شناسنامه کتابشناختی اثر
درویشیه
darvīšīye
30
نسخه ثبتشده
از قرن 9 تا 14 هـ.ق
مشاهده فهرست نسخهها
↓
پیوند کوتاه:
/w/27719
شناسه یکتا در پایگاه فهارس: #27719
پدیدآور / مؤلف:
همدانی، علی بن محمد
تاریخ و سده تألیف:
نامشخص
مأخذ فهرستنویسی:
فنخا، ج 14، ص 544
تا 545
زبان و قالب:
فارسی
ردههای موضوعی:
عرفان و تصوف
عناوین دیگر و همتراز:
درویش نامه
(darvīš-nāme)
سیر و سلوک
(seyr va solūk)
معرفی و مشخصات کتابشناختی اثر (در مأخذ فنخا)
نگارش لطیفی است در معرفی صوفیان با صفا. آیه شریفه «یا ایها الناس قد جاء تکم موعظة من ربکم» را عنوان قرار داده و درویشان بی بند و بار را نکوهیده و شهریاران و وزیران را که به دفع این صوفینمایان نپرداختهاند ملامت کرده و شرط درویشی را در اتباع شریعت و مخالف هوا و هوس دانسته ... درباره پویندگان حقیقت چنین گفته: «همت راغبان آخرت جستجو و همت طالبان راه رفت و روی «کذ» و همت سالکان شست و شوی». در الذریعة، درویشنامه آمده است. به نثر آمیخته به نظم. مباحث چهارگانه معرفت: معرفت خود، معرفت خدا، معرفت دنیا و معرفت آخرت، که در «کیمیای سعادت» غزالی آمده است، در این رساله به اختصار آورده شده است.
آغاز اثر
« بسمله، الحمدلله حق حمده و الصلاة علی خیر خلقه اما بعد قال الله تعالی یا ایها الناس قد جائتکم موعظة ... و نزل من القرآن ما هو شفاء و رحمة للمومنین حضرت صمدیت عز شانه میفرماید که ما ... احکام آیات قرآن مجید را به شفای علتهای مومنان فرستادیم. »
انجام اثر
« و ریاض قلوب طالبان مطالب بارگاه آخرت را به اسرار تجلیات الطاف ربانی مزین گرداناد بیمنه و کرمه انه قریب مجیب و الحمد الله و السلام علی من اتبع الهدی. »
سوابق و چاپهای اثر
شیراز، 1338ق، سربی؛ به کوشش محمد ریاض، در احوال و آثار و اشعار میر سید علی همدانی با شش رساله وی (پاکستان، مرکز تحقیقات فارسی ایران و پاکستان: بیتا)
مآخذ و منابع کتابشناسی اثر
الذریعة 147/8
مجالس المؤمنین 1301
احوال میر سید علی همدانی ص 156
مشار فارسی 2107/2
فهرستواره منزوی 349/7
نسخهها 1144/2(12نسخه)
دنا 1168/4(25 نسخه)
متن فنخا
● درویشیه = درویش نامه = سیر و سلوک / عرفان و تصوف / فارسی
darvīšīye = darvīš-nāme = seyr va solūk
همدانی، علی بن محمد، 714 - 786 قمری
hamadānī, ‘alī ebn-e mohammad (1315 - 1385)
نگارش لطیفی است در معرفی صوفیان با صفا. آیه شریفه «یا ایها الناس قد جاء تکم موعظة من ربکم» را عنوان قرار داده و درویشان بی بند و بار را نکوهیده و شهریاران و وزیران را که به دفع این صوفینمایان نپرداختهاند ملامت کرده و شرط درویشی را در اتباع شریعت و مخالف هوا و هوس دانسته ... درباره پویندگان حقیقت چنین گفته: «همت راغبان آخرت جستجو و همت طالبان راه رفت و روی «کذ» و همت سالکان شست و شوی». در الذریعة، درویشنامه آمده است. به نثر آمیخته به نظم. مباحث چهارگانه معرفت: معرفت خود، معرفت خدا، معرفت دنیا و معرفت آخرت، که در «کیمیای سعادت» غزالی آمده است، در این رساله به اختصار آورده شده است.
آغاز: بسمله، الحمدلله حق حمده و الصلاة علی خیر خلقه اما بعد قال الله تعالی یا ایها الناس قد جائتکم موعظة ... و نزل من القرآن ما هو شفاء و رحمة للمومنین حضرت صمدیت عز شانه میفرماید که ما ... احکام آیات قرآن مجید را به شفای علتهای مومنان فرستادیم.
انجام: و ریاض قلوب طالبان مطالب بارگاه آخرت را به اسرار تجلیات الطاف ربانی مزین گرداناد بیمنه و کرمه انه قریب مجیب و الحمد الله و السلام علی من اتبع الهدی.
