نسخه آزمایشی پایگاه فهارس نسخه‌های خطی • دربردارنده بیش از ۷۶ هزار اثر و ۴۳۸ هزار نسخه خطی
شناسنامه کتاب‌شناختی اثر

کیمیای سعادت

kīmīyā-ye sa‘ādat
127 نسخه ثبت‌شده از قرن 6 تا 13 هـ.ق
مشاهده فهرست نسخه‌ها ↓
/w/54873
شناسه یکتا در پایگاه فهارس: #54873
پدیدآور / مؤلف: غزالی، محمد بن محمد
تاریخ و سده تألیف: 490 هـ.ق
مأخذ فهرست‌نویسی:
فنخا، ج 26، ص 1003 تا 1011
زبان و قالب: فارسی
رده‌های موضوعی: اخلاق
اثر مرتبط / وابسته به: احیاء علوم الدین = احیاء العلوم؛ غزالی، محمد بن محمد (450-505)

معرفی و مشخصات کتاب‌شناختی اثر (در مأخذ فنخا)

ترجمه و گزارشی است از «احیاء علوم الدین» مؤلف که پس از کتاب «المستصفی» و «المنقذ» در یک «مقدمه» و چهار «عنوان»: خود، خدا، گیتی، رستاخیز و چهار «رکن»: عبادات، معاملات، مهلکات و منجیات نگاشته شده است و از نمونه‌های خوب نثر علمی و ادبی فارسی است.
آغاز اثر
« بسمله. شکروسپاس فراوان بعدد ستاره آسمان و قطره بارن و برگ درختان و ریگ بیابان ... مر آن خدائی را که یگانگی صفت اوست و جلال کبریا و عظمت و علا و مجد و بها خاصیت او ... هیچ آفریده آگاه نیست ... اما بعد بدانکه آدمی را بازی و هرزه نیافریده اند که کار وی عظیم و خطر وی بزرگ است زیرا که وی اگر چه ازلیت نیست و لکن ابدیست و اگر چه کالبد وی ادنا و سفلی است حقیقت روح وی علوی و ربانیست »
انجام اثر
« کفایت بوذ در حدیث موت، این مقدار که گفته آمد و کتاب کیمیاء سعادت بذین ختم کنیم ... و نعوذ بک منک، لانحصی ثناء علیک أنت کما اثنیت علی نفسک، والحمدلله رب العالمین ... »
سوابق و چاپ‌های اثر
مشار فارسی، ج4، صص4184-4185؛ لکهنو، سنگی، 1291ق/1874م، وزیری، 578ص؛ طهران، 1337ق، رقعی، 124+2ص؛ بمبئی، 1321ق، وزیری بزرگ، 8+424ص؛ لکهنو، سنگی، 1894/1311، وزیری، 2+578+2ص
شروح، حواشی و منظومه‌ها (در فنخا)
کیمیای سعادت (منتخب) = چهار عنوان؛ بابا افضل کاشانی، محمد بن حسین (-667ق) کیمیای سعادت (ترجمه)(2عنوان) کیمیای سعادت (منتخب)
مآخذ و منابع کتاب‌شناسی اثر
کشف الظنون 346/2 الذریعة 201/18 دنا 901904/8 (112 نسخه) نسخه‌های منزوی 1667/2 فهرستواره منزوی 570/6

متن فنخا (فهرستگان نسخه‌های خطی ایران (فنخا))

● کیمیای سعادت / اخلاق / فارسی kīmīyā-ye sa‘ādat غزالی، محمد بن محمد، 450 - 505 قمری qazzālī, mohammad ebn-e mohammad (1059 - 1112) وابسته به: احیاء علوم الدین = احیاء العلوم؛ غزالی، محمد بن محمد (450-505) تاریخ تألیف: میان سال‌های 490 تا 500ق ترجمه و گزارشی است از «احیاء علوم الدین» مؤلف که پس از کتاب «المستصفی» و «المنقذ» در یک «مقدمه» و چهار «عنوان»: خود، خدا، گیتی، رستاخیز و چهار «رکن»: عبادات، معاملات، مهلکات و منجیات نگاشته شده است و از نمونه‌های خوب نثر علمی و ادبی فارسی است. آغاز: بسمله. شکروسپاس فراوان بعدد ستاره آسمان و قطره بارن و برگ درختان و ریگ بیابان ... مر آن خدائی را که یگانگی صفت اوست و جلال کبریا و عظمت و علا و مجد و بها خاصیت او ... هیچ آفریده آگاه نیست ... اما بعد بدانکه آدمی را بازی و هرزه نیافریده اند که کار وی عظیم و خطر وی بزرگ است زیرا که وی اگر چه ازلیت نیست و لکن ابدیست و اگر چه کالبد وی ادنا و سفلی است حقیقت روح وی علوی و ربانیست انجام: کفایت بوذ در حدیث موت، این مقدار که گفته آمد و کتاب کیمیاء سعادت بذین ختم کنیم ... و نعوذ بک منک، لانحصی ثناء علیک أنت کما اثنیت علی نفسک، والحمدلله رب العالمین ... چاپ: مشار فارسی، ج4، صص4184-4185؛ لکهنو، سنگی، 1291ق/1874م، وزیری، 578ص؛ طهران، 1337ق، رقعی، 124+2ص؛ بمبئی، 1321ق، وزیری بزرگ، 8+424ص؛ لکهنو، سنگی، 1894/1311، وزیری، 2+578+2ص [کشف الظنون 346/2؛ الذریعة 201/18؛ دنا 901904/8 (112 نسخه)؛ نسخه‌های منزوی 1667/2؛ فهرستواره منزوی 570/6] شرح و حواشی: 1- کیمیای سعادت (منتخب) = چهار عنوان؛ بابا افضل کاشانی، محمد بن حسین (-667ق) 2- کیمیای سعادت (ترجمه)(2عنوان) 3- کیمیای سعادت (منتخب)

