ذهبیه / طب، حدیث / فارسی
tohfat-or rezā = t.-ye tebb-or rezā = t.-ye r.-ye zahabīye
خاتون آبادی، محمد شریف بن محمد صادق، ق ۱۲ قمری
xātūn ābādī, mohammad šarīf ebn-e mohammad sādeq (-18c)
وابسته به: الرسالة الذهبية = طب الرضا = الذهبية الطبية = الرسالة المذهبة علی بن موسی (ع)، امام هشتم (۱۵۳-۲۰۳)
تاریخ تألیف: ۱۴ محرم ۱۱۰۹ق؛ محل تألیف: قندهار
ترجمه از محمد شریف خاتون آبادی خادم است که پس از نگارش «حاشیه موجز قرشی» مأمور شد که شرحی بر این رساله بنگارد. متن را یاد میکند و سپس به فارسی برمیگرداند و در پایان کتاب از کتاب «معدن الفیض» خویش نام میبرد.
آغاز: الحمدلله الذی عجز عن تحمیده لسان کل ذی لسان ... و بعد چنین مرقوم میگرداند عبد ذلیل نادم، محمد شریف الخاتون آبادی الخادم ...
انجام: و این قدر کافی است در ترجمه و بیان کتاب مبارک «ذهبیه» منسوب به حضرت امام الثقلین ... الطیبین الطاهرین.
[فهرستواره منزوی ۳۴۷۳/۵]
۱. تهران؛ سپهسالار؛ شماره نسخه: ۷۳۷۳
آغاز و انجام: برابر
خط: نستعلیق، بیکا، تا: قرن ۱۲؛ تملک: عبدالکریم در ۱۱۹۱ ق، محمد طاهر حسینی خرزنی تفرشی در ۱۱۲۵ ق، محمد علی بن عبدالکریم آشتیانی قمی در ۱۲۴ (شاید ۱۲۰۴ق)؛ کاغذ: فرنگی، جلد: مقوا، ۱۳۱گ، ۱۲ سطر، اندازه: ۱۲×۱۸سم [ف: ۳-۴۱۳]
۲. تهران؛ مجلس؛ شماره نسخه: ۶۹۳۷
خط: نسخ معرب و نستعلیق، بیکا، تا: قرن ۱۲؛ مجدول، دارای سرلوح مرصع مذهب؛ چند تاریخ تولد به سالهای ۱۲۶۷، ۱۲۶۹، ۱۲۷۲، ۱۲۷۵ و ۱۲۷۹هـ و تاریخ عروسی میرزا علی به سال ۱۲۸۰ق؛ جلد: تیماج قهوهای، ۱۲۹گ، ۱۲ سطر، اندازه: ۱۲×۱۸/۵سم [ف: ۲۰-۳۵۳]
● تحفة الرضا = ترجمه طب الرضا = ترجمه رساله ذهبیه / طب، حدیث / فارسی
tohfat-or rezā = t.-ye tebb-or rezā = t.-ye r.-ye zahabīye
نظام ملکی، حاتم بن نظام الملک
nezām molkī, hātam ebn-e nezām-ol-molk
وابسته به: الرسالة الذهبية = طب الرضا = الذهبية الطبية = الرسالة المذهبة علی بن موسی (ع)، امام هشتم (۱۵۳-۲۰۳)
تهران؛ ملی؛ شماره نسخه: ۱۹۴۵
آغاز: بسمله و به نستعین، سپاس مرخدای را که پروردگار عالمیانست و؛ انجام: حضرت ابی الحسن الرضا علیه السلام بسوی مأمون و خواند این رساله را فرحناک شد بسبب فرقی عظیم و امر کرد نوشته شود بطلاو نامیده شود برساله مذهبه
خط: نسخ، کا: محمد مدعو به باقر، تا: ۱۱۱۴ق؛ کاغذ: بخارایی، جلد: ابره، پارچه گل و بوته دار عطف تیماج ماشی، ۱۱گ، ۲۳ سطر، اندازه: ۱۲×۲۲/۵سم [ف: ۴-۴۱۰]
● تحفة الرضا / تاریخ معصومین / فارسی
tuḥfat-ur riḍā
پیشنماز، محمد حسین بن مرتضی قلی، ق ۱۲ قمری
pīšnəmāz, mohammad hoseyn ebn-e mortezā qolī (-18c)
اهداء به: سلطان حسین صفوی (۱۱۰۵-۱۱۳۵ق)
تاریخ تألیف: ربیع الاول ۱۱۱۹ق؛ محل تألیف: مشهد الرضا
مؤلف در ابتدای جوانی پنج مرتبه به زیارت امام رضا (ع) مشرف شده و از محضر علمای آن دیار نظیر شیخ حر عاملی بهرهها برده و سپس مدت بیست سال به زیارت بیت الله الحرام و عتبات عالیات مشرف شده تا اینکه در سال ۱۱۱۹ به اتفاق شاه سلطان حسین صفوی دوباره توفیق زیارت امام رضا (ع) نصیبت وی شده و در آنجا به ذهنش رسیده که کتابی مختصر در تاریخ امام رضا (ع) و ثواب زیارت و آداب و ادعیه و طریق زیارت آن حضرت بنویسد و این تألیف، در واقع مکمل و تتمیم «هدایة السالکین» [هدایة السالکین، کتابی است فارسی در بیان مسائل حج و ادعیه و آداب مشعر الحرام و طریقه زیارات پیامبر مکرم (ص) و فاطمه زهرا و ائمه بقیع (ع)] اوست؛ این کتاب مشتمل است بر یک «مقدمه»، هشت «باب» و یک «خاتمه»: مقدمه در اسم شریف و کیفیت و لقب و نسب و کیفیت و تاریخ ولادت حضرت؛ ۱. بیان بعضی از فضایل و معجزات حضرت بر سبیل اختصار؛ ۲. بیان سبب و کیفیت تشرف حضرت به خراسان و کیفیت شهادت و غسل و کفن و تاریخ شهادت و عمر شریف و مدفن و عدد اولاد آن حضرت؛ ۳. ثواب زیارت حضرت بر سبیل اقتصار و تحقیق معنی قبله هفتم در ضمن حدیث هشتم و حدیث دعبل و حکایت قصیده او در شأن حضرت و اخبار بعضی از وقایع غریبه که در روضه منوره و حرم محترم آنحضرت واقع شده؛ ۴. آداب و قواعد و شرایط و مقدمات زیارات حضرات؛ ۵. زیارات مخصوص حضرت؛ ۶. زیارات جامعه؛ ۷. ادعیه که خواندنش بعد از زیارات حضرات ائمه اطهار (ع) در جانب سر مبارک ایشان مناسب است؛ ۸ زیارات جامعه اولاد ائمه (ع) و انبیاء سابقین و حضرت فاطمه بنت موسی بن جعفر (ع) در قم و عبدالعظیم در ری و قبور مومنین؛ خاتمه در زیارت ائمه (ع) بنیابت برادران.
آغاز: حمد فزون و سپاس و ستایش از حد فزون مالک الملکی را جل شأنه و عظم سلطانه سزاست که آثار دین داری.