چاپ: شیراز، 1338ق، سربی؛ به کوشش محمد ریاض، در احوال و آثار و اشعار میر سید علی همدانی با شش رساله وی (پاکستان، مرکز تحقیقات فارسی ایران و پاکستان: بیتا)
[الذریعة 147/8؛ مجالس المؤمنین 1301؛ احوال میر سید علی همدانی ص 156؛ مشار فارسی 2107/2؛ فهرستواره منزوی 349/7؛ نسخهها 1144/2(12نسخه)؛ دنا 1168/4(25 نسخه)]
نسخههای خطی این اثر
30 نسخه| ردیف | کتابخانه و مرکز نگهداری | شماره نسخه | کاتب | تاریخ کتابت | نوع خط | برگ | مشاهده |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 1 |
دائرة المعارف
تهران
|
162/13-عکسی | بیکاتب | 851ق | نستعلیق | 28 | شناسنامه ← |
| 2 |
مرعشی
قم
|
8253/5 | علی بن فخرالدین بن علی حسینی سبزواری خراسانی | اواسط ذیقعده 868ق | نستعلیق | 9 | شناسنامه ← |
| 3 |
ملک
تهران
|
4250/20 | ابوذر بن عبدالله السبزواری | 907ق | نستعلیق | 8 | شناسنامه ← |
| 4 |
شورا
تهران
|
366/4 | بیکاتب | رجب 981ق | - | 14 | شناسنامه ← |
| 5 |
ملی
تهران
|
727/29 | محتملاً محمد بن شیخ علی | قرن 10 | شکسته نستعلیق | 1 | شناسنامه ← |
| 6 |
شورا
تهران
|
10197/14 | بیکاتب | قرن 10 | نستعلیق | 16 | شناسنامه ← |
| 7 |
شورا
تهران
|
18661/3 | اسماعیل بن سعدی | قرن 11 | نستعلیق | 128 | شناسنامه ← |
| 8 |
ملک
تهران
|
4274/21 | بیکاتب | قرن 11 | نستعلیق | 5 | شناسنامه ← |
| 9 |
مرعشی
قم
|
3048/5 | مقصود علی بن اگرلو ایروانی | 3 ذیقعده 1006ق | نستعلیق، نسخ | 4 | شناسنامه ← |
| 10 |
شورا
تهران
|
5180/45 | بیکاتب | 1069ق | نستعلیق | 6 | شناسنامه ← |
| 11 |
رضوی
مشهد
|
3540 | محمد یوسف همدانی | 1073ق، به نام میرزا آقا بیک | نستعلیق | 2 | شناسنامه ← |
| 12 |
مرعشی
قم
|
11604/4 | محمد فرزند عبدالحسین، آل حسینی نجفی نخعی | 17 جمادی الثانی 1078ق | نسخ | 5 | شناسنامه ← |
| 13 |
دانشگاه
تهران
|
7902/3 | محمد فاضل روضهای | 1097ق | نستعلیق | 5 | شناسنامه ← |
| 14 |
سپهسالار
تهران
|
6449/2 | بیکاتب | قرن 12 | نستعلیق | 45 | شناسنامه ← |
| 15 |
دانشگاه
تهران
|
7499/1 | بیکاتب | قرن 12 | - | 20 | شناسنامه ← |
| 16 |
دائرة المعارف
تهران
|
210/10-عکسی | بیکاتب | قرن 12 | نستعلیق | 23 | شناسنامه ← |
| 17 |
شورا
تهران
|
3455/306 | احمد غلام | 1137ق | - | 1 | شناسنامه ← |
| 18 |
ادبیات
تهران
|
346/8 حکمت | بیکاتب | قرن 13 | نستعلیق | - | شناسنامه ← |
| 19 |
رضوی
مشهد
|
8426 | میرزا آقا سلماسی | 1298ق | نستعلیق | 5 | شناسنامه ← |
| 20 |
رضوی
مشهد
|
24253 | بیکاتب | قرن 14 | نستعلیق | - | شناسنامه ← |
| 21 |
شاهچراغ
شیراز
|
653/7 | محمدرضا ویشلقی | 1319ق | نستعلیق | 14 | شناسنامه ← |
| 22 |
مرکز مطالعات
قم
|
887/13 | بیکاتب | بیتاریخ | نسخ | 8 | شناسنامه ← |
| 23 |
شاهچراغ
شیراز
|
617/8 | بیکاتب | بیتاریخ | نستعلیق | 18 | شناسنامه ← |
| 24 |
شورا
تهران
|
1159/9-طباطبائی | بیکاتب | بیتاریخ | - | 11 | شناسنامه ← |
| 25 |
دانشگاه
تهران
|
3260/1-ف | بیکاتب | بیتاریخ | - | - | شناسنامه ← |
| 26 |
دانشگاه
تهران
|
387/16-ف | بیکاتب | بیتاریخ | نستعلیق | 8 | شناسنامه ← |
| 27 |
رضوی
مشهد
|
24656 | بیکاتب | بیتاریخ | نستعلیق | - | شناسنامه ← |
| 28 |
رضوی
مشهد
|
553 | بیکاتب | بیتاریخ | نستعلیق | 11 | شناسنامه ← |
| 29 |
دانشگاه
تهران
|
2048-ف | نامشخص | - | - | - | شناسنامه ← |
| 30 |
مرکز احیاء
قم
|
964/21 | بیکاتب | بیتاریخ | نستعلیق | 11 | شناسنامه ← |