نسخه‌های خطی این اثر

127 نسخه
ردیف کتابخانه و مرکز نگهداری شماره نسخه کاتب تاریخ کتابت نوع خط برگ مشاهده
31
حجتیه
قم
194 بی‌کاتب 1271ق نستعلیق - شناسنامه ←
32
مسجد اعظم
قم
1623 محمد علی کاشانی محرم 1269ق نستعلیق 402 شناسنامه ←
33
دانشگاه
تهران
8510 فضل الله بن کربلایی علی خان مولوجه‌ای جمعه 24 ربیع الثانی 1266ق نستعلیق 155 شناسنامه ←
34
سپهسالار
تهران
1336 بی‌کاتب 1258ق نستعلیق 222 شناسنامه ←
35
سپهسالار
تهران
1337 عبدالباری جمعه 12 ذیحجه 1253ق نستعلیق 411 شناسنامه ←
36
مرعشی
قم
11012 فتح علی 1240ق نستعلیق - شناسنامه ←
37
سلطنتی
تهران
162 بی‌کاتب 1227ق نستعلیق، نسخ 545 شناسنامه ←
38
رضوی
مشهد
15902 بی‌کاتب 1227ق نستعلیق - شناسنامه ←
39
ملک
تهران
4057/133 محمد زمان بن کلبعلی متطبب خراسانی قرن 13 شکسته نستعلیق 1 شناسنامه ←
40
مرکز احیاء
قم
3958 بی‌کاتب قرن 13 نسخ 205 شناسنامه ←
41
مسجد اعظم
قم
2364/1 بی‌کاتب قرن 13 نسخ 15 شناسنامه ←
42
گلپایگانی
قم
7603-51/63 عبدالله قادری چهارشنبه 1 رجب 1143ق نستعلیق 305 شناسنامه ←
43
گلپایگانی
قم
6221-30/101 محمدفاضل 20شوال سنه 10 محمد شاه غازی(آقای احمد گلچین معانی درحاشیه نوشته است سنه 10 محمد شاه غازی برابر است با 1141ق) نستعلیق 408 شناسنامه ←
44
رضوی
مشهد
14982 محمد معصوم زنجانی 1124ق نستعلیق - شناسنامه ←
45
رضوی
مشهد
34778 بی‌کاتب قرن 12 نستعلیق 298 شناسنامه ←
46
سادات ناصری، حسن
تهران
249 بی‌کاتب قرن 12 نسخ 436 شناسنامه ←
47
گلپایگانی
قم
397-3/17 بی‌کاتب قرن 12 نستعلیق 398 شناسنامه ←
48
ملک
تهران
1806 بی‌کاتب قرن 12 نستعلیق 84 شناسنامه ←
49
میبدی (خاندان)
کرمانشاه
33 بی‌کاتب قرن 12 نستعلیق 198 شناسنامه ←
50
دانشگاه
تهران
7884 امان الله قرن 12 نستعلیق 588 شناسنامه ←
51
ادبیات
تهران
190 حکمت بی‌کاتب قرن 11 و 12 نسخ - شناسنامه ←
52
الهیات
تهران
233 بی‌کاتب قرن 12 نسخ 88 شناسنامه ←
53
ملی
تهران
1406 بی‌کاتب قرن 12 شکسته نستعلیق 76 شناسنامه ←
54
مدرسه غرب
همدان
306 محمد حسن استاد نوروز خیاط گلپایگانی رمضان1096ق نستعلیق - شناسنامه ←
55
مجلس
تهران
8318 عبدالرحیم بن قاسم بن عبدالباقی بن جارالله دیوزنادی صفر1089ق نسخ 255 شناسنامه ←
56
مجلس
تهران
8310 بی‌کاتب 22 شوال1086ق نستعلیق 337 شناسنامه ←
57
عاطفی، حسن
کاشان
بدون شماره بی‌کاتب 1076ق نسخ - شناسنامه ←
58
مجلس
تهران
511/8-طباطبائی بی‌کاتب 1085 یا 1065ق - 2 شناسنامه ←
59
رضوی
مشهد
3477 علی اکبر 1060ق نسخ - شناسنامه ←
60
مجلس
تهران
581 بی‌کاتب با تاریخ 1032 نسخ 524 شناسنامه ←