شناسنامه کتابشناختی اثر
کیمیای سعادت
kīmīyā-ye sa‘ādat
127
نسخه ثبتشده
از قرن 6 تا 13 هـ.ق
مشاهده فهرست نسخهها
↓
پیوند کوتاه:
/w/54873
شناسه یکتا در پایگاه فهارس: #54873
پدیدآور / مؤلف:
غزالی، محمد بن محمد
تاریخ و سده تألیف:
490 هـ.ق
مأخذ فهرستنویسی:
فنخا، ج 26، ص 1003
تا 1011
زبان و قالب:
فارسی
ردههای موضوعی:
اخلاق
اثر مرتبط / وابسته به:
احیاء علوم الدین = احیاء العلوم؛ غزالی، محمد بن محمد (450-505)
معرفی و مشخصات کتابشناختی اثر (در مأخذ فنخا)
ترجمه و گزارشی است از «احیاء علوم الدین» مؤلف که پس از کتاب «المستصفی» و «المنقذ» در یک «مقدمه» و چهار «عنوان»: خود، خدا، گیتی، رستاخیز و چهار «رکن»: عبادات، معاملات، مهلکات و منجیات نگاشته شده است و از نمونههای خوب نثر علمی و ادبی فارسی است.
آغاز اثر
« بسمله. شکروسپاس فراوان بعدد ستاره آسمان و قطره بارن و برگ درختان و ریگ بیابان ... مر آن خدائی را که یگانگی صفت اوست و جلال کبریا و عظمت و علا و مجد و بها خاصیت او ... هیچ آفریده آگاه نیست ... اما بعد بدانکه آدمی را بازی و هرزه نیافریده اند که کار وی عظیم و خطر وی بزرگ است زیرا که وی اگر چه ازلیت نیست و لکن ابدیست و اگر چه کالبد وی ادنا و سفلی است حقیقت روح وی علوی و ربانیست »
انجام اثر
« کفایت بوذ در حدیث موت، این مقدار که گفته آمد و کتاب کیمیاء سعادت بذین ختم کنیم ... و نعوذ بک منک، لانحصی ثناء علیک أنت کما اثنیت علی نفسک، والحمدلله رب العالمین ... »
سوابق و چاپهای اثر
مشار فارسی، ج4، صص4184-4185؛ لکهنو، سنگی، 1291ق/1874م، وزیری، 578ص؛ طهران، 1337ق، رقعی، 124+2ص؛ بمبئی، 1321ق، وزیری بزرگ، 8+424ص؛ لکهنو، سنگی، 1894/1311، وزیری، 2+578+2ص
شروح، حواشی و منظومهها (در فنخا)
کیمیای سعادت (منتخب) = چهار عنوان؛ بابا افضل کاشانی، محمد بن حسین (-667ق)
کیمیای سعادت (ترجمه)(2عنوان)
کیمیای سعادت (منتخب)
مآخذ و منابع کتابشناسی اثر
کشف الظنون 346/2
الذریعة 201/18
دنا 901904/8 (112 نسخه)
نسخههای منزوی 1667/2
فهرستواره منزوی 570/6
متن فنخا (فهرستگان نسخههای خطی ایران (فنخا))
● کیمیای سعادت / اخلاق / فارسی
kīmīyā-ye sa‘ādat
غزالی، محمد بن محمد، 450 - 505 قمری
qazzālī, mohammad ebn-e mohammad (1059 - 1112)
وابسته به: احیاء علوم الدین = احیاء العلوم؛ غزالی، محمد بن محمد (450-505)
تاریخ تألیف: میان سالهای 490 تا 500ق
ترجمه و گزارشی است از «احیاء علوم الدین» مؤلف که پس از کتاب «المستصفی» و «المنقذ» در یک «مقدمه» و چهار «عنوان»: خود، خدا، گیتی، رستاخیز و چهار «رکن»: عبادات، معاملات، مهلکات و منجیات نگاشته شده است و از نمونههای خوب نثر علمی و ادبی فارسی است.
آغاز: بسمله. شکروسپاس فراوان بعدد ستاره آسمان و قطره بارن و برگ درختان و ریگ بیابان ... مر آن خدائی را که یگانگی صفت اوست و جلال کبریا و عظمت و علا و مجد و بها خاصیت او ... هیچ آفریده آگاه نیست ... اما بعد بدانکه آدمی را بازی و هرزه نیافریده اند که کار وی عظیم و خطر وی بزرگ است زیرا که وی اگر چه ازلیت نیست و لکن ابدیست و اگر چه کالبد وی ادنا و سفلی است حقیقت روح وی علوی و ربانیست
انجام: کفایت بوذ در حدیث موت، این مقدار که گفته آمد و کتاب کیمیاء سعادت بذین ختم کنیم ... و نعوذ بک منک، لانحصی ثناء علیک أنت کما اثنیت علی نفسک، والحمدلله رب العالمین ...
