بیدگلی کاشانی، عبدالعظیم بن حسین، ق۱۳ قمری
bīdgolī kāšānī, ‘abd-ol-‘azīm ebn-e hoseyn (- 19c)
وابسته به: عائدة العقبی؛ بیدگلی کاشانی، عبدالعظیم بن حسین (قرن ۱۳)
خلاصه کتاب «عائدة العقبی» مؤلف است برای عمل مؤمنین و بسیار مختصر با احکام تقلید در آغاز آن و فقط تا مقداری از احکام وضو در این نسخه آمده است.
قم؛ مرعشی؛ شماره نسخه: ۶۹۶۴/۲
آغاز: الحمدلله رب العالمین ... چون تألیف نموده بودم کتابی را مشتمل بر مجملی از اصول دین و مفصلی از فروع دین
خط: نسخ، بیکا، بیتا؛ مصحح، محشی از مؤلف؛ جلد: تیماج قهوهای، ۱۰گ (۳۲۱پ-۳۳۰پ)، ۲۵ سطر، اندازه: ۱۵×۲۱سم [ف: ۱۸- ۱۴۴]
● خلاصه عباسی / لغت / ترکی و ترکی
xolāse-ye ‘abbāsī
حکیم قبلی، محمد بن عبدالصبور، ق۱۳ قمری
hakīm-e qobbolī, mohammad ebn-e ‘abd-os-sabūr (- 19c)
وابسته به: سنگلاخ؛ استرآبادی، محمد مهدی بن محمد نصیر (۱۱۸۰-۱۱۰۰)
به دستور: عباس میرزا قاجار (-۱۲۴۵ق)
کتاب سنگلاخ فرهنگ لغات ترکی (مغولی و جغتائی) به فارسی است که میرزا مهدی خان استر آبادی، منشی نادرشاه (قرن ۱۲) آن را تألیف نموده است. نسخه حاضر گزیدهای از آن کتاب است که «محمد خوئی» طبیب خاص محمد شاه و ناصر الدین شاه قاجار و صاحب تألیفات بسیار، به امر نایب السلطنه، عباس میرزا و به نام ایشان گزیده ساخته و آن را خلاصه عباسی نامیده است. وی از شواهد و مشتقات سنگلاخ صرف نظر نموده، گرچه از لحاظ حجم یک دهم اصل کتاب نیز نمیباشد، لیکن خلاصه کننده مدعی است تمام لغات سنگلاخ را دربردارد و بخشی از مقدمه سنگلاخ را که در نحو و صرف زبان ترکی میباشد، آورده است. ترتیب لغات بدین گونه است که به ترتیب حروف تهجی و تقدیم مشتقات بر جوامد از الف تا یاء را بیان کرده، سپس برخی لغات فارسی را به صروت الفبایی آورده و ترجمه نموده، آنگاه در خاتمه اشعاری از «امیر علیشیر نوائی» آورده است، و دارای لغات مشکله است. (محمود مرعشی)
آغاز: بسمله الحمدلله الذى جعل الناس شعوبا و قبائل لتعارفو ا ... اما بعد بر خاطر ملکوت ناظر بندگان سکندرشان
انجام: ولی باد پالار غاسلفان کحیم ×× سقرلات و هارجان دووغان کحیم.
چاپ: تبریز، ۱۳۴۵ ش
[نسخههای منزوی ۱۹۸۲/۳؛ دانشمندان آذربایجان ۱۲۲، الذریعة: ۲۲۹/۷؛ المآثر و الآثار: ۲۰۳؛ دنا ۹۵۸/۴ (۱۴ نسخه)]
۱. تهران؛ دانشگاه؛ شماره نسخه: ۲۷۸۲
خط: نستعلیق، بیکا، تا: قرن۱۲؛ افتادگی: آغاز و انجام؛ با ملحقاتی از لغت امیر علی شیر درباره لغات فارسی؛ کاغذ: فرنگی، جلد: تیماج مشکی، ۱۱۵گ، ۱۶ سطر (۷/۵×۱۳/۵)، اندازه: ۱۲/۵×۲۰/۵سم [ف: ۱۰ - ۱۶۳۵]
۲. تهران؛ مجلس؛ شماره نسخه: ۱۴۵۹۲
آغاز: برابر
خط: نسخ، کا: رازی قوشخانهای، تا: قرن ۱۳؛ جلد: تیماج مشکی، ۱۱۷گ، ۱۸سطر، اندازه: ۱۴/۲×۲۳سم [ف: ۴۱ - ۱۱۵]
۳. مشهد؛ رضوی؛ شماره نسخه: ۳۷۱۴
آغاز و انجام: برابر
خط: نستعلیق تحریری، بیکا، تا: اواخر قرن ۱۳؛ واقف: رضا نایینی؛ کاغذ: فرنگی، جلد: چرمی عنابی، ۱۲۵گ، ۱۵سطر (۸/۳×۱۴/۳)، اندازه: ۱۵/۷×۲۱/۸سم [ف: ۱۳ - ۲۸]
۴. تهران؛ سپهسالار؛ شماره نسخه: ۹۱
آغاز: برابر
خط: نستعلیق خوب، کا: محمد صادق سبزواری، تا: ۱۲۴۰ق؛ به سال ۱۲۶۲ داخل کتابخانه اعتضاد السلطنه گردیده؛ واقف: سپهسالار، کاغذ: سمرقندی، جلد: تیماج، ۱۰۹ص، ۱۶ سطر، قطع: وزیری، اندازه: ۱۴×۲۴سم [ف: ۲ - ۱۷۶]
۵. تهران؛ دانشگاه؛ شماره نسخه: ۵۶۹۳
خط: نستعلیق، کا: محمد علی بن عبدالکریم مروزی، تا: ۲ محرم ۱۲۴۳ق، جا: توس؛ کاغذ: فرنگی، جلد: تیماج قهوه ای، ۱۴۱گ، ۱۹ سطر (۵×۱۳/۵)، اندازه: ۱۰×۲۰سم [ف: ۱۶ - ۶۸]
۶. تهران؛ مجلس؛ شماره نسخه: ۱۱۶۹۵
خط: نستعلیق، بیکا، تا: شنبه ۲۴ رجب ۱۲۴۵ق، به دستور محمد قلیخان ایلیکی مملکت فارس [مختصر ف: - ۳۳۵]
۷. تهران؛ ادبیات؛ شماره نسخه: ۱۰۰-ج
آغاز و انجام: برابر
خط: نسخ، بیکا، تا: یکشنبه ۱۹ رجب ۱۲۵۲ق؛ کاغذ: فرنگی نخودی، جلد: تیماج، ۱۱۸گ، ۱۸ سطر (۸/۵×۱۵)، اندازه: ۱۵×۲۲سم [ف: ۱ - ۲۲۷]
۸. قم؛ مرعشی؛ شماره نسخه: ۱۳۲۱۸
آغاز و انجام: برابر
خط: نستعلیق، بیکا، تا: ۲۲ رجب ۱۲۵۳ق، جا: مشهد رضوی؛ مصحح، محشی؛ مهر: «محمد جعفر ۱۳۰۲» (بیضی)، «الراجی محمد علی» (بیضی)؛ کاغذ: فرنگی، جلد: تیماج سبز، ۱۰۴گ، ۱۵ سطر (۸×۱۵)، اندازه: ۱۵×۲۱سم [ف: ۳۳ - ۴۲۱]
۹. تهران؛ دانشگاه؛ شماره نسخه: ۹۰۶۵
خط: نستعلیق، بیکا، تا: شنبه ۵ جمادی الاول ۱۲۶۳ق؛ افتادگی: