شناسنامه کتابشناختی اثر
مفاتیح الاعجاز
mafātīḥ-ol e‘jāz
129
نسخه ثبتشده
از قرن 9 تا 14 هـ.ق
مشاهده فهرست نسخهها
↓
پیوند کوتاه:
/w/62016
شناسه یکتا در پایگاه فهارس: #62016
پدیدآور / مؤلف:
لاهیجی، محمد بن یحیی
تاریخ و سده تألیف:
877 هـ.ق
مأخذ فهرستنویسی:
فنخا، ج 30، ص 665
تا 673
زبان و قالب:
فارسی
ردههای موضوعی:
عرفان و تصوف
عناوین دیگر و همتراز:
شرح گلشن راز
(š.-e golšan-e rāz)
اثر مرتبط / وابسته به:
گلشن راز = گلشن الاسرار = گلشن محمودی؛ شبستری، محمود بن عبدالکریم (687-720ق)
معرفی و مشخصات کتابشناختی اثر (در مأخذ فنخا)
شیخ محمود شبستری، سرودهای ساخته است که جواب هفده سؤالی است که سید امیر حسین هروی جانشین بهاءالدین ذکریا ملتانی خلیفه شهاب الدین سهروردی از خراسان برای او فرستاده و به نام «گلشن راز» موسوم داشته است. این منظومه را اسیری لاهیجی، شمس الدین محمد بن یحیی نوربخشی به خواهش سالکان طریق مودت گزارش نموده است. او آن را در 19 ذیحجه 877 پاکنویس کرده و برای جامی فرستاده و او در برابر چنین سروده است: «ای فقر تو نوربخش ارباب نیاز ×× خرم ز بهار خاطرت گلشن راز / یکره نظری بر مس قلبم انداز ×× شاید که برم ره به حقیقت زمجاز».
آغاز اثر
« باسمك الاعظم الشامل فیضه المقدس بكل موجود المنور لظلمات العدم بانوار الوجود ای محمود بهر شانی ×× وای معبود بهر مکانی / ای مذکور بهرلسانی×× وای معروف بهر احسائی ... »
انجام اثر
« پایان کتاب بنام خود کردم خداوندا عاقبت محمود گردان و نام شیخ بزرگوار ناظمقدس سره مولانا سعد الدین محمود چپستری بوده و چپستر موضعی است در هشت فرسنگی تبریز و مولد مولانا و مدفن ایشان همانجاست قدس الله سره العزيز ... »
سوابق و چاپهای اثر
تصحیح محمد رضا برزگر خالقی و عفت کرباسی (تهران، زوار: 1371)؛ بمبئی، سنگی، 1312، وزیری کوچک،232ص؛ ایران، تهران، 1303ق، سنگی، وزیری، 5ص (صص 382-386) در هامش
شروح، حواشی و منظومهها (در فنخا)
ایجاز مفاتیح الاعجاز؛ فانی شیرازی دهدار، محمد بن محمود (1016-947)
مجموعة الفوائد = شرح گلشن راز = شرح فن
مآخذ و منابع کتابشناسی اثر
نسخههای منزوی 1401/2 و 3512/5 (41 نسخه)
مشترک پاکستان 1628/3 (18 نسخه)
تاشکند 756/8
لنینگراد 557
شگلوا 967-970
افغانستان 145 و 172
دیوان هند 1816-1819 و 3066
الذریعة 301/21 و 76/9 و 370/13
مشار فارسی 4837/4
کشف الظنون 1505/2، هدية العارفین 214/2، <!-- page: 666 --> فهرستواره منزوی 918/8
دنا 977/9-980 (110 نسخه)
متن فنخا (فهرستگان نسخههای خطی ایران (فنخا))
● مفاتیح الاعجاز = شرح گلشن راز / عرفان و تصوف / فارسی
mafātīḥ-ol e‘jāz = š.-e golšan-e rāz
لاهیجی، محمد بن یحیی، 840 - 912 قمری
lāhījī, mohammad ebn-e yahyā (1437 - 1507)
وابسته به: گلشن راز = گلشن الاسرار = گلشن محمودی؛ شبستری، محمود بن عبدالکریم (687-720ق)
تاریخ تألیف: دوشنبه 19 ذیحجه 877ق
شیخ محمود شبستری، سرودهای ساخته است که جواب هفده سؤالی است که سید امیر حسین هروی جانشین بهاءالدین ذکریا ملتانی خلیفه شهاب الدین سهروردی از خراسان برای او فرستاده و به نام «گلشن راز» موسوم داشته است. این منظومه را اسیری لاهیجی، شمس الدین محمد بن یحیی نوربخشی به خواهش سالکان طریق مودت گزارش نموده است. او آن را در 19 ذیحجه 877 پاکنویس کرده و برای جامی فرستاده و او در برابر چنین سروده است: «ای فقر تو نوربخش ارباب نیاز ×× خرم ز بهار خاطرت گلشن راز / یکره نظری بر مس قلبم انداز ×× شاید که برم ره به حقیقت زمجاز».
