نسخه آزمایشی پایگاه فهارس نسخه‌های خطی • دربردارنده بیش از ۷۶ هزار اثر و ۴۳۸ هزار نسخه خطی
شناسنامه کتاب‌شناختی اثر

جامع المقاصد فی شرح القواعد

jāmi‘-ul maqāṣid fī š.-il qawā‘id
313 نسخه ثبت‌شده از قرن 10 تا 13 هـ.ق
دارای نسخه اصل (دستخط مؤلف)
مشاهده فهرست نسخه‌ها ↓
/w/18722
شناسه یکتا در پایگاه فهارس: #18722
تاریخ و سده تألیف: 935 هـ.ق
مأخذ فهرست‌نویسی:
فنخا، ج 9، ص 972 تا 997
زبان و قالب: عربی
رده‌های موضوعی: فقه
اهدا / به درخواست: یکی از پادشاهان صفویه
محل تألیف: نجف اشرف
اثر مرتبط / وابسته به: قواعد الاحکام فی معرفة (مسائل) الحلال و الحرام؛ علامه حلی، حسن بن یوسف (648-726)

معرفی و مشخصات کتاب‌شناختی اثر (در مأخذ فنخا)

«قواعد الاحکام فی معرفة الحلال و الحرام» اثری برجسته از علامه حلی عالم نامدار شیعی است که بر آن شروح و حواشی بسیاری نوشته شده است و از آن جمله شرح مبسوط محقق کرکی، که در شش مجلد آن را تألیف و تا شرح مسأله «و لو قالت زوجنی بما شاء الخاطب فهو تفویض یأتی و لو عرف ما شاء فقال زوجتک بما شئت صح» که از فروع مسأله صداق از باب نکاح است، بیشتر گزارش نکرده است و بقیه را دیگران از قبیل فاضل هندی تحت عنوان «کشف اللثام»، تکمیل کرده‌اند. نام «جامع المقاصد» را مؤلف بر آن نگذاشته ولی چون در مقدمه آن آمده است که پس از این که حواشی و تعلیقاتی بر قواعد نوشته بودم شروع به نوشتن شرح مفصل بر آن نموده که مشتمل بر تمام مقاصد جلیه و خفیه آن بوده باشد، بدین مناسبت نزد فقها مشهور به جامع المقاصد گردیده و در آخر خطبه برخی نسخه‌ها مذکور است: «و سمیته بجامع الفوائد» ولی در برخی نسخه‌های دیگر این جمله نیست. اگر نسخه اصل عبارتی داشته مسلماً جامع المقاصد بوده است. در نسخه چاپی در مقدمه به «جامع المقاصد» تصریح شده است.
آغاز اثر
« الحمد لله العلی الکبیر الحکیم الخبیر العلیم القدیم الذی خلق الخلق بقدرته ... »
سوابق و چاپ‌های اثر
مؤسسه آل البیت، 1411ق؛ ایران، سنگی، 1278ق، رحلی، 359ص (درهامش)؛ مشار عربی، ص 245
شروح، حواشی و منظومه‌ها (در فنخا)
حاشیة جامع المقاصد فی شرح القواعد؛ محقق کرکی، علی بن حسین (890-940) جمع الفوائد فی تکملة شرح القواعد؛ شوشتری، عبدالله بن حسین (-1021) حاشیة جامع المقاصد
مآخذ و منابع کتاب‌شناسی اثر
الذریعة 72/5 و 75/5 ریحانة الأدب 247/5 و 244/5 اعیان الشیعة 210/8 مشار عربی: 245 مکتبة امیر المومنین 300/1 و 301 دنا 591/3 (312 نسخه)

متن فنخا (فهرستگان نسخه‌های خطی ایران (فنخا))

● جامع المقاصد فی شرح القواعد / فقه / عربی jāmi‘-ul maqāṣid fī š.-il qawā‘id محقق کرکی، علی بن حسین، 890 - 940 قمری moḥaqqeq-e karakī, ‘alī ebn-e ḥoseyn (1486 - 1534) وابسته به: قواعد الاحکام فی معرفة (مسائل) الحلال و الحرام؛ علامه حلی، حسن بن یوسف (648-726) اهدا به: یکی از پادشاهان صفویه تاریخ تألیف: 18 جمادی الاول 935ق؛ محل تألیف: نجف اشرف «قواعد الاحکام فی معرفة الحلال و الحرام» اثری برجسته از علامه حلی عالم نامدار شیعی است که بر آن شروح و حواشی بسیاری نوشته شده است و از آن جمله شرح مبسوط محقق کرکی، که در شش مجلد آن را تألیف و تا شرح مسأله «و لو قالت زوجنی بما شاء الخاطب فهو تفویض یأتی و لو عرف ما شاء فقال زوجتک بما شئت صح» که از فروع مسأله صداق از باب نکاح است، بیشتر گزارش نکرده است و بقیه را دیگران از قبیل فاضل هندی تحت عنوان «کشف اللثام»، تکمیل کرده‌اند. نام «جامع المقاصد» را مؤلف بر آن نگذاشته ولی چون در مقدمه آن آمده است که پس از این که حواشی و تعلیقاتی بر قواعد نوشته بودم شروع به نوشتن شرح مفصل بر آن نموده که مشتمل بر تمام مقاصد جلیه و خفیه آن بوده باشد، بدین مناسبت نزد فقها مشهور به جامع المقاصد گردیده و در آخر خطبه برخی نسخه‌ها مذکور است: «و سمیته بجامع الفوائد» ولی در برخی نسخه‌های دیگر این جمله نیست. اگر نسخه اصل عبارتی داشته مسلماً جامع المقاصد بوده است. در نسخه چاپی در مقدمه به «جامع المقاصد» تصریح شده است. آغاز: الحمد لله العلی الکبیر الحکیم الخبیر العلیم القدیم الذی خلق الخلق بقدرته ... چاپ: مؤسسه آل البیت، 1411ق؛ ایران، سنگی، 1278ق، رحلی، 359ص (درهامش)؛ مشار عربی، ص 245 [الذریعة 72/5 و 75/5؛ ریحانة الأدب 247/5 و 244/5؛ اعیان الشیعة 210/8؛ مشار عربی: 245؛ مکتبة امیر المومنین 300/1 و 301؛ دنا 591/3 (312 نسخه)] شرح و حواشی: 1- حاشیة جامع المقاصد فی شرح القواعد؛ محقق کرکی، علی بن حسین (890-940) 2- جمع الفوائد فی تکملة شرح القواعد؛ شوشتری، عبدالله بن حسین (-1021) 3- حاشیة جامع المقاصد

