نسخه آزمایشی پایگاه فهارس نسخه‌های خطی • دربردارنده بیش از ۷۶ هزار اثر و ۴۳۸ هزار نسخه خطی
شناسنامه کتاب‌شناختی اثر

شرح الفية ابن مالک

š.-u alfīyyat-i ibn-i mālik
96 نسخه ثبت‌شده از قرن 9 تا 14 هـ.ق
مشاهده فهرست نسخه‌ها ↓
/w/38173
شناسه یکتا در پایگاه فهارس: #38173
تاریخ و سده تألیف: نامشخص
مأخذ فهرست‌نویسی:
فنخا، ج 19، ص 75 تا 82
زبان و قالب: عربی
رده‌های موضوعی: نحو
عناوین دیگر و هم‌تراز:
شرح ابن عقیل (š.-u ibn-i ‘aqīl) شرح الخلاصة لالفية (š.-ul xulāṣa li-alfīyya)
اثر مرتبط / وابسته به: الخلاصة فی النحو = الفية ابن مالک = الالفية فی النحو؛ ابن مالک، محمد بن عبدالله (600-672)

معرفی و مشخصات کتاب‌شناختی اثر (در مأخذ فنخا)

ابن مالک نحوی ارجوزه‌ای در نحو سروده است به نام «الخلاصة» که چون شامل هزار بیت بوده به «ألفیه» مشهور گردیده است. بر ألفیه ابن مالک شروحی نوشته شده است از جمله شرحی است از ابن عقیل، که از بهترین شروح الفیه است و پیوسته مورد توجه اکابر بوده است. جرجی زیدان می‌گوید: مشهورترین شروح الفیه شرح ابن عقیل می‌باشد که مکرر چاپ شده و به آلمانی ترجمه گردیده و این ترجمه به سال 1853م در برلین چاپ شده است.
آغاز اثر
« بسمله قال محمد هو بن مالک ... الکلام المصطلح عليه عند النحويين عبارة عن اللفظ المفيد فايده ... »
انجام اثر
« ... فانه يجب فيه فكه نحو احبب ... فاحمد الله تعالى ... و صحبه المنتجبين بالخيره »
سوابق و چاپ‌های اثر
مصر، 1350؛ بولاق، 290ص، 1251ق؛ بیروت، مطبوعات الاتحاد، 336ص، 1872م؛ دارالخلافه طهران، سنگی، 1328ق، وزیری، 273ص
مآخذ و منابع کتاب‌شناسی اثر
دنا 453/6 - 456 (87 نسخه) سرکیس 187/1 کشف الظنون 152/1 چلبی، دارالکتب 121/2 دبا 320/4 ابن عقیل الاوقاف العامة موصل 59/2 و 248/2

متن فنخا (فهرستگان نسخه‌های خطی ایران (فنخا))

● شرح الفية ابن مالک = شرح ابن عقیل = شرح الخلاصة لالفية / نحو / عربی š.-u alfīyyat-i ibn-i mālik = š.-u ibn-i ‘aqīl = š.-ul xulāṣa li-alfīyya ابن عقیل، عبدالله بن عبدالرحمن، 698 - 769 قمری ebn-e ‘aqīl, ‘abd-ol-lāh ebn-e ‘abd-or-rahmān (1299 - 1368) وابسته به: الخلاصة فی النحو = الفية ابن مالک = الالفية فی النحو؛ ابن مالک، محمد بن عبدالله (600-672) ابن مالک نحوی ارجوزه‌ای در نحو سروده است به نام «الخلاصة» که چون شامل هزار بیت بوده به «ألفیه» مشهور گردیده است. بر ألفیه ابن مالک شروحی نوشته شده است از جمله شرحی است از ابن عقیل، که از بهترین شروح الفیه است و پیوسته مورد توجه اکابر بوده است. جرجی زیدان می‌گوید: مشهورترین شروح الفیه شرح ابن عقیل می‌باشد که مکرر چاپ شده و به آلمانی ترجمه گردیده و این ترجمه به سال 1853م در برلین چاپ شده است. آغاز: بسمله قال محمد هو بن مالک ... الکلام المصطلح عليه عند النحويين عبارة عن اللفظ المفيد فايده ... انجام: ... فانه يجب فيه فكه نحو احبب ... فاحمد الله تعالى ... و صحبه المنتجبين بالخيره چاپ: مصر، 1350؛ بولاق، 290ص، 1251ق؛ بیروت، مطبوعات الاتحاد، 336ص، 1872م؛ دارالخلافه طهران، سنگی، 1328ق، وزیری، 273ص [دنا 453/6 - 456 (87 نسخه)؛ سرکیس 187/1؛ کشف الظنون 152/1؛ چلبی، دارالکتب 121/2؛ دبا 320/4 ابن عقیل؛ الاوقاف العامة موصل 59/2 و 248/2]

