المحاسن
ج ۵، ص ۴۲۷–۴۳۱، ش ۲۳۶۸
فهرستگان نسخههای خطی حدیث و علوم حدیث شیعه
ج ۵، ص ۴۲۷–۴۳۱، ش ۲۳۶۸
۲۳۶۸. المحاسن
(عربی)
از: احمد بن محمد بن خالد برقی، ابو جعفر (م ۲۸۰ ق)
کتاب مهمی است در احادیث آداب اسلامی و اخلاقی در چند کتاب و هر کتاب مشتمل بر ابوابی. بخشهایی از این کتاب از بین رفته و بخش باقی مانده دارای یازده کتاب است با این عنوانها:
۱. کتاب القرائن، مشتمل بر ده باب؛
۲. کتاب ثواب الأعمال، مشتمل بر صد و بیست و سه باب؛
۳. کتاب العقاب، مشتمل بر هفتاد باب؛
۴. کتاب النور و الرحمه، مشتمل بر چهل و هفت باب؛
۵. کتاب مصابیح الظلم، دارای چهل و نه باب؛
۶. کتاب العلل؛
۷. کتاب السفر، دارای سی و نه باب؛
۸. کتاب المآکل، دارای یک صد و سی باب؛
۹. کتاب الماء، دارای بیست باب؛
۱۰. کتاب المنافع و الاستخارات، دارای شش باب؛
۱۱. کتاب المرافق و البنیان، دارای شانزده باب.
۱۲. بخش دیگری از کتاب محاسن را - که تاکنون مفقود بوده - آقای محمد برکت با عنوان «مکارم الاخلاق و مکارم الافعال من المحاسن» در فصلنامۀ علوم الحدیث (ش ۵، ص ۲۳۱-۳۰۶)، منتشر نمودهاند.
[الذریعة: ۱۲۳/۲۰؛ مشار عربی: ۸۰۸]
آغاز: بسمله کتاب الأول من القرائن و هو باب الثلاثة أحمد بن أبی عبد اللّٰه البرقی.
نسخهها:
۱/۱۴۳۹۲. قم، مرعشی: ۶۷۳۳، نسخ، ناصر الدین بن علی بن تقی الدین، ۹۸۳ ق، رساله دوم مجموعه، «۹۷ پ - ۲۵۲ ر» ۱۵۶ برگ [فهرست مرعشی: ۲۸۶/۱۷].
۲/۱۴۳۹۳. خوی، جواد شریف: ۹، از کتاب القرائن تا پایان کتاب المرافق، نسخ، بدون نام کاتب، پنجشنبه ۱۹ رجب ۱۰۳۵ ق، مکه مکرمه، رساله اول مجموعه، ۱۲۶ برگ، ۲۵ سطر [فهرست کتابخانۀ شریف خویی].
۳/۱۴۳۹۴. مشهد، مدرسۀ فاضلیه: ۸۰ اخبار، نسخ، عبد العلی طالقانی، ۱۰۵۲ ق، مقابله شده با نسخه اصل و تصحیح شده در همان سال، ۳۸۷ برگ [فهرست مدرسۀ فاضلیه: ۸۴].
۴/۱۴۳۹۵. مشهد، آستان قدس رضوی: ۲۱۳۹، نسخ، عبد العلی بن سلطان مراد طالقانی، ۱۰۵۲ ق، ۳۸۷ برگ [فهرست آستان قدس: ۱۶۳/۵].
۵/۱۴۳۹۶. مشهد، آستان قدس رضوی: ۶۸۲۷، افتادگی دارد، نسخ، محمد بن امیر سلطان حسینی قمی، ۱۰۵۳ ق، تصحیح و مقابله شده، ۱۶۹ برگ [فهرست آستان قدس: ۵ / ۱۶۴].
۶/۱۴۳۹۷. قم، مرکز احیاء میراث اسلامی: ۳۰۳۷، نسخ، بدون نام کاتب، غرۀ رجب ۱۰۵۶ ق، قزوین، تصحیح شده، ۳۲۵ برگ، ۱۵ سطر [فهرست مرکز احیاء: ۸ / مخطوط].
۷/۱۴۳۹۸. تهران، ملی تهران: ۳۱۴۲ /ع، نسخ، نجم الدین بن یعقوب صمیری، ۱۰۵۶ و ۱۰۵۷ ق، رسالۀ اول مجموعه، «۱-۱۷۴» ۱۷۴ برگ [فهرست ملی تهران: ۱۴ / ۲۵۸].
۸/۱۴۳۹۹. مشهد، دانشکدۀ الهیات: ۱۴۸۲، آغاز: برابر نمونه، نسخ، بدون نام کاتب، ۱۰۶۱ ق [فهرست الهیات مشهد: ۶۲۵/۲].
