نسخه آزمایشی پایگاه فهارس نسخه‌های خطی • دربردارنده بیش از ۷۶ هزار اثر و ۴۳۸ هزار نسخه خطی
شناسنامه کتاب‌شناختی اثر

سلسلة الذهب

selselat-oz zahab
158 نسخه ثبت‌شده از قرن 9 تا 14 هـ.ق
دارای نسخه اصل (دستخط مؤلف)
مشاهده فهرست نسخه‌ها ↓
/w/36398
شناسه یکتا در پایگاه فهارس: #36398
تاریخ و سده تألیف: 876 هـ.ق
مأخذ فهرست‌نویسی:
فنخا، ج 18، ص 325 تا 334
زبان و قالب: فارسی
رده‌های موضوعی: شعر

معرفی و مشخصات کتاب‌شناختی اثر (در مأخذ فنخا)

ششمین مثنوی از «هفت اورنگ» جامی است که به وزن «هفت پیکر» سروده شده و در آن مطالب عرفانی و تربیتی به شیوه حکایت و تمثیل آمده است. این مثنوی در سه دفتر نظم شده: دفتر 1. در عرفان و اخلاق و کلام و در پایان بخشی به نام «اعتقاد نامه» دارد که به نام پسر استاد خود، یعنی پسر خواجه عبیدالله احرار، سروده، تاریخ سرودن اول ذیقعده 876ق است. آغاز: «لله الحمد قبل كل كلام ×× بصفات الجلال و الاكرام»، انجام: «ور بماند جواد عمر از سیر ×× ختم الله لى بما هو خير»؛ دفتر 2. در عشق روحانی، به سال 890 سروده شده، آغاز: «بشنو ای گوش برفسانه عشق ×× از صریر قلم ترانه عشق»، انجام: «هم بدین حرف این خجسته کلام ×× ختم شد و السلام و الاكرام»؛ دفتر 3. وی این دفتر را به نام پادشاه عثمانی بایزید دوم (ش 886 تا 918ق) در آئین کشورداری، در پانصد بیت سرود، برخی نام این مثنوی را از روی شعر زیر «تحفه شاهی» نهاده‌اند: «لیک از آنجا که تحفه شاهست ×× یاد کرد کمین هوا خواهست»، آغاز: «حمد ایزد نه کار تست ای دل ×× هر چه کار تو بار تست ای دل»، انجام: «بر همین نکته ختم شد مقصود ×× لله الحمد و العلى و الجود».
آغاز اثر
« لله الحمد قبل كل كلام ×× بصفات الجلال و الاكرام »
انجام اثر
« بر همین نکته ختم شد مقصود ×× لله الحمد و العلی و الجود »
سوابق و چاپ‌های اثر
مشار فارسی، ج3، صص3054-3055؛ لاهور، سنگی، 1345ق/1927م، وزیری بزرگ، 435ص؛ هند، مطبع حیدری، 1289ق، 466ص (درهامش)؛ کانپور، سنگی، 1874م، وزیری، 467ص
مآخذ و منابع کتاب‌شناسی اثر
دنا 176/6 - 181 (158 نسخه) نسخه‌های منزوی 2914/4 - 2920 و 325/2 الذریعة 188/9 و 216/12 و 210/29 کشف الظنون 996/2 مشترک پاکستان 528/7 مكتبة امیرالمؤمنین 415/2 و 416/2

متن فنخا (فهرستگان نسخه‌های خطی ایران (فنخا))

● سلسلة الذهب / شعر / فارسی selselat-oz zahab جامی، عبدالرحمن بن احمد، 817 - 898 قمری jāmī, ‘abd-or-rahmān ebn-e ahmad (1415 - 1493) تاریخ تألیف: اول ذیقعده 876ق ششمین مثنوی از «هفت اورنگ» جامی است که به وزن «هفت پیکر» سروده شده و در آن مطالب عرفانی و تربیتی به شیوه حکایت و تمثیل آمده است. این مثنوی در سه دفتر نظم شده: دفتر 1. در عرفان و اخلاق و کلام و در پایان بخشی به نام «اعتقاد نامه» دارد که به نام پسر استاد خود، یعنی پسر خواجه عبیدالله احرار، سروده، تاریخ سرودن اول ذیقعده 876ق است. آغاز: «لله الحمد قبل كل كلام ×× بصفات الجلال و الاكرام»، انجام: «ور بماند جواد عمر از سیر ×× ختم الله لى بما هو خير»؛ دفتر 2. در عشق روحانی، به سال 890 سروده شده، آغاز: «بشنو ای گوش برفسانه عشق ×× از صریر قلم ترانه عشق»، انجام: «هم بدین حرف این خجسته کلام ×× ختم شد و السلام و الاكرام»؛ دفتر 3. وی این دفتر را به نام پادشاه عثمانی بایزید دوم (ش 886 تا 918ق) در آئین کشورداری، در پانصد بیت سرود، برخی نام این مثنوی را از روی شعر زیر «تحفه شاهی» نهاده‌اند: «لیک از آنجا که تحفه شاهست ×× یاد کرد کمین هوا خواهست»، آغاز: «حمد ایزد نه کار تست ای دل ×× هر چه کار تو بار تست ای دل»، انجام: «بر همین نکته ختم شد مقصود ×× لله الحمد و العلى و الجود». آغاز: لله الحمد قبل كل كلام ×× بصفات الجلال و الاكرام انجام: بر همین نکته ختم شد مقصود ×× لله الحمد و العلی و الجود چاپ: مشار فارسی، ج3، صص3054-3055؛ لاهور، سنگی، 1345ق/1927م، وزیری بزرگ، 435ص؛ هند، مطبع حیدری، 1289ق، 466ص (درهامش)؛ کانپور، سنگی، 1874م، وزیری، 467ص [دنا 176/6 - 181 (158 نسخه)؛ نسخه‌های منزوی 2914/4 - 2920 و 325/2؛ الذریعة 188/9 و 216/12 و 210/29؛ کشف الظنون 996/2؛ مشترک پاکستان 528/7؛ مكتبة امیرالمؤمنین 415/2 و 416/2]

