نسخه آزمایشی پایگاه فهارس نسخه‌های خطی • دربردارنده بیش از ۷۶ هزار اثر و ۴۳۸ هزار نسخه خطی
شناسنامه کتاب‌شناختی اثر

الوجيزة في الدراية

al-wajīza fi-d dirāya
249 نسخه ثبت‌شده از قرن 11 تا 14 هـ.ق
مشاهده فهرست نسخه‌ها ↓
/w/69683
شناسه یکتا در پایگاه فهارس: #69683
تاریخ و سده تألیف: 1010 هـ.ق
مأخذ فهرست‌نویسی:
فنخا، ج 34، ص 272 تا 283
زبان و قالب: عربی
رده‌های موضوعی: درایه
محل تألیف: مرو رود (ماروچاق)

معرفی و مشخصات کتاب‌شناختی اثر (در مأخذ فنخا)

کتاب خلاصه‌ای در علم درایه است در یک «مقدمه» و شش «فصل» و یک «خاتمه»: المقدمة: فی تعریف علم الدرایة؛ فصل 1. ما یتقوم به من معنی الحدیث؛ 2. المتواتر و الواحد؛ 3. انواع الحدیث؛ 4. تعدیل الراوی و جرحه؛ 5. انواع تحمل الحدیث؛ 6. کثرة احادیث الشیعة. آن را هنگامی که در مرورود معروف به ماروچاق همراه لشکریان شاه عباس صفوی (996-1038ق) عازم تسخیر بلخ بوده، به پایان رسانده است.
آغاز اثر
« الحمدلله على نعمائه المتواترة و آلائه المستفيضة المتكاثرة ... و بعد، فهذه رسالة عزيزة موسومة بالوجيزة تتضمن خلاصة علم الدراية و تشتمل على زبدة ما يحتاج اليه اهل الرواية جعلتها كالمقدمة لكتاب الحبل المتین و علی الله اتوکل و به استعین. و هی مرتبة على مقدمة و فصول ستة و خاتمة ... »
انجام اثر
« بعين البصيرة و يحمده المتناولون بيد غير قصيرة. و اسأل الله التوفيق لاتمامه و الفوز بسعادة اختتامه انه سميع مجيب. »
سوابق و چاپ‌های اثر
مشار عربی، صص985-986؛ در مجموعه رسائل درایة الحدیث، قم، دارالحدیث، جزء اول، 1382ش، با تصحیح سید حسن حسینی آل المجدد الشیرازی؛ در تهران در 1310 با وصول الاخيار پدرش و بدایه شهید به اندازه ربعی در 8ص و در 1311 با خلاصه علامه و رجال مجلسی به وسیله حاج میرزا عبدالله تهرانی به اندازه وزیری در 5ص به چاپ سنگی رسید؛ با تحقیق ماجد غرباوی در مجله تراثنا، ش 32، ذیحجه 1413ق، ص387-439؛ تهران، سنگی، بی ناشر، 1319ق، وزیری؛ ایران، قم، مكتبة بصيرتی، 1398ق، سنگی، وزیری، 7ص (افست از روی چاپ تهران به خط علی بن حبیب الله اصفهانی، 1319)، (صص1-7)
شروح، حواشی و منظومه‌ها (در فنخا)
شرح وجیزه شیخ بهاء الدین؛ تبریزی، محمد زمان بن کلبعلی (-قرن 12)
مآخذ و منابع کتاب‌شناسی اثر
دنا 1010/10-1017 (246 نسخه) الذریعة 51/25-52 و 168/14-169 و 169-168: 12 و 228/2 کشف الحجب و الاستار 599

متن فنخا (فهرستگان نسخه‌های خطی ایران (فنخا))

● الوجيزة في الدراية / درايه / عربی al-wajīza fi-d dirāya شیخ بهائی، محمد بن حسین، 953 - 1030 قمری šeyx-e bahā’ī, mohammad ebn-e hoseyn (1547 - 1621) تاریخ تألیف: ذیقعده 1010ق؛ محل تألیف: مرو رود (ماروچاق) کتاب خلاصه‌ای در علم درایه است در یک «مقدمه» و شش «فصل» و یک «خاتمه»: المقدمة: فی تعریف علم الدرایة؛ فصل 1. ما یتقوم به من معنی الحدیث؛ 2. المتواتر و الواحد؛ 3. انواع الحدیث؛ 4. تعدیل الراوی و جرحه؛ 5. انواع تحمل الحدیث؛ 6. کثرة احادیث الشیعة. آن را هنگامی که در مرورود معروف به ماروچاق همراه لشکریان شاه عباس صفوی (996-1038ق) عازم تسخیر بلخ بوده، به پایان رسانده است. آغاز: الحمدلله على نعمائه المتواترة و آلائه المستفيضة المتكاثرة ... و بعد، فهذه رسالة عزيزة موسومة بالوجيزة تتضمن خلاصة علم الدراية و تشتمل على زبدة ما يحتاج اليه اهل الرواية جعلتها كالمقدمة لكتاب الحبل المتین و علی الله اتوکل و به استعین. و هی مرتبة على مقدمة و فصول ستة و خاتمة ... انجام: بعين البصيرة و يحمده المتناولون بيد غير قصيرة. و اسأل الله التوفيق لاتمامه و الفوز بسعادة اختتامه انه سميع مجيب. چاپ: مشار عربی، صص985-986؛ در مجموعه رسائل درایة الحدیث، قم، دارالحدیث، جزء اول، 1382ش، با تصحیح سید حسن حسینی آل المجدد الشیرازی؛ در تهران در 1310 با وصول الاخيار پدرش و بدایه شهید به اندازه ربعی در 8ص و در 1311 با خلاصه علامه و رجال مجلسی به وسیله حاج میرزا عبدالله تهرانی به اندازه وزیری در 5ص به چاپ سنگی رسید؛ با تحقیق ماجد غرباوی در مجله تراثنا، ش 32، ذیحجه 1413ق، ص387-439؛ تهران، سنگی، بی ناشر، 1319ق، وزیری؛ ایران، قم، مكتبة بصيرتی، 1398ق، سنگی، وزیری، 7ص (افست از روی چاپ تهران به خط علی بن حبیب الله اصفهانی، 1319)، (صص1-7) [دنا 1010/10-1017 (246 نسخه)؛ الذریعة 51/25-52 و 168/14-169 و 169-168: 12 و 228/2؛ کشف الحجب و الاستار 599] شرح و حواشی: 1- شرح وجیزه شیخ بهاء الدین؛ تبریزی، محمد زمان بن کلبعلی (-قرن 12)

