نسخه آزمایشی پایگاه فهارس نسخه‌های خطی • دربردارنده بیش از ۷۶ هزار اثر و ۴۳۸ هزار نسخه خطی
شناسنامه کتاب‌شناختی اثر

شرح الفصول بقراط

š.-ul-fuṣūl-i buqrāṭ
16 نسخه ثبت‌شده از قرن 7 تا 13 هـ.ق
مشاهده فهرست نسخه‌ها ↓
/w/40545
شناسه یکتا در پایگاه فهارس: #40545
تاریخ و سده تألیف: نامشخص
مأخذ فهرست‌نویسی: فنخا، ج 20، ص 245 تا 247
زبان و قالب: عربی
رده‌های موضوعی: طب
عناوین دیگر و هم‌تراز:
اوفر الشروح (awfar-uš-šurūḥ)
اثر مرتبط / وابسته به: الفصول = فصول بقراط؛ بقراط (460-377)

معرفی و مشخصات کتاب‌شناختی اثر (در مأخذ فنخا)

چون بقراط مقالات هفت‌گانه خود را در موضوع طب و قواعد آن نوشت جالینوس به شرح مفصل آن همت گمارد آن‌گاه عبدالرحمان مزبور به تلخیص آن پرداخت و مطالب بسیار مفیدی نیز به آن افزود و از بهترین شرح‌های آن گردید عناوین آن «فصل - التفسیر» و ابواب آن به ترتیب: باب 1. فی ما قال فی صدور الکتاب و الاحکام الکلیة؛ 2. فی الاصحاء و تدبیر اغذیتهم؛ 3. انواع الاستفراغ؛ 4. مرض کل سن من الاسنان؛ 5. امراض الازمنة و الریاح الامطار؛ 6. علک الاعضاء على توالیها؛ 7. امراض النساء؛ 8. الفروج و الاورام و الحرق؛ 9. الخراج؛ 10. الحمیات و القطع و الکسر؛ 11. العرق؛ 12. البول؛ 13. النوم؛ 14. الاستفراغات؛ 15. تدبیر المرضى و اغذیتهم؛ 16. الناقة؛ 17. الألبان؛ 18. الشراب؛ 19. المیاه و الثلج و الجلید؛ 20. الامراض التی تنحل و تنقص بحدوث امراض أُخر و استفراغات. (غلامی مقدم)
آغاز اثر
« قال الشیخ ابوالقسم عبدالرحمن ... بعد حمدالله بجمیع محامده و الثناء علیه بماهو اهله ... ان العنایة یبعث الخلق على اقتناء باب من ابواب العلوم ... قال ابقراط: العمر قصیر و الصناعة طویلة ... التفسیر: یمکن ان یحمل معانى هذه الکلمات فی هذا الفصل على وجه اعم و اکثر کلیة ... »
مآخذ و منابع کتاب‌شناسی اثر
دنا 888 (12 نسخه) ایضاح المکنون 193/2 مخطوطات الطب فی المتحف العراقی 191 کشف الظنون: 1267 تاریخ نگارش‌های عربی 56/3-57 <!-- page: 246 --> فهرس المخطوطات الطبیة المصوره بقسم التراث العربی 109-110