آغاز: باسمك الاعظم الشامل فیضه المقدس بكل موجود المنور لظلمات العدم بانوار الوجود ای محمود بهر شانی ×× وای معبود بهر مکانی / ای مذکور بهرلسانی×× وای معروف بهر احسائی ...
انجام: پایان کتاب بنام خود کردم خداوندا عاقبت محمود گردان و نام شیخ بزرگوار ناظمقدس سره مولانا سعد الدین محمود چپستری بوده و چپستر موضعی است در هشت فرسنگی تبریز و مولد مولانا و مدفن ایشان همانجاست قدس الله سره العزيز ...
چاپ: تصحیح محمد رضا برزگر خالقی و عفت کرباسی (تهران، زوار: 1371)؛ بمبئی، سنگی، 1312، وزیری کوچک،232ص؛ ایران، تهران، 1303ق، سنگی، وزیری، 5ص (صص 382-386) در هامش
[نسخههای منزوی 1401/2 و 3512/5 (41 نسخه)؛ مشترک پاکستان 1628/3 (18 نسخه)؛ تاشکند 756/8؛ لنینگراد 557؛ شگلوا 967-970؛ افغانستان 145 و 172؛ دیوان هند 1816-1819 و 3066؛ الذریعة 301/21 و 76/9 و 370/13؛ مشار فارسی 4837/4؛ کشف الظنون 1505/2، هدية العارفین 214/2، فهرستواره منزوی 918/8؛ دنا 977/9-980 (110 نسخه)]
شرح و حواشی:
1- ایجاز مفاتیح الاعجاز؛ فانی شیرازی دهدار، محمد بن محمود (1016-947)
2- مجموعة الفوائد = شرح گلشن راز = شرح فن
نسخههای خطی این اثر
129 نسخه| ردیف | کتابخانه و مرکز نگهداری | شماره نسخه | کاتب | تاریخ کتابت | نوع خط | برگ | مشاهده |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 31 |
مرعشی
قم
|
12938 | بیکاتب | ربیع الاول1292ق | شکسته نستعلیق | 366 | شناسنامه ← |
| 32 |
دائرة المعارف
تهران
|
1022 | بیکاتب | جمعه 10 ربیع الثانی 1290ق | نستعلیق | 247 | شناسنامه ← |
| 33 |
جمعیت نشر فرهنگ
رشت
|
342م | آقا میرزا عبد الله منجم حکیم پسر آخوند ملا محمد ملا باشی تهرانی | 8 شوال1288ق | نستعلیق | 602 | شناسنامه ← |
| 34 |
ملی
تهران
|
2363 | محمد باقر متخلص بپهاء | 1287ق | نستعلیق | 228 | شناسنامه ← |
| 35 |
مرکز احیاء
قم
|
7900 | فتاح بن نظام الدین حسینی اردبیلی | جمعه 25 شوال1284ق | نستعلیق | 188 | شناسنامه ← |
| 36 |
رضوی
مشهد
|
31542 | بیکاتب | 1280ق | نستعلیق | 282 | شناسنامه ← |
| 37 |
دانشگاه
تهران
|
1379 | عبدالوهاب بن میرعبدالستار | 12 جمادی الاول1272ق | نستعلیق | 250 | شناسنامه ← |
| 38 |
سلطنتی
تهران
|
5200 | عبدالکریم طباطبائی | 1269ق | نستعلیق | 736 | شناسنامه ← |