نسخه‌های خطی این اثر

96 نسخه
ردیف کتابخانه و مرکز نگهداری شماره نسخه کاتب تاریخ کتابت نوع خط برگ مشاهده
31
ملی
تهران
1361 بی‌کاتب محتملاً 1106ق نسخ 224 شناسنامه ←
32
سپهسالار
تهران
3114 علی نقی بن بهرام 1108ق نسخ 278 شناسنامه ←
33
گلپایگانی
قم
4307-22/27 بی‌کاتب 1115ق نسخ 190 شناسنامه ←
34
رضوی
مشهد
10905 بی‌کاتب 1117ق نسخ 191 شناسنامه ←
35
همراه، رضا
همدان
28 محمد سعید بن ملا حسن الجیلانی المتوطن به بالانكاه من توابع بلو رودبار من محال تیمجان دوشنبه 1 صفر 1117ق نسخ - شناسنامه ←
36
مسجد اعظم
قم
1149 میرطالب بن میرمحمد رحیم هزاروی محرم 1121ق نسخ 201 شناسنامه ←
37
ملی
تهران
2585 عباسعلی بن احمد 1124ق نستعلیق، نسخ 208 شناسنامه ←
38
جمعیت نشر فرهنگ
رشت
74ش بی‌کاتب شعبان 1138ق نستعلیق - شناسنامه ←
39
دائرة المعارف
تهران
844 علی بن الحاج محمد بن الشيخ كمال پنج‌شنبه 1 جمادی الثانی 1138ق ثلث 159 شناسنامه ←
40
مسجد اعظم
قم
372 بی‌کاتب شنبه 14 صفر 1192ق نسخ 169 شناسنامه ←
41
فیضیه
قم
1621 بی‌کاتب 1195ق نستعلیق 170 شناسنامه ←
42
مدرسه آیة الله بروجردی
کرمانشاه
120 بی‌کاتب قرن 13 نستعلیق، نسخ 175 شناسنامه ←
43
کتابخانه حجة الاسلام گلپایگانی
گلپایگان
122 بی‌کاتب قرن 13 نسخ 270 شناسنامه ←
44
مدرسه سلیمانیه
مشهد
80 بی‌کاتب قرن 13 نسخ - شناسنامه ←
45
مرکز احیاء
قم
2575 بی‌کاتب قرن 13 نسخ 136 شناسنامه ←
46
گلپایگانی
قم
5772-29/112 بی‌کاتب قرن 13 نسخ 205 شناسنامه ←
47
گلپایگانی
قم
8096-55/66 بی‌کاتب قرن 13 نسخ 172 شناسنامه ←
48
گوهرشاد
مشهد
1380 بی‌کاتب قرن 13 نسخ - شناسنامه ←
49
معصومیه
قم
29/4-6212 بی‌کاتب قرن 13 نستعلیق 103 شناسنامه ←
50
مدرسه صدر بازار
اصفهان
783 بی‌کاتب قرن 13 نسخ 211 شناسنامه ←
51
مدرسه صدر بازار
اصفهان
885 بی‌کاتب قرن 12 یا 13 نستعلیق، نسخ 229 شناسنامه ←
52
مجلس
تهران
187-طباطبائی بی‌کاتب قرن 13 نستعلیق، نسخ 104 شناسنامه ←
53
دارالحدیث
قم
260/2 بی‌کاتب قرن 13 نسخ 132 شناسنامه ←
54
نواب
مشهد
58 بی‌کاتب قرن 13 نسخ 49 شناسنامه ←
55
دانشگاه
تهران
2474 بی‌کاتب با تاریخ 1208ق نسخ 110 شناسنامه ←
56
عمومی
مراغه
142/2 محمد جعفر بن کربلایی آقای مراغی 1221ق نسخ - شناسنامه ←
57
مسجد اعظم
قم
2553 محمد حسین بن محمد مهدی خوانساری رمضان 1244ق نسخ 141 شناسنامه ←
58
الهیات
مشهد
265 محمد بن حسین بن میرزا آقا حسینی ربیع الاول 1245ق نسخ 156 شناسنامه ←
59
مولوی
مشهد
265 نامشخص - - - شناسنامه ←
60
مسجد اعظم
قم
1854/2 بی‌کاتب جمعه 11 جمادی الثانی 1249ق نسخ 123 شناسنامه ←