نسخه‌های خطی این اثر

313 نسخه
ردیف کتابخانه و مرکز نگهداری شماره نسخه کاتب تاریخ کتابت نوع خط برگ مشاهده
121
رضوی
مشهد
25166 بی‌کاتب قرن 12 نسخ - شناسنامه ←
122
سپهسالار
تهران
8189 بی‌کاتب قرن 12 نسخ 285 شناسنامه ←
123
وزیری
یزد
8 بی‌کاتب صفر 1097ق نسخ 244 شناسنامه ←
124
مدرسه باقریه
مشهد
86 بی‌کاتب با تاریخ 1095ق نسخ - شناسنامه ←
125
علامه طباطبائی
شیراز
4 ناصر بن جماز حسینی 19 جمادی الاول 1087ق نسخ 300 شناسنامه ←
126
فیضیه
قم
722 بی‌کاتب 1086ق نسخ 385 شناسنامه ←
127
شورا
تهران
1292 عین علی قوهجی ابن ملا محمد زمان 1085ق نسخ 366 شناسنامه ←
128
گوهرشاد
مشهد
2184/1 ابوالبقاء عبدالغفار 1084ق نستعلیق - شناسنامه ←
129
حججی
نجف آباد
70 بی‌کاتب رمضان 1084ق نستعلیق 218 شناسنامه ←
130
دانشگاه
تهران
2347 حسین بن علی بن محمد شول 15 ربیع الثانی 1081ق نسخ 357 شناسنامه ←
131
گلپایگانی
قم
1122-7/22 احمد بن شاه جان هزار جریبی و محمد مؤمن 20 صفر 1081ق نسخ 324 شناسنامه ←
132
فیضیه
قم
5 شاه محمد بن مظفر حسین نیشابوری 1075ق نستعلیق 346 شناسنامه ←
133
مرکز احیاء
قم
2940 رمضان علی بن محمد علی پنج‌شنبه غره شعبان 1074ق نسخ 220 شناسنامه ←
134
مرعشی
قم
13727 محمد امین بن محمد علی دارابی 5 ربیع الاول 1073ق نسخ 251 شناسنامه ←
135
سپهسالار
تهران
2246 بی‌کاتب 1071ق نسخ 235 شناسنامه ←
136
رضوی
مشهد
15356 بی‌کاتب یک‌شنبه 28 رمضان 1068ق نسخ 462 شناسنامه ←
137
ملی
تهران
6781 محمد علی بن حسن 1066ق نستعلیق 314 شناسنامه ←
138
مرکز احیاء
قم
1122 محمد علی بن قاضی احسن سه‌شنبه 15 جمادی الثانی 1066ق نستعلیق 318 شناسنامه ←
139
ملی
تهران
506 بی‌کاتب 1063ق نسخ 308 شناسنامه ←
140
معصومیه
قم
7/3-6043 محمد انباوی 15 شوال 1057ق نسخ 188 شناسنامه ←
141
مرعشی
قم
6243 محمد شفیع بن محمد علی استرابادی شنبه 4 ذیقعده 1057ق نسخ 92 شناسنامه ←
142
ملی
تهران
2824 بی‌کاتب 1057ق نستعلیق 260 شناسنامه ←
143
سپهسالار
تهران
2226 بی‌کاتب 1054ق شکسته نستعلیق 243 شناسنامه ←
144
مدرسه حکیم
شیراز
بدون شماره بی‌کاتب شنبه 29 ربیع الاول 1052ق نستعلیق، نسخ - شناسنامه ←
145
رضوی
مشهد
31492 سید عبدالقادر رفاعی حسینی شنبه 13 ربیع الثانی 1052ق نستعلیق 352 شناسنامه ←
146
رضوی
مشهد
25291 محمدسعید 1052ق نسخ - شناسنامه ←
147
رضوی
مشهد
2291 عبدالحمید بن محمد مقیم عبدالعظیمی 4 ذیقعده 1051ق نسخ 317 شناسنامه ←
148
مرعشی
قم
9628 بی‌کاتب چهارشنبه 15 رمضان 1048ق نستعلیق 232 شناسنامه ←
149
مدرسه صدر بازار
اصفهان
437 مفلح بن سلطان محمد حسین مزرعه قاضی جربادقانی سه‌شنبه 18 ذیحجه 1048ق نسخ 231 شناسنامه ←
150
گلپایگانی
قم
329-2/149 ابوالحسن بن عبدالله شیرازی پنج‌شنبه ذیحجه 1048ق نسخ 196 شناسنامه ←