مقوا، ۴گ، ۲۳ سطر، اندازه: ۱۷×۲۵/۵سم [اهدائی رهبر: ۶ - ۲۵۴]
۲. تهران؛ مجلس؛ شماره نسخه: ۵۱۰/۲۳ کر
آغاز و انجام: برابر
خط: نستعلیق تحریری، کا: حاج صالح قرطبی، تا: ۱۱۲۱ق؛ مصحح، مجدول؛ کاغذ: فرنگی نخودی، ۴گ (۷۵پ-۷۸پ)، ۲۷سطر، اندازه: ۹/۵×۱۶/۵سم [ف: ۴۰/۲ - ۳۵۴]
۳. قم؛ مرعشی؛ شماره نسخه: ۹۹۵۹/۲
آغاز و انجام: برابر
خط: نسخ، کا: عبدالقادر بن محمد ابوبکر، تا: ۱۲۸۲ق؛ جلد: مقوایی، ۶گ (۴۱ر-۴۶ر)، اندازه: ۱۶/۵×۲۲سم [ف: ۲۵ - ۲۳۲]
● حصول العلم و الحكمة = جواب ابی سعید ابی الخير / فلسفه / عربی
ḥuṣūl-ul ‘ilm wa-l ḥikma = jawāb-u abī-sa‘īd abi-l-xayr
ابن سینا، حسین بن عبدالله، ۳۷۰؟ - ۴۲۸ قمری
ebn-e sīnā, hoseyn ebn-e ‘abd-ol-lāh (981 - 1038)
وابسته به: حصول علم و حکمت = نامه ابی سعید به ابن سینا؛ ابوسعید ابوالخیر (۳۵۷-۴۴۰)
پرسش ابوسعید ابوالخیر در مورد حصول العلم و الحکمة، و پاسخ از ابوعلی سینا. در برخی از نسخهها قید شده که این نامه را شیخ در پاسخ ابن ژیلا نوشته اما ملاحظه متن سؤال و جواب مسلم میدارد که مخاطب شیخ الرئیس مردی بزرگ و مورد احترام فراوان شیخ بوده است و این شخص بدون تردید کسی جز ابن ژیلا است. ابی سعید میگوید من از هر جویندهای میپرسم که حقیقت چیست، شما هم آنچه میدانید به من بگویید. شیخ به او میگوید که خدا را بشناس و با دانایی نیک بیاندیش.
آغاز: خطاب الشيخ العارف ابی سعید ابن ابی الخير الى الشيخ الرئيس ابن علی بن سینا ... ایها العالم وفقك الله لما ینبغی ورزقك من السعادة ...
آغاز جواب ابن سینا: وصل الخطاب الشیخ منبتاً عن جميع صنع الله لديه و سبوغ نعم الله عليه ...
انجام: و معرفة الله اول الاوايل اليه يصعد الكلم الطيب و العمل الصالح يرفعه اقول قولی و استغفر الله و استهدیه و اتوب اليه و استکف و اساله ان تقربنی انه سمیع مجیب. و الحمدلله ...».
چاپ: در نامه دانشوران ناصری، جلد اول (تهران: ۱۲۹۶ق)؛ در رسائل ابن سینا، جلد دوم (استانبول: ۱۹۵۳م)؛ این گفتگو در عیون الانباء ابن ابی اصیبعه (ج ۲ ص ۹-۱۰) و حالات و سخنان شیخ ابوسعید (چاپ ژوکوفسکی در پترزبورگ به سال ۱۲۱۷/۱۸۹۹ ص ۷-۶۴) و کشکول بهائی (ایران ۱۲۹۶ ص ۶۲۳) و در آغاز نجات (چاپ قاهره به سال ۱۳۳۱ ص ۵-۱۲) و با ترجمه در نامه دانشوران (ج ۱ص ۶-۷۲) و فرهنگ دهخدا در سرگذشت شیخ (ص ۲-۶۵۰) به چاپ رسیده.
