شناسنامه کتابشناختی اثر
شرح هداية الحكمة
š.-u hidāyat-il-ḥikma
پیوند کوتاه:
/w/41962
شناسه یکتا در پایگاه فهارس: #41962
پدیدآور / مؤلف:
صدرالدین شیرازی، محمد بن ابراهیم
تاریخ و سده تألیف:
نامشخص
مأخذ فهرستنویسی:
فنخا، ج 20، ص 970
تا 980
زبان و قالب:
عربی
ردههای موضوعی:
فلسفه
عناوین دیگر و همتراز:
شرح الهداية الاثيرية
(š.-ul-hidāyat-il-aṯīrīyya)
اثر مرتبط / وابسته به:
هداية الحكمة = الهداية الأثيرية؛ اثیرالدین ابهری، مفضل بن عمر (-660)
معرفی و مشخصات کتابشناختی اثر (در مأخذ فنخا)
شرح مزجی است بر کتاب «هداية الحكمة» اثیرالدین ابهری. شارح، با بیان اشارات و تنبیهات و تلویحات پراکنده دیگر فلاسفه همراه با استنباطات و الهامات خود در شرح حاضر، سعی نموده تا مطالب و معانی «هداية الحكمة» را کشف و مقاصد و مبانی آن را توضیح دهد، در دو قسم طبیعیات و الهیات آن. شگفت آن است که ملاصدرا در این کتاب که پس از اسفار پرداخته، حرکت جوهریه را منکر است و بر استحاله آن اقامت دلیل میکند و هیچ گونه اشارتی به اینکه در اسفار با اصرار فراوان آن را اثبات و ادله استحالت را ابطال کرده، ندارد.
آغاز اثر
« الحمد لله مخترع العقل الفعال و مبدع النفس الكمال معلق الصور بالمواد و مؤلف النسب بین الاعداد و الابعاد ... »
انجام اثر
« ومعارف الحق لايتقيد بما علمت فان الحق اوسع من ان يحيط به عقل وحدة واعظم من أن يحصره عقد دون عقد والله اعلم بالصواب »
سوابق و چاپهای اثر
هند، 1291ق؛ طهران، 398ص، 1313ق.
شروح، حواشی و منظومهها (در فنخا)
حاشية شرح هداية الحكمة؛ ساقی، مستعد خان محمد (-1136)
حاشية شرح هداية الحكمة؛ بحرالعلوم، محمد بن محمد (1144-1225)
حاشية شرح هداية الحكمة؛ دهلوی، عبدالعزیز بن احمد (1159-1239)
حاشية شرح الهداية الاثيرية؛ صاحب هندی، محمد حسن
حاشية شرح هداية الحكمة؛ خوئی، مهدی
حاشية شرح هداية الحكمة؛ مولوی، محمد حسن
مآخذ و منابع کتابشناسی اثر
دنا 1167/6 - 1171 (145 نسخه)
الذریعة 173/14-176 و 175/14
ریحانة الأدب 419/3
کتابشناسی جامع ملاصدرا ص 178-191 «صد ودوازده نسخه از کتاب را معرفی کرده»
کشف الحجب و الاستار 359
متن فنخا (فهرستگان نسخههای خطی ایران (فنخا))
● شرح هداية الحكمة = شرح الهداية الاثيرية / فلسفه / عربی
š.-u hidāyat-il-ḥikma = š.-ul-hidāyat-il-aṯīrīyya
صدرالدین شیرازی، محمد بن ابراهیم، 979 - 1050 قمری
sadr-od-dīn-e šīrāzī, mohammad ebn-e ebrāhīm (1572 - 1641)
وابسته به: هداية الحكمة = الهداية الأثيرية؛ اثیرالدین ابهری، مفضل بن عمر (-660)
شرح مزجی است بر کتاب «هداية الحكمة» اثیرالدین ابهری. شارح، با بیان اشارات و تنبیهات و تلویحات پراکنده دیگر فلاسفه همراه با استنباطات و الهامات خود در شرح حاضر، سعی نموده تا مطالب و معانی «هداية الحكمة» را کشف و مقاصد و مبانی آن را توضیح دهد، در دو قسم طبیعیات و الهیات آن. شگفت آن است که ملاصدرا در این کتاب که پس از اسفار پرداخته، حرکت جوهریه را منکر است و بر استحاله آن اقامت دلیل میکند و هیچ گونه اشارتی به اینکه در اسفار با اصرار فراوان آن را اثبات و ادله استحالت را ابطال کرده، ندارد.
آغاز: الحمد لله مخترع العقل الفعال و مبدع النفس الكمال معلق الصور بالمواد و مؤلف النسب بین الاعداد و الابعاد ...
انجام: ومعارف الحق لايتقيد بما علمت فان الحق اوسع من ان يحيط به عقل وحدة واعظم من أن يحصره عقد دون عقد والله اعلم بالصواب
چاپ: هند، 1291ق؛ طهران، 398ص، 1313ق.