۹/۱۴۴۰۰. تهران، ملک: ۱۳۰۴، نسخ، محمد قاسم بن احمد طبرستانی، ۱۰۶۵ ق، ۲۶۸ برگ [فهرست ملک: ۴۷۴/۱].
۱۰/۱۴۴۰۱. قم، مرعشی: ۷۳۹۹، نسخ، مؤمن بن حاجی محمد بن حاجی میرزا علی ابهری، جمعه ۲۴ ربیع الثانی ۱۰۷۰ ق، ۲۱۰ برگ، ۲۱ سطر، ۱۵ * ۲۵ [فهرست مرعشی: ۱۹۷/۱۹].
۱۱/۱۴۴۰۲. تهران، دانشکدۀ ادبیات: امام جمعه ۴۱۸، از کتاب القرائن تا کتاب المرافق، نسخ، بدون نام کاتب، سهشنبه ۳ رجب ۱۰۷۵ ق، (۷۵۱۹۸) [فهرست ادبیات تهران:
۱۰۴/۳].
۱۲/۱۴۴۰۳. مشهد، آستان قدس رضوی: ۷۹۱۵، آغاز: برابر نمونه، نسخ، محمد جعفر بن عبد اللّٰه خرم آبادی، ۱۰۷۷ ق، با حواشی و فهرست کتب، تصحیح شده، ۱۶۱ برگ [فهرست آستان قدس: ۴۷۵/۱۴].
۱۳/۱۴۴۰۴. قم، مرعشی: ۴۹۲۸، از اول افتادگی دارد، آغاز: فرائض من غیر علة إلا منافق عقاب من ترک صلاة اللیل، نسخ، بدون نام کاتب، ۲۴ ذی حجه ۱۰۸۹ ق، رساله اول مجموعه، ۲۹۶ برگ [فهرست مرعشی: ۱۲۱/۱۳].
۱۴/۱۴۴۰۵. قم، گلپایگانی: ۱۳۳۷/۸/۴۷، آغاز: برابر نمونه، نسخ، محمد کاظم بن محمد صادق، شنبه ۲۳ شعبان ۱۰۹۰ ق، در حاشیه تصحیح شده و نسخه بدلها ذکر شده است، ۲۰۵ برگ، ۲۱ سطر، ۱۵ * ۲۵ [فهرست گلپایگانی، رایانهای؛ فهرست گلپایگانی، جدید].
۱۵/۱۴۴۰۶. تهران، مجلس شورای اسلامی: ۱۳۹۰۴، آغاز: برابر نمونه، نسخ، محمد کاظم بن محمد صادق، ۱۰۹۰ ق، مقابله و تصحیح شده، ۱۸۸ برگ [فهرست مجلس: ۳۷ / ۴۹۹].
۱۶/۱۴۴۰۷. بابل، مدرسۀ صدر: ۷۴، آغاز: برابر نمونه، نسخ، محمد مفید بن حاج محمد رازی، ۱۰۹۷ ق، تصحیح شده، به ضمیمۀ الأمالی صدوق، رساله اول مجموعه، ۳۰۷ برگ [فهرست مدرسۀ صدر: ۶۰].
۱۷/۱۴۴۰۸. قم، مرعشی: ۳۴۷۳، نسخ، ابو تراب بن محمد مهدی شهیدی، قرن ۱۱ ق، ۲۱۷ برگ [فهرست مرعشی: ۲۷۱/۹].
۱۸/۱۴۴۰۹. مشهد، آستان قدس رضوی: ۱۱۵۵۸، از اول و آخر افتادگی دارد، نسخ، بدون نام کاتب، قرن ۱۱ ق، با حواشی، ۱۳۵ برگ [فهرست آستان قدس: ۴۷۷/۱۴].
۱۹/۱۴۴۱۰. تهران، دانشگاه تهران: ۶۷۹۲، نسخ، محمد ولی بن ملا رجب علی کرمانشاهی، قرن ۱۱ ق، ۲۷۸ برگ [فهرست دانشگاه تهران: ۳۶۱/۱۶].
۲۰/۱۴۴۱۱. قم، مرکز احیاء میراث اسلامی: ۳۵۵۸، از انجام افتادگی دارد، آغاز: برابر نمونه، نسخ، بدون نام کاتب، قرن ۱۱ ق، تصحیح شده، ۲۷۱ برگ، ۱۷ سطر
[فهرست مرکز احیاء: ۹ / مخطوط].