[دنا ۶۶۳/۴ (۲۴ نسخه)؛ مصنفات شیخ از دکتر مهدوی ص ۸ (شماره ۴/ و )؛ فهرست قنواتی شماره های: ۲۶۰- ۲۶۶ و ۲۶۸]
۱. تهران؛ دانشگاه؛ شماره نسخه: ۱۵۵۹/۷-ف
خط: نسخ معرب، بیکا، تا: ۶۳۶ق، کاغذ: سمرقندی، جلد: تیماج مشکی، ۲گ (۵۷پ-۵۸)، ۱۷ سطر (۱۰×۱۴) [فیلمها ف: ۱ - ۶۱۱]
۲. تهران؛ دانشگاه؛ شماره نسخه: ۱۱۹۰/۷-ف
آغاز: برابر با جواب ابن سینا
نسخه اصل: ایاصوفیا ۴۸۴۹؛ بیکا، تا: ۶۹۷ق؛ مقابله شده؛ ۳گ (۲۹-۳۱ر) [فیلمها ف: ۱ - ۵۷۶]
۳. تهران؛ مجلس؛ شماره نسخه: ۱۴۵۹۰/۸۰
آغاز: وصل كتاب الشيخ الاجل سلطان العارفين ملک المحققین ابی سعید لا زالت الایام مطابقة لهواه و الاقسام موافقة لرضاه
خط: تعلیق، بیکا، تا: پنجشنبه ۲ ربیع الاول ۷۲۳ق؛ جلد: تیماج کرم قهوهای؛ ۱ص (۳۴۵)، ۴۱ سطر، اندازه: ۱۹×۳۲سم [ف: ۴۱- ۸۶]
۴. تهران؛ مجلس؛ شماره نسخه: ۱۴۵۹۰/۷۹
آغاز: برابر
در این نسخه سؤال و جواب هر یک جداگانه با این نام آمده و در برخی نسخه ها سؤال کننده ابن زیله قید شده؛ خط: نسخ، بیکا، تا: پنجشنبه ۲ ربیع الاول ۷۲۳ق؛ جلد: تیماج کرم قهوهای، ۱ص (۳۴۵)، ۴۱ سطر، اندازه: ۱۹×۳۲سم [ف: ۴۱ - ۸۶]
۵. تهران؛ مجلس؛ شماره نسخه: ۱۰۰۷۱/۱۴
آغاز و انجام: برابر
خط: نسخ، بیکا، تا: قرن ۸؛ ۴ص (۱۰۵-۱۰۸)، اندازه: ۱۲×۱۶سم [ف: ۳۲ - ۹۶]
۶. تهران؛ مجلس؛ شماره نسخه: ۵۲۸۰/۵
آغاز و انجام: برابر
خط: نسخ، بیکا، تا: قرن ۱۰؛ سپس شعر فارسی؛ ۵گ (۳۲ر-۳۶پ) [ف: ۱۶ - ۱۰۷]
۷. شیراز؛ علامه طباطبائی؛ شماره نسخه: ۱۰۱/۴
خط: نستعلیق، بیکا، تا: ۱۰۲۶ق؛ اندازه: ۱۲/۵×۱۹سم [نسخهپژوهی: ۳ - ۱۰۱]
۸. تهران؛ مجلس؛ شماره نسخه: ۸۹۶۰۸/۲۲
آغاز: برابر جواب شیخ
خط: نستعلیق، بیکا، تا: حدود ۱۰۶۰ق؛ ۱ص (۱۱۶) [مختصر ف: ۲۴۹]
۹. تهران؛ دانشگاه؛ شماره نسخه: ۶۶۱۶/۲۵
آغاز: برابر
خط: نسخ، کا: احمد سروی، تا: ۱۰۷۱ق؛ کاغذ: سپاهانی، جلد: تیماج تریاکی، ۲گ (۱۰۷ر-۱۰۸ر)، ۲۷ سطر (۱۰×۲۱)، اندازه: ۱۸×۳۱سم [ف: ۱۶ - ۳۱۰]
۱۰. تهران؛ مدرسه معمارباشی؛ شماره نسخه: ۱۰۷/۲
آغاز و انجام: برابر