۱/۲ آغاز و انجام: برابر در فهرست آمده است که در ۱۶ طارقه است؛ خط: نستعلیق، کا: محمد محسن بن آقا میرزا محمد حسین پسر میرزا عبدالغنی طبیب کرمانی، تا: ۲۶ ذیقعده ۱۲۴۵ق؛ کاغذ: فرنگی کبود و سفید فرنگی، جلد: تیماج مشکی، ۱۴گ (۲۵پ-۳۹ر) [ف: ۱۰-۱۷۱۶] تهران؛ دائرة المعارف؛ شماره نسخه: ۳۱-عکسی اصل نسخه: همان نسخه بالا [عکسی: ۲-۲۹] ● اصطلاحات صوفیان = اطوار / عرفان و تصوف / فارسی estelāhāt-e sūfīyān = atvār در یک «مقدمه» و دو «مطلب»: مقدمه در توجیه اصطلاحات مسایل عرفانی نظری: مطلب یکم در بیان عوالم خمس و مراتب ست و اطوار سبع: ۱. طور قالبی، ۲. طور نفسی، ۳. طور قلبی، ۴. طور سری، ۵. طور روحی، ۶. طور خفی، ۷. طور غیب الغیوب؛ مطلب دوم لفظهای عرفانی فارسی و عربی به ترتیب الفبایی. بسیار روان و شیوا نگاشته شده و واژه‌های پارسی آن خیلی لطیف تفسیر گردیده است. کلمه‌ها به‌ترتیب حرف‌های تهجی ابجدی فراهم آمده ولی نه متداول آن. نمونه‌ای از این رساله: «بنفشه، نکته را گویند که ادراک بشری بآن را نبرد و عقده آن بنظر و فکر انحلال نپذیرد. بیداری، عالم صحو را گویند جهت تکمل نواقص. لمؤلفه: ز حد شد ناله شبها و بیداری خوش آن روزی ×× که در کویت کنم خواب اجل درپای دیواری. بوستان، مقام دل گشادگی عارف را گویند اعم از آنکه بمرتبه و
۶۹

گزارش اشکال یا پیشنهاد