● هشت بهشت /تجوید / فارسی
hašt behešt
قواعد قرائت قرآن و تجوید را به طور مختصر در هشت حدیقه بیان کرده است.
خوی؛ نمازی؛ شماره نسخه: ۴۵۲/۴
آغاز: زینت عنوان هر نامه نامی و زیور دیباچه هر صحیفه گرامی حمد مبدعی است که ابداع جمیع موجودات از اوست و صلوات بر رسول اوست صلی الله علیه و آله ... اما بعد چنین گوید بنده کمتر و ذره احقر المحتاج الی الله الغفور پرنور که این چند کلمه ای است
در نسخه تنها قسمتهایی از حدیقه اول در مخارج حروف موجود است؛ خط: نسخ، بیکا، بیتا؛ اندازه: ۱۰×۲۰سم [ف: -۲۲۷]
● هشت فایده / فارسی
hašt fāyede
تهران؛ دانشگاه؛ شماره نسخه: ۱۲۹/۳۵-ف
نسخه اصل: ایاصوفیا ش ۴۷۹۵. حاتم اصل از شقیق گرفته بود از ذکر مقدار فرسخ و نقل قران سال ۵۸۱ انوری و اجرای آن؛ خط: نسخ، بیکا، تا: ۸۵۵ق؛ ۱گ (۲۸۸)، ۱۴سطر [فیلمها ف: ۱-۴۱۳]
● هشت مجلس از ماه رمضان و بعضی در اثبات صانع / کلام و اعتقادات، اخلاق / فارسی
hašt majles az māh-e ramazān va ba‘z-ī dar esbāt-e sāne‘
شوشتری، جعفر بن حسین، ۱۲۳۰ - ۱۳۰۳ قمری
šoštarī, ja‘far ebn-e hoseyn (1815 - 1886)
خوانسار؛ فاضل خوانساری؛ شماره نسخه: ۲۰۱/۳
خط: نستعلیق شکسته، بیکا، تا: قرن ۱۴؛ اندازه: ۱۷×۲۱سم [ف: ۱-۱۵۰]
● هشت نفر از تابعین که زهد به آنها منتهی شد / تاریخ اسلام / عربی
hašt nafar az tābe‘īn ke zohd be ānhā montahī šod
تهران؛ ملک؛ شماره نسخه: ۶۰۴/۶۹
خط: نسخ، کا: جباعی حارثی، محمد بن علی، تا: قرن ۹؛ ۱ص (۲۷۸) [ف: ۵-۱۱۰]
● هفت احباب = هفت اسباب = هفت نام / کیمیا /فارسی
haft ahbāb = haft asbāb = haft nām
ناگوری، محمد بن محمود، - ۶۴۳ ؟ قمری
nagūrī, mohammad ebn-e mahmūd(- 1246)
دانشنامه ادب فارسی در معرفی این کتاب آورده است: کتاب در تجربههای کیمیاگری است و در هفت «باب» یا رساله نوشته شده و تنها یک با آن به نام هفت احباب از حمیدالدین ناگوری است بقیه بابها از این قرارند: ۲. ست ساکرا از گیان نات جوگس؛ ۳. هفت سیاره از شیخ سلیمان مندوی (- ۹۴۴ق)؛ ۴. هفت طبقه از میرسید هاشم بخارایی؛ ۵. هفت جوهر ار سید طیب اودهی؛ ۶. هفت ایام از شیخ نصیرالدین ناروئی؛ ۷. هفت دوزخ از صادق قولتانی. در دیباچه نسخه ش ق ف ۱۲۷ کتابخانه انجمن ترقی اردو کراچی آمده که نگارش شش تن را در صحرا دیده و با یاری آنان این رساله را نوشته است. اما در نسخه ریو (ص ۴۸۶) آمده که دیباچه از ناگوری است و وی میگوید به یاری آن شش تن این کتاب را نوشته و ریو میافزاید که این کسان از روزگاران جدا از هم هستند و گردآوردن آنان افسانهای بیش نیست. در دیباچه نسخه خطی این اثر که در فهرست مشترک آمده آن را به احتمال از گیان نات جوگی دانسته و شاید او که باید متأخرین آنها باشد آن رسایل را همراه با رساله خود کتابی به نام هفت احباب گردآورده باشد، فهرستواره این روایت را چنین نقل میکند: نگارش ناشناس یا گروهی از دوستان به شخصی به نام «کیان نات جوکی» برخورده که چهل سال رنج برده تا راز کیمیا را یافته بود اینان او را نکوهش نمودند و راه کوتاه این فن را به او نشان دادند، وی مسلمان شده و نامش را به سعادتمند تغیر داده است. این رساله در ۷ باب و هر بابی در ۴ فصل گرد آمده است: درباره بیان اجساد، بیان اکسیر و تخم سیماب و عمل سیماب و ... است، نسخه حاضر دارای دیباچه کتاب مطابق روایت فهرستواره از حمیدالدین ناگوری است پس از چند برگ افتادگی ۱۵ فصل با عنوان «نوع دیگر» در ترکیبات کیمیایی و ساختن سنگهای قیمتی و جلادادن آن نوشته شده است. نسخه مشابهی برای مقابله به دست نیامد. به نظر میرسد همه این مطالب ابواب گوناگون همان کتاب هفت احباب است که در مقایسه با صفحات نسخههای معرفی شده در منابع بسیار افتادگی دارد و ناقص و دارای اغلاط زیادی است.
آغاز: بسمله ... حمیدالدین ناگوری قدس الله سده حمد و ثنای قیومی را که عجز عقول ذریات آدم ... عقود در ناف آدم از ادراک کنه ذات بیچون او چون آیات صنعتش در ایجاد عالم ظاهر است ...
[مشترک پاکستان ۸۴۱/۱ و ۸۴۲؛ دانشنامه ادب فارسی شبه قاره) بخش دوم (ص ۱۰۱۱ و ۱۰۱۲)؛ فهرستواره منزوی ۳۹۹۰/۵؛ ریو ۴۸۶ - شیرانی ۳: و، ۵۶۶]
۱. تهران؛ دانشگاه؛ شماره نسخه: ۱۴۷۷/۱-ف
نسخه اصل: موزه بریتانیا ش ۱۷۹۶۶ .Add؛ بیکا، بیتا [فیلمها ف: ۱-۶۰۶]
۲. قم؛ مرعشی؛ شماره نسخه: ۹۴۴۴/۵
آغاز: برابر؛ انجام: واز اهل تجربه استماع شده که تا یکسال هر روز این حل از او حاصل میشود.
خط: نستعلیق، بیکا، تا: ۲۳ محرم ۱۲۵۲ق؛ جلد: مقوایی، ۴۴گ (۳۸۹پ-۴۳۲پ)، ۱۵سطر، اندازه: ۱۳×۲۵/۵سم [ف: ۲۴-۲۰۷]