شناسنامه کتاب‌شناختی اثر
القانونچه
al-qānūnča
201
نسخه ثبت‌شده
از قرن 7 تا 14 هـ.ق
مشاهده فهرست نسخه‌ها
↓
پیوند کوتاه:
/w/50718
شناسه یکتا در پایگاه فهارس: #50718
پدیدآور / مؤلف:
چغمینی، محمود بن محمد
تاریخ و سده تألیف:
نامشخص
مأخذ فهرست‌نویسی:
فنخا، ج 24، ص 742
تا 753
زبان و قالب:
عربی
رده‌های موضوعی:
طب
عناوین دیگر و هم‌تراز:
المختصر فی صناعة الطب
(al-muxtaṣar fī ṣinā‘at-it ṭibb)
المختصر فی الطب
(al-muxtaṣar fī-t ṭibb)
معرفی و مشخصات کتاب‌شناختی اثر (در مأخذ فنخا)
در قواعد کلی طب نظری و عملی که از کتاب قانون بوعلی سینا گزین نموده است؛ بسیار مختصر و شامل ده «مقاله» و هر کدام دارای چند «فصل»: مقاله 1. الامور الطبيعية (پنج فصل)؛ 2. تشريح الاعضاء (هفت فصل)؛ 3. بیان احوال بدن الانسان و اسبابها (پنج فصل)؛ 4. النبض و البول (شش فصل)؛ 5. تدبیر الاصحاء و علاج المرضى على وجه کلی (ده فصل)؛ 6. امراض الراس (سیزده فصل)؛ 7. امراض الاعضاء من الصدر الى اسفل السرة (هجده فصل)؛ 8. امراض بقية الاعضاء (نه فصل)؛ 9. علل الظاهرة للجسد و الحميات (هشت فصل)؛ 10. قوى الاطعمة و الاشربة المالوفة (سیزده فصل).
آغاز اثر
« بسمله، الحمد لله رب العالمين و الصلوة و السلام علی محمد المصطفی و آله و بعد فهذا مختصر مشتمل على زبدة ما يجب استحضاره من صناعت الطب انتخبته من كتب المتقدمين و رتبته على عشرة مقالات المقالة الاول فى الامور الطبيعية و هی مشتمل علی فصول الفصل الاول في الاركان الامزجة ... »
انجام اثر
« و ماء الرمان و السماق و التفاح و قوتها مثل عصاراتها و الحلوا فالعسل معين للهضم و العجين غليظة مولد لسدد. »
سوابق و چاپ‌های اثر
ایران، سنگی، 1304، جیبی؛ ایران، سنگی، 1306، جیبی؛ دارالسلطنه اصفهان، سنگی، 1327، جیبی؛ دارالسلطنه تبریز، سنگی، 1318، جیبی، 72ص(صص13-85)
شروح، حواشی و منظومه‌ها (در فنخا)
شرح القانونچه؛ فاضل بغدادی، یوسف (-8)
شرح القانونچه؛ استرآبادی، حسین بن محمد (-9)
شرح القانونچه؛ شفایی جیلی، حسن بن ولی (-9)
شرح القانونچه؛ طبیب، محمد بن محمد (-10)
قانونچه (ترجمه)؛ شاه ارزانی، محمد اکبر بن محمد (-1134)
مفرح القلوب = شرح قانونچه؛ شاه ارزانی، محمد اکبر بن محمد (-1134)
المفرح القوامی = مفرح القوام = قانونچه منظوم؛ حسینی سیفی، محمد بن محمد مهدی (-1150)
شرح القانونچه؛ طبیب، اسکندر بن میر فیض (981-11)
تحقيق القواعد = شرح قانونچه؛ حاذق هروی، جنیدالله (-1259)
التحفة الناصرية = شرح قانونچه؛ سلطان الحكماء، ابوالقاسم بن جعفر (1245-1322)
شرح قانونچه؛ حسینی همدانی، محمد بن موسی (-1349)
زبدة النكات فی شرح الکلیات؛ علوی شیرازی، ابوالحسین بن محمد هادی
قانونچه (ترجمه)؛ منجم، شمس بن حسن
فراید الکلام؛ طبیب حسینی، عبدالرسول بن زین العابدین
حل القانونچه = شرح قانونچه
شرح القانونچه (10 عنوان)
قانونچه (ترجمه)
وافیه در طب = انتخاب قانونچه
مآخذ و منابع کتاب‌شناسی اثر
نسخه‌های منزوی 154
الطب الصيدليه ص 252-256