۲۱/۱۴۴۱۲. کتابخانۀ شخصی (دارای ۲۳۰ نسخه): ۱۰۶، از کتاب القرائن تا کتاب المرافق، بدون نام کاتب، قرن ۱۱ ق، ۲۷۳ برگ [مجله نور علم: ۱۰۶/۵۴].
۲۲/۱۴۴۱۳. مشهد، ادبیات مشهد: ۳۴۱، نسخ، حسین بن محمد قاسم عاملی، ۱۱۱۱ ق [فهرست ادبیات مشهد: ۲۱۵].
۲۳/۱۴۴۱۴. زنجان، امام جمعه زنجان: بدون شماره، ملا محمد بن خلیل بن بدیع الزمان الموتی، ۲۸ ذی قعده ۱۱۲۲ ق [دلیل المخطوطات: ۱۶۰].
۲۴/۱۴۴۱۵. قم، مرعشی: ۱۸۷۷، آغاز: برابر نمونه، نسخ، عبد الصانع علوی سبزواری، ۲۹ شعبان ۱۱۳۰ ق، ۱۸۵ برگ [فهرست مرعشی: ۲۵۶/۵].
۲۵/۱۴۴۱۶. قم، گلپایگانی: ۷۴۶۶/۳۸/۸۶، از اول و آخر افتادگی دارد، آغاز: عالم یعرف من الحق الباطل عنه عن أبیه عن حماد بن عیسی عن ربعی... عنه عن أبیه عن محمد بن سلیمان عن سفیان عن نعمان الرازی، نسخ، بدون نام کاتب، قرن ۱۲ ق، در حاشیه تصحیح دارد، ۲۴۴ برگ، ۱۷ سطر [فهرست گلپایگانی، رایانهای؛ فهرست گلپایگانی، جدید].
۲۶/۱۴۴۱۷. تهران، دکتر علی اکبر فیاض: ۱۴۹، نسخ، بدون نام کاتب، ۱۲۵۰ ق [نشریۀ نسخههای خطی: ۷۰۰/۷].
۲۷/۱۴۴۱۸. تهران، دانشگاه تهران: ۱۰۵۸، آغاز: بسمله الأول من (الأشکال و) القرائن، نسخ، محمد حسن بن شیخ جواد آغایی، ۱۲۷۹ ق، ۱۷۶ برگ [فهرست دانشگاه تهران: ۱۵۱۹/۵].
۲۸/۱۴۴۱۹. مشهد، آستان قدس رضوی: اهدایی رهبری ۵۰۲، سید احمد صفایی، ۱۳۲۵ ق، رساله اول مجموعه [فهرست اهدایی رهبری: ۲۶۴].
۲۹/۱۴۴۲۰. قم، مرکز احیاء میراث اسلامی: ۲۸۸۰، آغاز: برابر نمونه، نسخ، عبد اللّٰه بن محمد حسن هشترودی تبریزی نجفی، ۱۳۳۶ ق، تصحیح شده توسط کاتب، رساله اول مجموعه، ۱۵۹ برگ، ۲۳ سطر [فهرست مرکز احیاء: ۸ / مخطوط].
۳۰/۱۴۴۲۱. مشهد، آستان قدس رضوی: ۸۱۳۷، نسخ، محمد حسین بن زین العابدین ارموی، ۱۳۴۶ ق، تصحیح و مقابله با دو نسخه از قرن ۱۱ ق، ۲۷ برگ [فهرست آستان قدس: ۴۷۶/۱۴].
۳۱/۱۴۴۲۲. شیراز، شاه چراغ: ۱۳۲، آغاز: برابر نمونه، نسخ، بدون نام کاتب، بدون تاریخ کتابت، شماره ثبت: ۳۵۴، ۱۹۵ برگ [فهرست شاه چراغ: ۱۱۸/۲].
۳۲/۱۴۴۲۳. تهران، مجلس شورای اسلامی: ۲۷۲۶، نسخ، بدون نام کاتب، بدون تاریخ کتابت، «۲۱۷ صفحه» ۱۰۹ برگ [فهرست مجلس: ۵۶/۹].
۳۳/۱۴۴۲۴. تهران، مجلس شورای اسلامی: ۴۴۱۳، از کتاب القرائن تا کتاب المرافق، بدون نام کاتب، بدون تاریخ کتابت، رسالۀ اول مجموعه، «۱-۲۰۲ ر» ۲۰۲ برگ [فهرست مجلس: ۱۰۹/۱۲].
۳۴/۱۴۴۲۵. مشهد، مدرسۀ خیرات خان: ۱۰۵، نسخ، بدون نام کاتب، بدون تاریخ کتابت، رساله سوم مجموعه [فهرست کتابخانۀ رشت و همدان: ۱۷۹۳].