فروردین ۱۳۷۴؛ جلد: مقوا، ۱۴۲گ، ۱۵سطر، اندازه: ۱۵×۲۴سم [اهدائی رهبر: ۲ اخبار۲-۶۹۱]
● معارج الفهم فی شرح النظم / کلام و اعتقادات / عربی
ma‘ārij-ul fahm fī šarh-in naẓm
علامه حلی، حسن بن یوسف، ۶۴۸ - ۷۲۶ قمری
‘allāme-ye hellī, ḥasan ebn-e yūsof (1251 - 1326)
وابسته به: نظم البراهین فی اصول الدین؛ علامه حلی، حسن بن یوسف (۶۴۸-۷۲۶ق)
تاریخ تألیف: ۶۷۸ق
علامه حلی، اول کتاب «نظم البراهین فی اصول الدین» را در هفت «باب»: ۱. النظر، ۲. الحدوث، ۳. الصانع، ۴. العدل، ۵. النبوة، ۶. الامامة، ۷. المعاد، تألیف کرد و سپس همانطور که در مقدمه «معارج» تصریح کرده فهم آن کتاب مشکل بود لذا مشکلات و اسرار آن را در این کتاب شرح داده است. او در خلاصه (ص ۲۴) و اجازه به مهنا (ص ۳۰ و ۵۲ اجازات بحار) از این گزارش و متن آن یاد کرده است.
آغاز: بسمله. الحمدلله علی ما اولانا من التوفیق و هدانا الى سواء الطريق.
انجام: و اجعل ما کتبناه حجة لنا لا علینا و وفقنا بالثبات على القول الثابت فی الحیوة الدنیا و فی الاخرة برحمتک یا ارحم الراحمین.
چاپ: چاپ شده
[مكتبة العلامة الحلى ص ۱۸۸؛ الذریعة ۲۴/۲۰۰و ۱۸۳/۲۱]
۱. مشهد؛ رضوی؛ شماره نسخه: ۲۵۹
آغاز و انجام: برابر
خط: نسخ، کا: حسن بن علی بن صدقة بن صالح، تا: قرن ۸؛ واقف: ابن خاتون، ۱۰۶۷؛ جلد: تیماج، ۹۶گ، اندازه: ۱۱×۲۰سم [ف: ۱-۲۲۵]
۲. یزد؛ وزیری؛ شماره نسخه: ۹۵۶
آغاز: نملی ها شرحا شافیا یکشف عن اسرارها و یظهر الکامن من اغوارها؛ انجام: ان واجب الوجود غیر منقسم و الواحدة غیر منقسمة الثانی.
خط: نسخ، بیکا، تا: قرن ۸و۹؛ افتادگی: آغاز و انجام؛ محشی از نصیر الدین کاشی است با دیباچه خود او در آغاز؛ اهدایی: وزیری؛ کاغذ: دولت آبادی، جلد: مقوایی، ۲۲۹گ، ۱۵سطر (۷×۱۰/۵)، اندازه: ۱۳×۱۸سم [ف: ۲-۷۸۶]
یزد؛ جامع کبیر؛ شماره نسخه: ۱۹۵
همان نسخه بالا [نشریه: ۴-۴۱۳]
تهران؛ دانشگاه؛ شماره نسخه: ۲۴۴۸-ف
نسخه اصل: همان نسخه بالا [فیلمها ف: ۱-۳۸۳]
۳. قم؛ فیضیه؛ شماره نسخه: ۱۸۱۹
آغاز: و سمیتها نظم البراهین فی اصول الدین و رتبتها على سبعة ابواب ... اقول الترتيب كما يقع فى الامور الذهنية؛ انجام: الباب السابع فى المعاد و فيه مسائل مسالة الجوهر حق ... قال مسألة فی النفس قال قوم جوهر مجرد.
خط: نستعلیق، بیکا، تا: گویا قرن۸؛ افتادگی: آغاز و انجام (یک برگ از آغاز و بخشی از باب هفتم افتاده)؛ محشی از نصیر الدین محمد تا اواسط باب چهارم؛ ۱۴۰گ، ۱۷سطر، اندازه: ۱۲×۱۸سم [ف: ۱-۲۶۰]
۴. قم؛ مرکز احیاء؛ شماره نسخه: ۱۷۹۸/۱
آغاز: برابر؛ انجام: فهذا آخر ما اوردناه فی هذه المقدمة ... فصل على اشرف الذوات الطاهرات و اکمل النفوس العارفات محمد المصطفی و عترته الاخیار الابرار ... برحمتك يا ارحم الراحمين.
نسخه اصل: کتابخانه چستربیتی-ایرلند، ش ۳۷۸۸؛ خط: نسخ، کا: علی بن محمد بن ابراهیم ابی الحسام، تا: دهه وسط ربیع الاول۷۳۱ق؛ مصحح، با امضای بلاغ ظاهرا فخر المحققین؛ تملک: حاجی علی بن بنوا التمیمی، عزیز الله جیلانی در ۱۲ ذیقعده ۱۰۳۷، احمد بن الشیخ شفیع طبری به سال ۱۲۱۳؛ ۲۳۴ص (۲۳۸-۵) [عکسی ف: ۵-۲۶۵]
قم؛ مرعشی؛ شماره نسخه: ۶۷۷/۱عکسی
همان نسخه بالا [عکسی ف: ۲-۱۵۸]
۵. قم؛ مسجد اعظم؛ شماره نسخه: ۶۵۶/۱
آغاز: برابر؛ انجام: اقول ذهب ابوهاشم الى ان التوبه واجب بالعقل اذ كانت عن فعل المعصية الكبيره لانها دافعة للضرر الذي هو العقاب ودفع الضرر واجب بالتوبه ... فهذا اخرما اوردناه فی هذه المقدمه
خط: نسخ، بیکا، تا: ۲۳ صفر۷۵۵ق؛ با نسخه اصل که به خط مؤلف بوده مقابله شده؛ مهر: «عبده الراجی محمد تقی» (بیضوی)؛ جلد: گالینگور، ۱۴۳گ، ۱۹سطر، اندازه: ۱۳×۱۹سم [ف مخ: ۵-۲۰۴۰]
۶. قم؛ مؤسسه آیة الله بروجردی؛ شماره نسخه: ۴۰
خط: نسخ، کا: محمد بن صدقه بن حسین بن ثامر بن عرفه، تا: چهارشنبه ۱۹ رجب۷۶۳ق، جا: نجف اشرف؛ ۱۰۹گ، ۲۱سطر، اندازه: ۱۶×۲۳سم [ف: ۱-۳۱]
۷. اصفهان؛ کتابخانههای اصفهان؛ شماره نسخه: ۴۶
آغاز: برابر
خط: نسخ، بیکا، تا: قرن ۱۱؛ افتادگی: انجام؛ مهر: «العبد المذنب علی محمد ۱۱۷۴»؛ کاغذ: دولت آبادی، جلد: تیماج، ۱۶۸گ، ۱۵ سطر در متن (۵×۱۱/۵)، اندازه: ۹×۱۶/۵سم [فهرست روضاتی: -۱۹۴]
۸. تهران؛ عبدالعظیم؛ شماره نسخه: ۶۸۱/۱
آغاز: برابر؛ انجام: و هذا حسن فهذا آخر ما أردنا فی هذه المقدمة اللهم فكما وفقتنا لاتمامه و أيدتنا لاختتامه فصل على أشرف الذوات الطاهرات ... للثبات على القول الثابت فی الحيوة الدينا و فى الآخرة برحمتك يا أرحم الراحمين ...