نسخه آزمایشی پایگاه فهارس نسخه‌های خطی • دربردارنده بیش از ۷۶ هزار اثر و ۴۳۸ هزار نسخه خطی
شناسنامه کتاب‌شناختی اثر

الوجيزة في الدراية

al-wajīza fi-d dirāya
249 نسخه ثبت‌شده از قرن 11 تا 14 هـ.ق
مشاهده فهرست نسخه‌ها ↓
/w/69683
شناسه یکتا در پایگاه فهارس: #69683
تاریخ و سده تألیف: 1010 هـ.ق
مأخذ فهرست‌نویسی: فنخا، ج 34، ص 272 تا 283
زبان و قالب: عربی
رده‌های موضوعی: درایه
محل تألیف: مرو رود (ماروچاق)

معرفی و مشخصات کتاب‌شناختی اثر (در مأخذ فنخا)

کتاب خلاصه‌ای در علم درایه است در یک «مقدمه» و شش «فصل» و یک «خاتمه»: المقدمة: فی تعریف علم الدرایة؛ فصل 1. ما یتقوم به من معنی الحدیث؛ 2. المتواتر و الواحد؛ 3. انواع الحدیث؛ 4. تعدیل الراوی و جرحه؛ 5. انواع تحمل الحدیث؛ 6. کثرة احادیث الشیعة. آن را هنگامی که در مرورود معروف به ماروچاق همراه لشکریان شاه عباس صفوی (996-1038ق) عازم تسخیر بلخ بوده، به پایان رسانده است.
آغاز اثر
« الحمدلله على نعمائه المتواترة و آلائه المستفيضة المتكاثرة ... و بعد، فهذه رسالة عزيزة موسومة بالوجيزة تتضمن خلاصة علم الدراية و تشتمل على زبدة ما يحتاج اليه اهل الرواية جعلتها كالمقدمة لكتاب الحبل المتین و علی الله اتوکل و به استعین. و هی مرتبة على مقدمة و فصول ستة و خاتمة ... »
انجام اثر
« بعين البصيرة و يحمده المتناولون بيد غير قصيرة. و اسأل الله التوفيق لاتمامه و الفوز بسعادة اختتامه انه سميع مجيب. »
سوابق و چاپ‌های اثر
مشار عربی، صص985-986؛ در مجموعه رسائل درایة الحدیث، قم، دارالحدیث، جزء اول، 1382ش، با تصحیح سید حسن حسینی آل المجدد الشیرازی؛ در تهران در 1310 با وصول الاخيار پدرش و بدایه شهید به اندازه ربعی در 8ص و در 1311 با خلاصه علامه و رجال مجلسی به وسیله حاج میرزا عبدالله تهرانی به اندازه وزیری در 5ص به چاپ سنگی رسید؛ با تحقیق ماجد غرباوی در مجله تراثنا، ش 32، ذیحجه 1413ق، ص387-439؛ تهران، سنگی، بی ناشر، 1319ق، وزیری؛ ایران، قم، مكتبة بصيرتی، 1398ق، سنگی، وزیری، 7ص (افست از روی چاپ تهران به خط علی بن حبیب الله اصفهانی، 1319)، (صص1-7)
شروح، حواشی و منظومه‌ها (در فنخا)
شرح وجیزه شیخ بهاء الدین؛ تبریزی، محمد زمان بن کلبعلی (-قرن 12)
مآخذ و منابع کتاب‌شناسی اثر
دنا 1010/10-1017 (246 نسخه) الذریعة 51/25-52 و 168/14-169 و 169-168: 12 و 228/2 کشف الحجب و الاستار 599

متن فنخا

● الوجيزة في الدراية / درايه / عربی al-wajīza fi-d dirāya شیخ بهائی، محمد بن حسین، 953 - 1030 قمری šeyx-e bahā’ī, mohammad ebn-e hoseyn (1547 - 1621) تاریخ تألیف: ذیقعده 1010ق؛ محل تألیف: مرو رود (ماروچاق) کتاب خلاصه‌ای در علم درایه است در یک «مقدمه» و شش «فصل» و یک «خاتمه»: المقدمة: فی تعریف علم الدرایة؛ فصل 1. ما یتقوم به من معنی الحدیث؛ 2. المتواتر و الواحد؛ 3. انواع الحدیث؛ 4. تعدیل الراوی و جرحه؛ 5. انواع تحمل الحدیث؛ 6. کثرة احادیث الشیعة. آن را هنگامی که در مرورود معروف به ماروچاق همراه لشکریان شاه عباس صفوی (996-1038ق) عازم تسخیر بلخ بوده، به پایان رسانده است. آغاز: الحمدلله على نعمائه المتواترة و آلائه المستفيضة المتكاثرة ... و بعد، فهذه رسالة عزيزة موسومة بالوجيزة تتضمن خلاصة علم الدراية و تشتمل على زبدة ما يحتاج اليه اهل الرواية جعلتها كالمقدمة لكتاب الحبل المتین و علی الله اتوکل و به استعین. و هی مرتبة على مقدمة و فصول ستة و خاتمة ... انجام: بعين البصيرة و يحمده المتناولون بيد غير قصيرة. و اسأل الله التوفيق لاتمامه و الفوز بسعادة اختتامه انه سميع مجيب. چاپ: مشار عربی، صص985-986؛ در مجموعه رسائل درایة الحدیث، قم، دارالحدیث، جزء اول، 1382ش، با تصحیح سید حسن حسینی آل المجدد الشیرازی؛ در تهران در 1310 با وصول الاخيار پدرش و بدایه شهید به اندازه ربعی در 8ص و در 1311 با خلاصه علامه و رجال مجلسی به وسیله حاج میرزا عبدالله تهرانی به اندازه وزیری در 5ص به چاپ سنگی رسید؛ با تحقیق ماجد غرباوی در مجله تراثنا، ش 32، ذیحجه 1413ق، ص387-439؛ تهران، سنگی، بی ناشر، 1319ق، وزیری؛ ایران، قم، مكتبة بصيرتی، 1398ق، سنگی، وزیری، 7ص (افست از روی چاپ تهران به خط علی بن حبیب الله اصفهانی، 1319)، (صص1-7) [دنا 1010/10-1017 (246 نسخه)؛ الذریعة 51/25-52 و 168/14-169 و 169-168: 12 و 228/2؛ کشف الحجب و الاستار 599] شرح و حواشی: 1- شرح وجیزه شیخ بهاء الدین؛ تبریزی، محمد زمان بن کلبعلی (-قرن 12)