فهرستواره منزوی 3622/5
دنا 8: 33-29 (165 نسخه)
متن فنخا (فهرستگان نسخه‌های خطی ایران (فنخا))
● القانونچه = المختصر فی صناعة الطب = المختصر فی الطب / طب / عربی
al-qānūnča = al-muxtaṣar fī ṣinā‘at-it ṭibb = al-muxtaṣar fī-t ṭibb
چغمینی، محمود بن محمد، - 745؟ قمری
čaqmīnī, mahmūd ebn-e mohammad ( - 1345)
در قواعد کلی طب نظری و عملی که از کتاب قانون بوعلی سینا گزین نموده است؛ بسیار مختصر و شامل ده «مقاله» و هر کدام دارای چند «فصل»: مقاله 1. الامور الطبيعية (پنج فصل)؛ 2. تشريح الاعضاء (هفت فصل)؛ 3. بیان احوال بدن الانسان و اسبابها (پنج فصل)؛ 4. النبض و البول (شش فصل)؛ 5. تدبیر الاصحاء و علاج المرضى على وجه کلی (ده فصل)؛ 6. امراض الراس (سیزده فصل)؛ 7. امراض الاعضاء من الصدر الى اسفل السرة (هجده فصل)؛ 8. امراض بقية الاعضاء (نه فصل)؛ 9. علل الظاهرة للجسد و الحميات (هشت فصل)؛ 10. قوى الاطعمة و الاشربة المالوفة (سیزده فصل).
آغاز: بسمله، الحمد لله رب العالمين و الصلوة و السلام علی محمد المصطفی و آله و بعد فهذا مختصر مشتمل على زبدة ما يجب استحضاره من صناعت الطب انتخبته من كتب المتقدمين و رتبته على عشرة مقالات المقالة الاول فى الامور الطبيعية و هی مشتمل علی فصول الفصل الاول في الاركان الامزجة ...
انجام: و ماء الرمان و السماق و التفاح و قوتها مثل عصاراتها و الحلوا فالعسل معين للهضم و العجين غليظة مولد لسدد.
چاپ: ایران، سنگی، 1304، جیبی؛ ایران، سنگی، 1306، جیبی؛ دارالسلطنه اصفهان، سنگی، 1327، جیبی؛ دارالسلطنه تبریز، سنگی، 1318، جیبی، 72ص(صص13-85)
[نسخه‌های منزوی 154؛ الطب الصيدليه ص 252-256؛ فهرستواره منزوی 3622/5؛ دنا 8: 33-29 (165 نسخه)]
شرح و حواشی:
1- شرح القانونچه؛ فاضل بغدادی، یوسف (-8)
2- شرح القانونچه؛ استرآبادی، حسین بن محمد (-9)
3- شرح القانونچه؛ شفایی جیلی، حسن بن ولی (-9)
4- شرح القانونچه؛ طبیب، محمد بن محمد (-10)
5- قانونچه (ترجمه)؛ شاه ارزانی، محمد اکبر بن محمد (-1134)
6- مفرح القلوب = شرح قانونچه؛ شاه ارزانی، محمد اکبر بن محمد (-1134)
7- المفرح القوامی = مفرح القوام = قانونچه منظوم؛ حسینی سیفی، محمد بن محمد مهدی (-1150)
8- شرح القانونچه؛ طبیب، اسکندر بن میر فیض (981-11)
9- تحقيق القواعد = شرح قانونچه؛ حاذق هروی، جنیدالله (-1259)
10- التحفة الناصرية = شرح قانونچه؛ سلطان الحكماء، ابوالقاسم بن جعفر (1245-1322)
11- شرح قانونچه؛ حسینی همدانی، محمد بن موسی (-1349)
12- زبدة النكات فی شرح الکلیات؛ علوی شیرازی، ابوالحسین بن محمد هادی
13- قانونچه (ترجمه)؛ منجم، شمس بن حسن
14- فراید الکلام؛ طبیب حسینی، عبدالرسول بن زین العابدین
15- حل القانونچه = شرح قانونچه
16- شرح القانونچه (10 عنوان)
17- قانونچه (ترجمه)
18- وافیه در طب = انتخاب قانونچه
نسخه‌های خطی این اثر
201 نسخه| ردیف | کتابخانه و مرکز نگهداری | شماره نسخه | کاتب | تاریخ کتابت | نوع خط | برگ | مشاهده |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 31 |
