قم؛ معصومیه؛ شماره نسخه: ۵۸۷۸
خط: نسخ، کاتب = مؤلف، تا: ۲۸ ربیع الثانی ۱۳۵۶ق؛ واقف: علی آقا جهانبانی؛ کاغذ: فرنگی، جلد: مقوا، ۵۶گ، ۲۷ سطر، قطع: ربعی [آستانه قم: - ۱۱۶]
● خزينة اللغات فی بیان مصطلحات المفردات و المركبات / لغت / عربی و فارسی
xazīnat-ul luġāt fī bayān-i muṣṭalaḥāt-il mufradāt wa-l murakkabāt
در چند باب و فصل به ترتیب تهجی و فرهنگی است عربی و فارسی به فارسی.
تهران؛ دانشگاه؛ شماره نسخه: ۳۸۳۰/۲
آغاز: بسمله. حمد و ثنای فراوان و شکر و سپاس بی پایان مر آفریدگار بیچون و مبدء کن فیکون ... هذا الکتاب خزینة اللغات فی بیان المصطلحات المفرد و المركبات باب اول فصل الف استقصا نهایت مبالغت و آخرت. فصل س در یواس ... چوپ که پس در نهند ... در سموس مروارید درخشنده
خط: نستعلیق، بیکا، تا: قرن ۱۰؛ کاغذ: سمرقندی، جلد: تیماج سبز، ۱۴۸ص (۲-۱۴۹)، ۱۷سطر (۷×۱۴)، اندازه: ۱۲×۲۰سم [ف: ۱۲ - ۲۸۱۶]
● خزينة الواعظين (جنگ) / گوناگون / فارسی
xazīnat-ol vā‘ezīn (jong)
تهران؛ مجلس؛ شماره نسخه: ۱۷۶۱۷
بیکا، بیتا [د.ت. مجلس]
خستلرینه معالجه لری ← طیب نامه
خسرونامه ← گل و خسرو
● خسرو نامه / شعر / فارسی
xosrow-nāme
عطار، محمد بن ابراهیم، ۵۳۷؟ - ۶۲۷ ؟ قمری
‘attār, mohammad ebn-e ebrāhīm (1143 - 1230)
از دیگر مثنویهای عشقی عرفانی شیخ فریدالدین عطار است که موضوع آن ماجرای خیالی عشق دو دلداده خسرو و گلرخ میباشد. در علت نظم کتاب میگوید: از شخصی به نام بدر اهوازی، داستانی به نثر به دست آورده و به خواهش یکی از دوستان به نظم درآورده است. «که من از بدر اهوازی هم امروز ×× بدست آوردهام نثری دلفروز / چو پر کردی بهر چیزی جهان را ×× هم امشب ابتدا کن داستان را / درین شب این رفیقم بود در بر ×× چو شمع از آتش دل دود بر سر / به من گفت ای بمعنی عالم افروز ×× چنین مشغول طب گشتی شب و روز ...». این مثنوی بعد از عطار به نام «گل و هرمز» «خسرو و گل» نیز معروف شده است. (فاضل هاشمی)
آغاز: بنام آنکه گنج جسم و جان ساخت ×× طلسم گنج جان هر دو جهان ساخت؛
چاپ: در سال ۱۳۵۵ ش، به تصحیح و اهتمام احمد سهیلی خوانساری چاپ شده
۱. تهران؛ دانشگاه؛ شماره نسخه: ۱۳۸۰/۶-ف
نسخه اصل: کتابخانه ملی (دولت علیه ایران) ش۴۴۳؛ خط: نسخ، کا: ابوبکر بن علی بن محمد اسفراینی معروف به باکان، تا: شعبان ۷۳۱ق [فیلمها ف: ۱ - ۱۶۷]
۲. مشهد؛ رضوی؛ شماره نسخه: ۱۶۳۳۲
آغاز: برابر؛ انجام: کسی کو در دعا آرد مرا یاد ×× همه وقتی نگه دارش خدا باد
خط: نستعلیق کتابتی، کا: محمد سعید بن ابوالقاسم تربتی، تا: رجب ۱۰۰۵ق، جا: لاهور؛ چهار ستونه؛ واگذاری بنیاد مستضعفان در شهریور ماه ۱۳۶۷؛ کاغذ: حنایی، جلد: تیماج، ۱۰۱ص (۵۱۸-۷۲۰)، ۱۹ سطر، اندازه: ۱۲/۳×۲۰سم [ف: ۱۷ - ۱۲۹]
۳. تهران؛ ملی؛ شماره نسخه: ۲۵۲۳/۱
آغاز: برابر؛ انجام: گفت هستیم از زمین شوره زار ×× آب آن تلخ و هوای آن غبار.
خط: شکسته نستعلیق، بیکا، تا: محتملاً قرن ۱۳؛ افتادگی: انجام؛ کاغذ: فرنگی، جلد: مقوایی، ۳۸۹ص، ۲۷ سطر (۱۴×۲۴)، اندازه: ۲۲×۳۵سم [ف: ۶ - ۳۱]
● خسرو نامه اسکندری / شعر / فارسی
xosrow-nāme-ye eskandarī
جامی، عبدالرحمن بن احمد، ۸۱۷ - ۸۹۸ قمری
jāmī, ‘abd-or-rahmān ebn-e ahmad (1415 - 1493)
تهران؛ سلطنتی؛ شماره نسخه: ۳۱۷/۸
خط: نستعلیق، کا: جلال الدین محمود ابن فیروز بخت حسینی، تا: ۹۷۸ق؛ مجدول، سرآغاز مثنویها ۸ سرلوح مذهب مرصع بسیار عالی؛ مهر: «لیس الله بکاف عبده عبدالوهاب الموسوی»، حسین بن هدایت الله، رضا الحسینی، مشیرالسلطنه ۱۳۲۲؛ کاغذ: سمرقندی، جلد: مقوای روکش میشن گلی، ۲۱-۲۲ سطر، اندازه: ۱۷×۲۹/۵سم [ف: ۳ - ۲۱۶]
● خسرو و برجیس (جوانی و جانفشانی) / ادبیات / فارسی
xosrow va berjīs (javānī va jānfešānī)
فروغی، ابوالحسن، ۱۲۶۳ - ۱۳۳۸ شمسی
forūqī, ab-ol-hasan (1884 - 1959)