چاپ: مشار فارسی، ج4، صص4184-4185؛ لکهنو، سنگی، 1291ق/1874م، وزیری، 578ص؛ طهران، 1337ق، رقعی، 124+2ص؛ بمبئی، 1321ق، وزیری بزرگ، 8+424ص؛ لکهنو، سنگی، 1894/1311، وزیری، 2+578+2ص
[کشف الظنون 346/2؛ الذریعة 201/18؛ دنا 901904/8 (112 نسخه)؛ نسخههای منزوی 1667/2؛ فهرستواره منزوی 570/6]
شرح و حواشی:
1- کیمیای سعادت (منتخب) = چهار عنوان؛ بابا افضل کاشانی، محمد بن حسین (-667ق)
2- کیمیای سعادت (ترجمه)(2عنوان)
3- کیمیای سعادت (منتخب)
نسخههای خطی این اثر
127 نسخه| ردیف | کتابخانه و مرکز نگهداری | شماره نسخه | کاتب | تاریخ کتابت | نوع خط | برگ | مشاهده |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 1 |
دانشگاه
تهران
|
4156-ف | بیکاتب | با تاریخ 574ق | نسخ | 195 | شناسنامه ← |
| 2 |
ادبیات
تهران
|
44 حکمت | مظفر بن اسعد بن طاهر | دوشنبه 18 جمادی الثانی قرن 6 و 7 | نسخ | 387 | شناسنامه ← |
| 3 |
مرعشی
قم
|
11066 | بیکاتب | قرن 7 | نسخ | 87 | شناسنامه ← |
| 4 |
دانشگاه
تهران
|
507-ف | بیکاتب | قرن 6 و 7 | نسخ | 382 | شناسنامه ← |
| 5 |
ملک
تهران
|
4273 | بیکاتب | 24 ذیحجه 605ق | نسخ | 206 | شناسنامه ← |
| 6 |
دانشگاه
تهران
|
729-ف | عبدالله بن محمد بن محمود بن ابی بکر معروف به داور | اواخر ذیحجه 644ق | نسخ | 432 | شناسنامه ← |
| 7 |
دانشگاه
تهران
|
38-ف | علی بن محمد بن عبدالله نساخ شبابی فارسی | شنبه 10 ذیحجه 672ق | - | 313 | شناسنامه ← |
| 8 |
مهدوی
تهران
|
395 | ابن محمد الاجری | 678ق | نسخ | - | شناسنامه ← |
| 9 |
دانشگاه
تهران
|
1990-ف | نامشخص | - | - | - | شناسنامه ← |
| 10 |
مجلس
تهران
|
582 | حسین بن حسین زواری | 684ق | - | 179 | شناسنامه ← |
| 11 |
مسجد اعظم
قم
|
3222 | بیکاتب | قرن 8 | نسخ | 217 | شناسنامه ← |
| 12 |
مرعشی
قم
|
4317 | بیکاتب | قرن 8 | نسخ | 220 | شناسنامه ← |
| 13 |
دانشگاه
تهران
|
1334 | بیکاتب | قرن 7 و 8 | نسخ | 148 | شناسنامه ← |
| 14 |
مرعشی
قم
|
15830/1 | بیکاتب | اواخر قرن8 | نسخ | 131 | شناسنامه ← |
| 15 |
ملک
تهران
|
4042 | عبدالله بن احمد بن عبدالله | چهارشنبه 26 رجب 703ق | نسخ | 171 | شناسنامه ← |
| 16 |
مرعشی
قم
|
7411 | بیکاتب | سهشنبه غره ذیقعده 729ق | نسخ | 372 | شناسنامه ← |
| 17 |
ملی
تبریز
|
3497 | جریک بن طرمتای صاحبی | 735ق | نسخ | 104 | شناسنامه ← |
| 18 |
دانشگاه
تهران
|
8127 | عثمان بن محمد بن یوسف صائن التوی الخانقاهی | ذیقعده 739ق | نسخ | 221 | شناسنامه ← |
| 19 |
دانشگاه
تهران
|
3107-ف | نامشخص | - | - | - | شناسنامه ← |
| 20 |
دانشگاه
تهران
|
209-ف | محمد بن شجاع بنمحمد شروانی | شنبه 20 صفر 740ق | - | - | شناسنامه ← |
| 21 |
دانشگاه
تهران
|
2747 | بیکاتب | 740ق | نسخ | 248 | شناسنامه ← |
| 22 |
مرعشی
قم
|
3588 | علی بن احمد بن محمد حسن کوهیار | اواسط ربیع الثانی 751ق | نسخ | 237 | شناسنامه ← |
| 23 |
مرعشی
قم
|
15286 | علی بن محمد بن علی فقیه اصفهانی | سهشنبه 18 ذیقعده753ق | نسخ | 284 | شناسنامه ← |
| 24 |
مرعشی
قم
|
13256 | بیکاتب | ربیع الاول754ق | نسخ | 349 | شناسنامه ← |
| 25 |
مجلس
تهران
|
214-فیروز | محمد بن امیر علی حسینی | 763ق | نسخ | 948 | شناسنامه ← |
| 26 |
مجلس
تهران
|
10697 | بیکاتب | 5 رمضان 786ق | نسخ | 534 | شناسنامه ← |
| 27 |
دهگان
اراک
|
62 | بیکاتب | گویاقرن9 | نستعلیق | 169 | شناسنامه ← |
| 28 |
دهگان
اراک
|
63 | بیکاتب | گویاقرن9 | نستعلیق | 138 | شناسنامه ← |
| 29 |
ملی
تهران
|
1517 | بیکاتب | قرن 9 | نسخ | 539 | شناسنامه ← |
| 30 |
گلپایگانی
قم
|
37-1/37 | ابراهیم بن یعقوب بن محمد بن حافظ کمال الدین حسینی | 13ربیع الاول807ق | نسخ | 334 | شناسنامه ← |