| 39 |
نوربخش
تهران
|
28/1 | محمد نصیر | ربیع الاول1269ق | - | 477 | شناسنامه ← |
| 40 |
مجلس
تهران
|
673 | بیکاتب | 1266ق | نستعلیق | 216 | شناسنامه ← |
| 41 |
سپهسالار
تهران
|
325 | محمد ابراهیم بن کلب علی خوانساری | یکشنبه 19 ربیع الثانی1264ق | نسخ | 237 | شناسنامه ← |
| 42 |
مجلس
تهران
|
4597 | بیکاتب | 1257ق | نسخ | 180 | شناسنامه ← |
| 43 |
رضوی
مشهد
|
908 | بیکاتب | 1254ق | نستعلیق | 344 | شناسنامه ← |
| 44 |
نوربخش
تهران
|
106 | فیض الله | 1250ق | نستعلیق | 500 | شناسنامه ← |
| 45 |
مرکز احیاء
قم
|
4149 | ابوالحسن بن محمد حسین حسینی تنکابنی | 1242ق | نستعلیق | 264 | شناسنامه ← |
| 46 |
رضوی
مشهد
|
907 | بیکاتب | ذیقعده 1241ق | نستعلیق | 251 | شناسنامه ← |
| 47 |
دهگان
اراک
|
189 | ابن سلطان علی محمد باقر | پنجشنبه 28 محرم 1239ق | نستعلیق | 208 | شناسنامه ← |
| 48 |
رضوی
مشهد
|
38401 | محمد تقی بن احمد کازرانی | رمضان 1239ق | نستعلیق | 168 | شناسنامه ← |
| 49 |
شیخ علی حیدر
مشهد
|
1237 | محمد تقی بن احمد کازرانی | رمضان 1239ق | نستعلیق | 168 | شناسنامه ← |
| 50 |
مجلس
تهران
|
77 | بیکاتب | سهشنبه 12 جمادی الثانی 1233ق | نسخ | 203 | شناسنامه ← |
| 51 |
مسجد اعظم
قم
|
3477 | بیکاتب | 1233ق | نسخ | 317 | شناسنامه ← |
| 52 |
گلپایگانی
قم
|
2694/6-14/144 | بیکاتب | 1229ق | شکسته نستعلیق | 97 | شناسنامه ← |
| 53 |
دانشگاه
تهران
|
1955-ف | نامشخص | - | - | - | شناسنامه ← |
| 54 |
مجلس
تهران
|
1374ط | محمد باقر بن میرزا لطف الله شیرازی | 8 جمادی الاول1228ق، حسب درخواست میرزا محمد شریف نگاشته است | نسخ | 513 | شناسنامه ← |
| 55 |
ملک
تهران
|
1507 | بیکاتب | 1227ق | نسخ | 153 | شناسنامه ← |
| 56 |
رضوی
مشهد
|
28919 | محمد محسن بن آقا محمد | 1223ق | نستعلیق | - | شناسنامه ← |
| 57 |
مجلس
تهران
|
18687 | بیکاتب | سهشنبه15 جمادی الاول1222ق | نستعلیق | 236 | شناسنامه ← |
| 58 |
ملی
تهران
|
122 | حاجی محمد | شنبه 29 صفر1216ق | نسخ | 291 | شناسنامه ← |
| 59 |
گلپایگانی
قم
|
4871-24/172 | بیکاتب | 19 جمادی الاول 1207ق(قسمت نونویس) | نستعلیق | 566 | شناسنامه ← |
| 60 |
ملی
تهران
|
2504 | بیکاتب | 1202ق | نستعلیق، نسخ | - | شناسنامه ← |