نسخه‌های خطی این اثر

158 نسخه
ردیف کتابخانه و مرکز نگهداری شماره نسخه کاتب تاریخ کتابت نوع خط برگ مشاهده
91
مرکز احیاء
قم
1855/1 شاهمراد بن نظر علی کاتب جمادی الاول 1074ق نستعلیق - شناسنامه ←
92
سلطنتی
تهران
318/5 بی‌کاتب 1038ق نستعلیق - شناسنامه ←
93
نوربخش
تهران
403/1 بی‌کاتب 1085ق نستعلیق 157 شناسنامه ←
94
سلطنتی
تهران
318/6 بی‌کاتب 1038ق نستعلیق - شناسنامه ←
95
ملی
تهران
27273 بی‌کاتب 1089ق - - شناسنامه ←
96
سلطنتی
تهران
318/7 بی‌کاتب 1038ق نستعلیق - شناسنامه ←
97
دانشگاه
تهران
7785/15 بی‌کاتب 22 شعبان 1099ق نستعلیق - شناسنامه ←
98
وزیری
یزد
788/3 بی‌کاتب اوایل قرن 12 نستعلیق - شناسنامه ←
99
گلپایگانی
قم
7339/1-37/129 بی‌کاتب قرن 12 نستعلیق - شناسنامه ←
100
مجلس
تهران
173 بی‌کاتب قرن 11 و 12 نستعلیق 168 شناسنامه ←
101
ملی
تهران
1195 بی‌کاتب قرن 12 نستعلیق 148 شناسنامه ←
102
ملی
تهران
16810 بی‌کاتب 1108ق - 141 شناسنامه ←
103
مجلس
تهران
13835/1 بی‌کاتب ربیع الاول 1112ق نستعلیق 1 شناسنامه ←
104
دائرة المعارف
تهران
1679 بی‌کاتب 15 جمادی الثانی 1120ق نستعلیق 172 شناسنامه ←
105
دانشگاه
تهران
498-ف بی‌کاتب ربیع الاول 1150ق نستعلیق 150 شناسنامه ←
106
ملک
تهران
5219 بی‌کاتب 1150ق نستعلیق 203 شناسنامه ←
107
سلطنتی
تهران
321/1 تا 321/3 محمد رضا 29 ربیع الاول 1187ق شکسته نستعلیق - شناسنامه ←
108
گوهرشاد
مشهد
750/3 بی‌کاتب 1199ق و جمادی الثانی 1201ق نستعلیق - شناسنامه ←
109
گلپایگانی
قم
4039/2-20/159 بی‌کاتب قرن 13 نسخ 10 شناسنامه ←
110
مسجد اعظم
قم
2115/2 بی‌کاتب قرن 13 نستعلیق 85 شناسنامه ←
111
رضوی
مشهد
13226 بی‌کاتب قرن 13 نستعلیق 197 شناسنامه ←
112
فرهنگ و ارشاد
کاشان
86/1 محمد بن محمد نبی سجستانی 1215ق نستعلیق - شناسنامه ←
113
مجلس
تهران
9425/1 محمد جعفر بن محمد علی خواجوئی حدود 1216ق نستعلیق 89 شناسنامه ←
114
مجلس
تهران
9425/3 بی‌کاتب حدود 1216ق نستعلیق 26 شناسنامه ←
115
مجلس
تهران
9425/2 محمد جعفر بن محمد علی خواجوئی حدود 1216ق نستعلیق 35 شناسنامه ←
116
سلطنتی
تهران
1734 محی الدین نقش بندی 12 ربیع الاول 1226ق نستعلیق 450 شناسنامه ←
117
رضوی
مشهد
4614/1حاشیه شکر الله اردلانی سنندجی 1231ق، برای میرزا معصوم طبیب اصفهانی نستعلیق - شناسنامه ←
118
الهیات
مشهد
669/1 سید حسن حسینی شنبه 7 جمادی الاول 1231ق شکسته نستعلیق - شناسنامه ←
119
مجلس
تهران
2672/1 بی‌کاتب 1239ق نسخ 22 شناسنامه ←
120
ملی
تهران
1184 بی‌کاتب رمضان 1240ق نستعلیق 78 شناسنامه ←