نسخه‌های خطی این اثر

249 نسخه
ردیف کتابخانه و مرکز نگهداری شماره نسخه کاتب تاریخ کتابت نوع خط برگ مشاهده
1
مرعشی
قم
1182/24 بی‌کاتب با تاریخقرن 11 نسخ 1 شناسنامه ←
2
دانشگاه
تهران
2081/2 فضل الله بن محمد قرن 11 نسخ 5 شناسنامه ←
3
رضوی
مشهد
18343 بی‌کاتب قرن 11 نستعلیق 2 شناسنامه ←
4
فاضل خوانساری
خوانسار
269/15 بی‌کاتب قرن 11 - 5 شناسنامه ←
5
مرکز احیاء
قم
610/7 عکسی نامشخص - - - شناسنامه ←
6
مرکز احیاء
قم
3599/2 بی‌کاتب قرن 11 نسخ 6 شناسنامه ←
7
رضوی
مشهد
15145/2 بی‌کاتب قرن 11 نستعلیق - شناسنامه ←
8
مرعشی
قم
13632/2 بی‌کاتب نیمه دوم قرن 11 نستعلیق 2 شناسنامه ←
9
مرعشی
قم
7036/23 بی‌کاتب قرن 11 نستعلیق، نسخ 2 شناسنامه ←
10
سپهسالار
تهران
321/2 صدر بی‌کاتب قرن 11 شکسته نستعلیق 6 شناسنامه ←
11
گلپایگانی
قم
981/1-6/71 بی‌کاتب قرن 11 نسخ 5 شناسنامه ←
12
مرعشی
قم
16264/2 بی‌کاتب پیرامون قرن11 نسخ 4 شناسنامه ←
13
مجلس
تهران
6529/1 بی‌کاتب قرن 11 نسخ 7 شناسنامه ←
14
علامه طباطبائی
شیراز
1589/2 محمد علی بن میر خلیل الله حسینی تونی قرن 11 نسخ - شناسنامه ←
15
دانشگاه
تهران
3436/3 بی‌کاتب قرن 11 نسخ 4 شناسنامه ←
16
ملی
تهران
1088/1 محمد جعفر بن عبدالرحیم قرن 11 نستعلیق 8 شناسنامه ←
17
فیضیه
قم
1887/1 مسیب قائینی قرن 11 نستعلیق 4 شناسنامه ←
18
ملی
تهران
1984/4 جزائری، هاشم بن کرم الله قرن 11 نسخ 6 شناسنامه ←
19
ادبیات
تهران
120/1 حکمت مشرفی جزائری، محمود بن حسام الدین قرن 10 و 11 نسخ - شناسنامه ←
20
مجلس
تهران
2938/40 بی‌کاتب قرن 11 شکسته نستعلیق 6 شناسنامه ←
21
مجلس
تهران
754/1-طباطبائی بی‌کاتب قرن 11 - 11 شناسنامه ←
22
ملی
تهران
2272/4 جزائری، هاشم بن کرم الله قرن 11 نسخ 5 شناسنامه ←
23
مجلس
تهران
225/4 شریف، احمد بن عبدالحی قرن 11 نسخ 15 شناسنامه ←
24
وزیری
یزد
909/3 بی‌کاتب محرم 1004ق نسخ 9 شناسنامه ←
25
علامه طباطبائی
شیراز
50/2 محمد شریف بن حاج عبدالرحیم بن محمد شریف یزدی نجفی رمضان 1009ق - 4 شناسنامه ←
26
جامع کبیر
یزد
150/3 نامشخص - - - شناسنامه ←
27
دانشگاه
تهران
4316/6 تبنینی، محمد بن علی 6 رمضان1011ق نسخ 21 شناسنامه ←
28
جلیلی
کرمانشاه
223/15 بی‌کاتب شنبه 14ذیقعده 1012ق - 7 شناسنامه ←
29
رضوی
مشهد
7097 علی بن احمد قباطی پنج‌شنبه 29 محرم 1012ق نسخ 9 شناسنامه ←
30
دانشگاه
تهران
918/2 محمد امین قاری صفر 1015ق نستعلیق - شناسنامه ←