نسخه آزمایشی پایگاه فهارس نسخه‌های خطی • دربردارنده بیش از ۷۶ هزار اثر و ۴۳۸ هزار نسخه خطی
شناسنامه کتاب‌شناختی اثر

القصائد السبع العلويات

al-qaṣā'd-us sabʻ ‘alwīyāt
41 نسخه ثبت‌شده قرن 13 هـ.ق
مشاهده فهرست نسخه‌ها ↓
/w/51189
شناسه یکتا در پایگاه فهارس: #51189
تاریخ و سده تألیف: 611 هـ.ق
مأخذ فهرست‌نویسی: فنخا، ج 25، ص 170 تا 173
زبان و قالب: عربی
رده‌های موضوعی: شعر
عناوین دیگر و هم‌تراز:
قصاید سبعه علویه (qasāyed-e sabʻe-ye ‘alavīya-ye)
اهدا / به درخواست: مؤید الدین محمد بن علقمی

معرفی و مشخصات کتاب‌شناختی اثر (در مأخذ فنخا)

(1191 - 1258) هفت قصیده معروف اوست در مدح حضرت پیامبر اکرم و امیرالمؤمنین، امام حسین (ع) با قوافی مختلف و چون بیشتر این اشعار در مدح حضرت امیر است به نام السبع العلویات مشهور شده‌اند. هفت قصیده عبارت است از: 1. القصيدة الاولى فی ذکر فتح خیبر، به مطلع: «الا ان نجد المجد ابیض ملحوب ...» و هفتاد بیت؛ 2. القصيدة الثانة فی ذکر فتح مکه، به مطلع: «جللت فلما دق فی عینک الوری ...»و پنجاه و دو بیت؛ 3. القصيدة الثالثة فی مدحه علیه التحیة و الثنا، به مطلع: «عن ریقها يتحدث المسواک ...» و بیست و یک بیت؛ 4. القصيدة الرابعة فیذکر بعض مدایحه علیه التحیة و الثنا، به مطلع: «بزعت لکم شمس الکنس ...»و سی نه بیت؛ 5. القصيدة الخامسة فی مدحه و فیه ذکر الحسین علیه السلام، به مطلع: «لمن ظعن بین الغمیم و حاجز ...» و شصت و چهار بیت؛ 6. القصيدة السادسة و فیها ذکر الحسین علیه السلام، به مطلع: «یارسم لارسمتک ریح زعزع ...» و هفتاد و نه بیت؛ 7. القصيدة السابعة فی مدحه علیه التحیة و الثنا، به مطلع: «الصبر الاعن فراقک اجمل ...»و شصت و چهار بیت.
آغاز اثر
« الان نجد المجد ابیض ملحوب ×× و لكنه جم المهالک مرهوب »
انجام اثر
« هی دون مدح الله جل و فوق ما ×× مدح الوری و علاک منها أفضل »
سوابق و چاپ‌های اثر
صیدا در لبنان، 1317ق؛ بیروت، 1374ق
شروح، حواشی و منظومه‌ها (در فنخا)
شرح السبع العلويات؛ جباعی حارثی، محمد بن علی (-886) التنبيهات على معانى السبع العلويات = شرح القصائد السبع العلويات؛ راوندی، محمد بن حسن (-8) تخمیس الهاشمیات و العلویات؛ زیوری بغدادی، عباس (-1316) شرح القصائد السبع العلويات (10 عنوان)
مآخذ و منابع کتاب‌شناسی اثر
الذريعة 129/12 و392 ریحانة الادب 334/7 دنا، ج8،ص190-191 (34 نسخه)

متن فنخا

● القصائد السبع العلويات = قصاید سبعه علویه / شعر / عربی al-qaṣā'd-us sabʻ ‘alwīyāt = qasāyed-e sabʻe-ye ‘alavīya-ye ابن ابی الحدید، عبدالحمید بن هبة الله، 586 - 655 قمری ebn-e abe-l-hadīd, ‘abd-ol-hamīd ebn-e hebat-ol-lāh (1191 - 1258) اهدا به: مؤید الدین محمد بن علقمی تاریخ تألیف: 611ق هفت قصیده معروف اوست در مدح حضرت پیامبر اکرم و امیرالمؤمنین، امام حسین (ع) با قوافی مختلف و چون بیشتر این اشعار در مدح حضرت امیر است به نام السبع العلویات مشهور شده‌اند. هفت قصیده عبارت است از: 1. القصيدة الاولى فی ذکر فتح خیبر، به مطلع: «الا ان نجد المجد ابیض ملحوب ...» و هفتاد بیت؛ 2. القصيدة الثانة فی ذکر فتح مکه، به مطلع: «جللت فلما دق فی عینک الوری ...»و پنجاه و دو بیت؛ 3. القصيدة الثالثة فی مدحه علیه التحیة و الثنا، به مطلع: «عن ریقها يتحدث المسواک ...» و بیست و یک بیت؛ 4. القصيدة الرابعة فیذکر بعض مدایحه علیه التحیة و الثنا، به مطلع: «بزعت لکم شمس الکنس ...»و سی نه بیت؛ 5. القصيدة الخامسة فی مدحه و فیه ذکر الحسین علیه السلام، به مطلع: «لمن ظعن بین الغمیم و حاجز ...» و شصت و چهار بیت؛ 6. القصيدة السادسة و فیها ذکر الحسین علیه السلام، به مطلع: «یارسم لارسمتک ریح زعزع ...» و هفتاد و نه بیت؛ 7. القصيدة السابعة فی مدحه علیه التحیة و الثنا، به مطلع: «الصبر الاعن فراقک اجمل ...»و شصت و چهار بیت. آغاز: الان نجد المجد ابیض ملحوب ×× و لكنه جم المهالک مرهوب انجام: هی دون مدح الله جل و فوق ما ×× مدح الوری و علاک منها أفضل چاپ: صیدا در لبنان، 1317ق؛ بیروت، 1374ق [الذريعة 129/12 و392؛ ریحانة الادب 334/7؛ دنا، ج8،ص190-191 (34 نسخه)] شرح و حواشی: 1- شرح السبع العلويات؛ جباعی حارثی، محمد بن علی (-886) 2- التنبيهات على معانى السبع العلويات = شرح القصائد السبع العلويات؛ راوندی، محمد بن حسن (-8) 3- تخمیس الهاشمیات و العلویات؛ زیوری بغدادی، عباس (-1316) 4- شرح القصائد السبع العلويات (10 عنوان)