نسخه‌های خطی این اثر

249 نسخه
ردیف کتابخانه و مرکز نگهداری شماره نسخه کاتب تاریخ کتابت نوع خط برگ مشاهده
211
دانشگاه
تهران
6724/2 حسینی نجفی نیشابوری، کمال الدین حسن بی‌تاریخ نسخ - شناسنامه ←
212
قاضی طباطبائی
تبریز
بدون شماره/5 بی‌کاتب بی‌تاریخ - - شناسنامه ←
213
معصومیه
قم
77/4 بی‌کاتب بی‌تاریخ شکسته نستعلیق 3 شناسنامه ←
214
امام صادق
قزوین
294/1 بی‌کاتب بی‌تاریخ نسخ 6 شناسنامه ←
215
فیضیه
قم
874/1 بی‌کاتب بی‌تاریخ نستعلیق - شناسنامه ←
216
وزیری
یزد
3161/12 بی‌کاتب بی‌تاریخ - 2 شناسنامه ←
217
امام صادق
اردکان یزد
259/2 بی‌کاتب بی‌تاریخ نستعلیق 7 شناسنامه ←
218
وزیری
یزد
3909/2 بی‌کاتب بی‌تاریخ نستعلیق 4 شناسنامه ←
219
مؤسسه آیة الله بروجردی
قم
491/2 محمد حسن بن محمد حسین بی‌تاریخ نسخ 10 شناسنامه ←
220
مؤسسه آیة الله بروجردی
قم
466/4 بی‌کاتب بی‌تاریخ نسخ 8 شناسنامه ←
221
مجلس
تهران
9363/3 حسن بن محمد بی‌تاریخ نستعلیق 2 شناسنامه ←
222
روضاتی
اصفهان
42/3 بی‌کاتب بی‌تاریخ - - شناسنامه ←
223
ملی
تهران
2046/16 بی‌کاتب بی‌تاریخ نستعلیق 4 شناسنامه ←
224
فیضیه
قم
1980/2 بی‌کاتب بی‌تاریخ - 5 شناسنامه ←
225
مدرسه غرب
همدان
5344/1 محمد صادق بن محمد رضا بروجردی بی‌تاریخ نسخ - شناسنامه ←
226
چهل ستون
تهران
316/3 زین الدین ابوالقاسم محمد جعفر بن سید حسین الموسوی بی‌تاریخ - - شناسنامه ←
227
مجلس
تهران
1283 بی‌کاتب بی‌تاریخ - - شناسنامه ←
228
مجلس
تهران
4359/2 بی‌کاتب بی‌تاریخ نسخ 8 شناسنامه ←
229
مجلس
تهران
3718/4 محمد تقی بن محمد علی بی‌تاریخ نستعلیق 13 شناسنامه ←
230
مجلس
تهران
7540/1 بی‌کاتب بی‌تاریخ نستعلیق 5 شناسنامه ←
231
مرعشی
قم
2548/4 محفوظ بن علی بی‌تاریخ نسخ 3 شناسنامه ←
232
نمازی
خوی
493/1 بی‌کاتب بی‌تاریخ نسخ - شناسنامه ←
233
مرعشی
قم
7520/2 بی‌کاتب بی‌تاریخ - 6 شناسنامه ←
234
مرعشی
قم
28/2 بی‌کاتب بی‌تاریخ نستعلیق، نسخ 5 شناسنامه ←
235
گلپایگانی
قم
2254/4-12/144 بی‌کاتب بی‌تاریخ نسخ 5 شناسنامه ←
236
گلپایگانی
قم
824/5-5/114 بی‌کاتب بی‌تاریخ نستعلیق 4 شناسنامه ←
237
گلپایگانی
قم
7958/5-54/48 بی‌کاتب بی‌تاریخ نستعلیق 2 شناسنامه ←
238
مجلس
تهران
16353/2 ابوالفضائل بن حاجی حسین یزدی بی‌تاریخ نسخ 6 شناسنامه ←
239
رضوی
مشهد
561/6 بی‌کاتب بی‌تاریخ نستعلیق - شناسنامه ←
240
مسجد اعظم
قم
1826/4 بی‌کاتب بی‌تاریخ نسخ 3 شناسنامه ←