[دنا 1167/6 - 1171 (145 نسخه)؛ الذریعة 173/14-176 و 175/14؛ ریحانة الأدب 419/3؛ کتابشناسی جامع ملاصدرا ص 178-191 «صد ودوازده نسخه از کتاب را معرفی کرده»؛ کشف الحجب و الاستار 359]
شرح و حواشی:
1- حاشية شرح هداية الحكمة؛ ساقی، مستعد خان محمد (-1136)
2- حاشية شرح هداية الحكمة؛ بحرالعلوم، محمد بن محمد (1144-1225)
3- حاشية شرح هداية الحكمة؛ دهلوی، عبدالعزیز بن احمد (1159-1239)
4- حاشية شرح الهداية الاثيرية؛ صاحب هندی، محمد حسن
5- حاشية شرح هداية الحكمة؛ خوئی، مهدی
6- حاشية شرح هداية الحكمة؛ مولوی، محمد حسن
نسخههای خطی این اثر
157 نسخه| ردیف | کتابخانه و مرکز نگهداری | شماره نسخه | کاتب | تاریخ کتابت | نوع خط | برگ | مشاهده |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 121 |
مدرسه صدر بازار
اصفهان
|
412 | بیکاتب | قرن 12 | نستعلیق | 240 | شناسنامه ← |
| 122 |
علامه طباطبائی
شیراز
|
1444 | بیکاتب | قرن 12 | نستعلیق | - | شناسنامه ← |
| 123 |
گلپایگانی
قم
|
665-4/135 | بیکاتب | قرن 12 | نسخ | 162 | شناسنامه ← |
| 124 |
سپهسالار
تهران
|
1233 | بیکاتب | قرن 12 | نستعلیق | 216 | شناسنامه ← |
| 125 |
سپهسالار
تهران
|
1232 | بیکاتب | قرن 12 | نستعلیق | 174 | شناسنامه ← |
| 126 |
سپهسالار
تهران
|
6617 | بیکاتب | قرن 12 | نستعلیق | 189 | شناسنامه ← |
| 127 |
ملک
تهران
|
1909 | بیکاتب | قرن 12 | نستعلیق | 285 | شناسنامه ← |
| 128 |
ملک
تهران
|
1659 | هدایة الله | قرن 12 | نستعلیق | 207 | شناسنامه ← |
| 129 |
الهیات
مشهد
|
22589 | بیکاتب | قرن 12 | نستعلیق، شکسته | 135 | شناسنامه ← |
| 130 |
گوهرشاد
مشهد
|
1363 | حاجی محمد بهاء الدین استرآبادی | قرن 12، به دستور گرگین یوزباشی | نستعلیق | 236 | شناسنامه ← |
| 131 |
ملی
تهران
|
1023 | بیکاتب | محتملاً قرن 12 | نستعلیق | 184 | شناسنامه ← |
| 132 |
ملی
تهران
|
1012 | بیکاتب | محتملاً قرن 12 | نسخ | 201 | شناسنامه ← |
| 133 |
الهیات
تهران
|
668/1 | بیکاتب | قرن 12 | نستعلیق | 193 | شناسنامه ← |
| 134 |
ملی
تهران
|
887 | بیکاتب | محتملاً قرن 12 | نستعلیق | 237 | شناسنامه ← |
| 135 |
فرهنگ و ارشاد
کاشان
|
12 | محمد معصوم بن محمد حکیم رضوی | صفر 1092ق (فن اول) و اواخر صفر 1098ق (بقیه کتاب) | نسخ | 240 | شناسنامه ← |
| 136 |
مدرسه غرب
همدان
|
2600 | محمد حسنی بن محمد قاسم جهرمی | شنبه 10 ربیع الاول 1084ق | نسخ | - | شناسنامه ← |
| 137 |
مرکز احیاء
قم
|
1002 | نامشخص | - | - | - | شناسنامه ← |
| 138 |
نمازی
خوی
|
476 | صدر الدین محمد حسینی | صفر 1078ق | نستعلیق، شکسته | - | شناسنامه ← |
| 139 |
نمازی
خوی
|
151 | محمد ابراهیم رضوانی | شعبان 1077ق | نستعلیق | 386 | شناسنامه ← |
| 140 |
رضوی
مشهد
|
173 | هادی بن عبدالواحد شاه محمود فیروزآبادی | رمضان 1071ق | نستعلیق | 243 | شناسنامه ← |
| 141 |
ملی
تهران
|
1298 | محمد مومن جر بادقانی | 1071ق | نستعلیق | 265 | شناسنامه ← |
| 142 |
مرعشی
قم
|
13567/2 | بیکاتب | ذیقعده 1070ق | نستعلیق، نسخ | 238 | شناسنامه ← |
| 143 |
قاضی طباطبائی
تبریز
|
بدون شماره | بیکاتب | بیتاریخ | - | - | شناسنامه ← |
| 144 |
امام عصر
شیراز
|
15 | علی بن عبد الغالب | 1059ق | نستعلیق | 165 | شناسنامه ← |
| 145 |
ملک
تهران
|
2124 | عبدالرشید بن عوض شوشتری | 23 جمادی الاول 1051ق | نستعلیق | 185 | شناسنامه ← |
| 146 |
دانشگاه
تهران
|
295 | عبدالرزاق بن محمد یوسف رضوی | 1046ق | تعلیق | 262 | شناسنامه ← |
| 147 |
مرکز احیاء
قم
|
1337 | محمد مؤمن بن عبدالعلی (شاگرد مؤلف) | دهه اول شعبان 1035ق | نستعلیق | 259 | شناسنامه ← |
| 148 |
الهیات
تهران
|
703 | بیکاتب | قرن 11 | نستعلیق، نسخ | 292 | شناسنامه ← |
| 149 |
مرعشی
قم
|
11778 | بیکاتب | اوایل قرن 11 | نستعلیق، نسخ | 240 | شناسنامه ← |
| 150 |
سپهسالار
تهران
|
1234 | بیکاتب | قرن 11 | نستعلیق | 318 | شناسنامه ← |