رضوی
مشهد
|
5129 | محمد امین بن احمد حسینی | جمعه 12 جمادی الاول 1096ق | نسخ | 37 | شناسنامه ← |
| 32 |
علامه طباطبائی
شیراز
|
565/2 | محمد باقر بن محمد تقی خضری استرآبادی | 1099ق | نستعلیق | 9 | شناسنامه ← |
| 33 |
دانشگاه
تهران
|
8543/2 | بی‌کاتب | قرن 12 | نستعلیق | 24 | شناسنامه ← |
| 34 |
رضوی
مشهد
|
5127 | بی‌کاتب | اوایل قرن 12 | نستعلیق | 33 | شناسنامه ← |
| 35 |
رضوی
مشهد
|
5211 | بی‌کاتب | قرن 12 | نسخ | 33 | شناسنامه ← |
| 36 |
مرعشی
قم
|
8839/14 و 1186/28 عکسی | بی‌کاتب | قرن 12 | نسخ | 15 | شناسنامه ← |
| 37 |
گوهرشاد
مشهد
|
689 | بی‌کاتب | 17 محرم 1100ق | نستعلیق | - | شناسنامه ← |
| 38 |
گلپایگانی
قم
|
4424-22/144 | بی‌کاتب | قرن 12 | نستعلیق، شکسته | 88 | شناسنامه ← |
| 39 |
مسجد اعظم
قم
|
2569 | بی‌کاتب | قرن 12 | نسخ | 53 | شناسنامه ← |
| 40 |
مجلس
تهران
|
3222/2 | بی‌کاتب | قرن 12 | - | 90 | شناسنامه ← |
| 41 |
سپهسالار
تهران
|
815 | بی‌کاتب | قرن 11 و 12 | نسخ | 72 | شناسنامه ← |
| 42 |
رضوی
مشهد
|
38121 | بی‌کاتب | قرن 12 | شکسته نستعلیق | 40 | شناسنامه ← |
| 43 |
رضوی
مشهد
|
38261 | بی‌کاتب | قرن 12 | نستعلیق | 55 | شناسنامه ← |
| 44 |
شاهچراغ
شیراز
|
547 | عبدالنبی بشروی | 1107ق | نسخ | 65 | شناسنامه ← |
| 45 |
مجلس
تهران
|
15954/1 | بی‌کاتب | 11 ذیقعده 1127ق | نسخ | 49 | شناسنامه ← |
| 46 |
دانشگاه
تهران
|
1093/2 | سعید قمی | 1139ق | نسخ | 135 | شناسنامه ← |
| 47 |
مرعشی
قم
|
10824 | بی‌کاتب | سه‌شنبه 4 جمادی الثانی 1141ق | نستعلیق | 35 | شناسنامه ← |
| 48 |
دانشگاه بوعلی
همدان
|
290 | بی‌کاتب | ذیحجه 1155ق | نستعلیق | 62 | شناسنامه ← |
| 49 |
میر (دکتر)
شیراز
|
22/1 | بی‌کاتب | رمضان 1173ق | - | - | شناسنامه ← |
| 50 |
دانشگاه
تهران
|
2830/7 | عبدالصمد بن حسین بن محمد شوشتری | قرن 13 | نستعلیق | 101 | شناسنامه ← |
| 51 |
مرعشی
قم
|
14636/2 | بی‌کاتب | حدود قرن 13 | نسخ | 36 | شناسنامه ← |
| 52 |
مرعشی
قم
|
14686/2 | بی‌کاتب | پیرامون قرن 13 | نستعلیق | 21 | شناسنامه ← |
| 53 |
مجلس
تهران
|
55/3 سرود | بی‌کاتب | قرن 13 | شکسته نستعلیق | - | شناسنامه ← |
| 54 |
میبدی (خاندان)
کرمانشاه
|
79/6 | بی‌کاتب | قرن 13 | - | 20 | شناسنامه ← |
| 55 |
مرعشی
قم
|
5091 | بی‌کاتب | قرن 13 | نسخ | 68 | شناسنامه ← |
| 56 |
رضوی
مشهد
|
9016 | بی‌کاتب | قرن 13 | نستعلیق، شکسته | 68 | شناسنامه ← |
| 57 |
رضوی
مشهد
|
16862 | بی‌کاتب | قرن 13 | نسخ | 42 | شناسنامه ← |
| 58 |
مرکز احیاء
قم
|
3303/1 | میرزا عبدالرحیم بن میرزا کاظم طبیب | قرن 13 | نسخ | 92 | شناسنامه ← |
| 59 |
رضوی
مشهد
|
5126 | بی‌کاتب | قرن 13 | نستعلیق، نسخ | 94 | شناسنامه ← |
| 60 |
گلپایگانی
قم
|
4264-21/184 | بی‌کاتب | قرن 13 | نستعلیق | 42 | شناسنامه ← |