متن فنخا

● شرح الفصول بقراط = اوفر الشروح / طب / عربی š.-ul-fuṣūl-i buqrāṭ = awfar-uš-šurūḥ نیشابوری، عبدالرحمن بن علی، - 470 ؟ قمری neyšābūrī, ‘abd-or-raḥmān ebn-e ‘alī (- 1078) وابسته به: الفصول = فصول بقراط؛ بقراط (460-377) چون بقراط مقالات هفت‌گانه خود را در موضوع طب و قواعد آن نوشت جالینوس به شرح مفصل آن همت گمارد آن‌گاه عبدالرحمان مزبور به تلخیص آن پرداخت و مطالب بسیار مفیدی نیز به آن افزود و از بهترین شرح‌های آن گردید عناوین آن «فصل - التفسیر» و ابواب آن به ترتیب: باب 1. فی ما قال فی صدور الکتاب و الاحکام الکلیة؛ 2. فی الاصحاء و تدبیر اغذیتهم؛ 3. انواع الاستفراغ؛ 4. مرض کل سن من الاسنان؛ 5. امراض الازمنة و الریاح الامطار؛ 6. علک الاعضاء على توالیها؛ 7. امراض النساء؛ 8. الفروج و الاورام و الحرق؛ 9. الخراج؛ 10. الحمیات و القطع و الکسر؛ 11. العرق؛ 12. البول؛ 13. النوم؛ 14. الاستفراغات؛ 15. تدبیر المرضى و اغذیتهم؛ 16. الناقة؛ 17. الألبان؛ 18. الشراب؛ 19. المیاه و الثلج و الجلید؛ 20. الامراض التی تنحل و تنقص بحدوث امراض أُخر و استفراغات. (غلامی مقدم) آغاز: قال الشیخ ابوالقسم عبدالرحمن ... بعد حمدالله بجمیع محامده و الثناء علیه بماهو اهله ... ان العنایة یبعث الخلق على اقتناء باب من ابواب العلوم ... قال ابقراط: العمر قصیر و الصناعة طویلة ... التفسیر: یمکن ان یحمل معانى هذه الکلمات فی هذا الفصل على وجه اعم و اکثر کلیة ... [دنا 888 (12 نسخه)؛ ایضاح المکنون 193/2؛ مخطوطات الطب فی المتحف العراقی 191؛ کشف الظنون: 1267؛ تاریخ نگارش‌های عربی 56/3-57؛ فهرس المخطوطات الطبیة المصوره بقسم التراث العربی 109-110]

نسخه‌های خطی این اثر

16 نسخه
ردیف کتابخانه و مرکز نگهداری شماره نسخه کاتب تاریخ کتابت نوع خط برگ مشاهده
1
رضوی
مشهد
22706/6 عبدالعزیز الحکیم 7 رمضان 687ق نسخ 56 شناسنامه ←
2
ادبیات
تهران
35/1 حکمت محمود بن ابی المکارم بن ابی سعد سلیمان بن احمد ابی سعد قرن 7 نستعلیق - شناسنامه ←
3
مرعشی
قم
15826 بی‌کاتب قرن 7 نسخ 119 شناسنامه ←
4
گوهرشاد
مشهد
2365 بی‌کاتب قرن 7 نسخ 143 شناسنامه ←
5
دانشگاه
اصفهان
571 بی‌کاتب قرن 8 نسخ 83 شناسنامه ←
6
مجلس
تهران
5291 بی‌کاتب 5 جمادی الاول 703ق نسخ 224 شناسنامه ←
7
مرعشی
قم
13001/2 بی‌کاتب 708ق نسخ 149 شناسنامه ←
8
سپهسالار
تهران
8340 بی‌کاتب 8 شوال 635 یا 735 نسخ 97 شناسنامه ←
9
ملک
تهران
2523 بی‌کاتب قرن 11 نسخ 183 شناسنامه ←
10
مجلس
تهران
360/4 طبیب حموی شنبه 27 ربیع الاول 1009ق نستعلیق - شناسنامه ←
11
ملک
تهران
4420 عبدالله بن درویش علی جهانی مرغنانی 10 صفر 1054ق نستعلیق، شکسته 151 شناسنامه ←
12
گلپایگانی
قم
236-2/56 رفیع بن محمد شفیع محمدسمیع شنبه 11 محرم 1073ق نسخ 15 شناسنامه ←
13
مرعشی
قم
1989 نامشخص - - - شناسنامه ←
14
رضوی
مشهد
11351 علی طبسی کیلکی 1092ق نسخ 215 شناسنامه ←
15
ملک
تهران
6049 طبیب جواد شریف حسینی 14 جمادی الاول 1229ق نسخ 184 شناسنامه ←
16
مجلس
تهران
3763 بی‌کاتب آخر قرن 13 یا اوایل قرن 14 نستعلیق 348 شناسنامه ←