نسخه‌های خطی این اثر

41 نسخه
ردیف کتابخانه و مرکز نگهداری شماره نسخه کاتب تاریخ کتابت نوع خط برگ مشاهده
1
سپهسالار
تهران
2629/1 بی‌کاتب قرن 11 - 20 شناسنامه ←
2
مرعشی
قم
15029/7 نجل حسن بن غیثان احسایی هجری قرن 12 نسخ 7 شناسنامه ←
3
مجلس
تهران
770/25-طباطبائی بی‌کاتب قرن 12 - 27 شناسنامه ←
4
مجلس
تهران
539/3-طباطبائی بی‌کاتب قرن 13 - 11 شناسنامه ←
5
ادبیات
تهران
128/2 بی‌کاتب قرن 13 - - شناسنامه ←
6
الهیات
تهران
66/2 بی‌کاتب قرن 13 نسخ 14 شناسنامه ←
7
ملی
تهران
1186/1 بی‌کاتب محتملاً قرن13 - 113 شناسنامه ←
8
ملک
تهران
1510/5 بی‌کاتب قرن 13 شکسته نستعلیق 14 شناسنامه ←
9
مرعشی
قم
10346/1 بی‌کاتب قرن 13 نسخ 16 شناسنامه ←
10
مرعشی
قم
11318/3 بی‌کاتب قرن 13 - 21 شناسنامه ←
11
رضوی
مشهد
12761/6 بی‌کاتب قرن 13 نستعلیق، نسخ 63 شناسنامه ←
12
مفتاح
تهران
184/1 محمد بن حاج مهدی قرن 13 نسخ - شناسنامه ←
13
مدرسه صدر بازار
اصفهان
872/2 بی‌کاتب قرن 13 شکسته نستعلیق 47 شناسنامه ←
14
رضوی
مشهد
9793 بی‌کاتب قرن 13 نسخ - شناسنامه ←
15
دانشگاه
تهران
10498/2 بی‌کاتب قرن 13 نسخ - شناسنامه ←
16
دانشگاه
تهران
6973/1 خلف آل شیخ ابراهیم 21 شعبان 1238ق نسخ - شناسنامه ←
17
مجلس
تهران
1783/7 محمد حسین بن اسماعیل بن حسین تفرشی 1240ق شکسته نستعلیق 44 شناسنامه ←
18
دانشگاه
تهران
10112/5 بی‌کاتب با تاریخ 1246ق نسخ 15 شناسنامه ←
19
ملی
تبریز
2833/2 ابراهیم بن حسین حسینی تبریزی 1250ق نسخ 25 شناسنامه ←
20
عبدالعظیم
تهران
621/2 ابوالقاسم بن محمد غریب تبریزی قراجه داغی جمادی الاول 1253ق نسخ 15 شناسنامه ←
21
مرعشی
قم
5439/3 بی‌کاتب 1254ق نستعلیق 23 شناسنامه ←
22
رضوی
مشهد
14291 عبدالعلی مراغی 1255ق نسخ - شناسنامه ←
23
شیخ علی حیدر
مشهد
187/3 زین العابدین بن ملا آقا بابا روضه خوان تبریزی اردوبادی 1262ق نسخ 13 شناسنامه ←
24
رضوی
مشهد
14323 بی‌کاتب 1266ق نسخ - شناسنامه ←
25
مرعشی
قم
2388/3 نجم الدین ابوالقاسم بن محمد تقی جرفادقانی جمعه 5 جمادی الثانی 1276ق نسخ 19 شناسنامه ←
26
مجلس
تهران
8919/30 محمود بن جلال الدین محمد نصیر قلندرشاه خویی صفر 1289ق - 8 شناسنامه ←
27
مرعشی
قم
13832/8 بی‌کاتب قرن 14 نسخ 2 شناسنامه ←
28
رضوی
مشهد
48929 بی‌کاتب قرن 14 نستعلیق - شناسنامه ←
29
رضوی
مشهد
4892 بی‌کاتب اوایل قرن14 نستعلیق 14 شناسنامه ←
30
مدارک فرهنگی
تهران
49/3 بی‌کاتب بی‌تاریخ - - شناسنامه ←