نسخه آزمایشی پایگاه فهارس نسخه‌های خطی • دربردارنده بیش از ۷۶ هزار اثر و ۴۳۸ هزار نسخه خطی
شناسنامه کتاب‌شناختی اثر

جامع المقاصد فی شرح القواعد

jāmi‘-ul maqāṣid fī š.-il qawā‘id
313 نسخه ثبت‌شده از قرن 10 تا 13 هـ.ق
دارای نسخه اصل (دستخط مؤلف)
مشاهده فهرست نسخه‌ها ↓
/w/18722
شناسه یکتا در پایگاه فهارس: #18722
تاریخ و سده تألیف: 935 هـ.ق
مأخذ فهرست‌نویسی:
فنخا، ج 9، ص 972 تا 997
زبان و قالب: عربی
رده‌های موضوعی: فقه
اهدا / به درخواست: یکی از پادشاهان صفویه
محل تألیف: نجف اشرف
اثر مرتبط / وابسته به: قواعد الاحکام فی معرفة (مسائل) الحلال و الحرام؛ علامه حلی، حسن بن یوسف (648-726)

معرفی و مشخصات کتاب‌شناختی اثر (در مأخذ فنخا)

«قواعد الاحکام فی معرفة الحلال و الحرام» اثری برجسته از علامه حلی عالم نامدار شیعی است که بر آن شروح و حواشی بسیاری نوشته شده است و از آن جمله شرح مبسوط محقق کرکی، که در شش مجلد آن را تألیف و تا شرح مسأله «و لو قالت زوجنی بما شاء الخاطب فهو تفویض یأتی و لو عرف ما شاء فقال زوجتک بما شئت صح» که از فروع مسأله صداق از باب نکاح است، بیشتر گزارش نکرده است و بقیه را دیگران از قبیل فاضل هندی تحت عنوان «کشف اللثام»، تکمیل کرده‌اند. نام «جامع المقاصد» را مؤلف بر آن نگذاشته ولی چون در مقدمه آن آمده است که پس از این که حواشی و تعلیقاتی بر قواعد نوشته بودم شروع به نوشتن شرح مفصل بر آن نموده که مشتمل بر تمام مقاصد جلیه و خفیه آن بوده باشد، بدین مناسبت نزد فقها مشهور به جامع المقاصد گردیده و در آخر خطبه برخی نسخه‌ها مذکور است: «و سمیته بجامع الفوائد» ولی در برخی نسخه‌های دیگر این جمله نیست. اگر نسخه اصل عبارتی داشته مسلماً جامع المقاصد بوده است. در نسخه چاپی در مقدمه به «جامع المقاصد» تصریح شده است.
آغاز اثر
« الحمد لله العلی الکبیر الحکیم الخبیر العلیم القدیم الذی خلق الخلق بقدرته ... »
سوابق و چاپ‌های اثر
مؤسسه آل البیت، 1411ق؛ ایران، سنگی، 1278ق، رحلی، 359ص (درهامش)؛ مشار عربی، ص 245
شروح، حواشی و منظومه‌ها (در فنخا)
حاشیة جامع المقاصد فی شرح القواعد؛ محقق کرکی، علی بن حسین (890-940) جمع الفوائد فی تکملة شرح القواعد؛ شوشتری، عبدالله بن حسین (-1021) حاشیة جامع المقاصد
مآخذ و منابع کتاب‌شناسی اثر
الذریعة 72/5 و 75/5 ریحانة الأدب 247/5 و 244/5 اعیان الشیعة 210/8 مشار عربی: 245 مکتبة امیر المومنین 300/1 و 301 دنا 591/3 (312 نسخه)

متن فنخا (فهرستگان نسخه‌های خطی ایران (فنخا))

● جامع المقاصد فی شرح القواعد / فقه / عربی jāmi‘-ul maqāṣid fī š.-il qawā‘id محقق کرکی، علی بن حسین، 890 - 940 قمری moḥaqqeq-e karakī, ‘alī ebn-e ḥoseyn (1486 - 1534) وابسته به: قواعد الاحکام فی معرفة (مسائل) الحلال و الحرام؛ علامه حلی، حسن بن یوسف (648-726) اهدا به: یکی از پادشاهان صفویه تاریخ تألیف: 18 جمادی الاول 935ق؛ محل تألیف: نجف اشرف «قواعد الاحکام فی معرفة الحلال و الحرام» اثری برجسته از علامه حلی عالم نامدار شیعی است که بر آن شروح و حواشی بسیاری نوشته شده است و از آن جمله شرح مبسوط محقق کرکی، که در شش مجلد آن را تألیف و تا شرح مسأله «و لو قالت زوجنی بما شاء الخاطب فهو تفویض یأتی و لو عرف ما شاء فقال زوجتک بما شئت صح» که از فروع مسأله صداق از باب نکاح است، بیشتر گزارش نکرده است و بقیه را دیگران از قبیل فاضل هندی تحت عنوان «کشف اللثام»، تکمیل کرده‌اند. نام «جامع المقاصد» را مؤلف بر آن نگذاشته ولی چون در مقدمه آن آمده است که پس از این که حواشی و تعلیقاتی بر قواعد نوشته بودم شروع به نوشتن شرح مفصل بر آن نموده که مشتمل بر تمام مقاصد جلیه و خفیه آن بوده باشد، بدین مناسبت نزد فقها مشهور به جامع المقاصد گردیده و در آخر خطبه برخی نسخه‌ها مذکور است: «و سمیته بجامع الفوائد» ولی در برخی نسخه‌های دیگر این جمله نیست. اگر نسخه اصل عبارتی داشته مسلماً جامع المقاصد بوده است. در نسخه چاپی در مقدمه به «جامع المقاصد» تصریح شده است. آغاز: الحمد لله العلی الکبیر الحکیم الخبیر العلیم القدیم الذی خلق الخلق بقدرته ... چاپ: مؤسسه آل البیت، 1411ق؛ ایران، سنگی، 1278ق، رحلی، 359ص (درهامش)؛ مشار عربی، ص 245 [الذریعة 72/5 و 75/5؛ ریحانة الأدب 247/5 و 244/5؛ اعیان الشیعة 210/8؛ مشار عربی: 245؛ مکتبة امیر المومنین 300/1 و 301؛ دنا 591/3 (312 نسخه)] شرح و حواشی: 1- حاشیة جامع المقاصد فی شرح القواعد؛ محقق کرکی، علی بن حسین (890-940) 2- جمع الفوائد فی تکملة شرح القواعد؛ شوشتری، عبدالله بن حسین (-1021) 3- حاشیة جامع المقاصد

نسخه‌های خطی این اثر

313 نسخه
ردیف کتابخانه و مرکز نگهداری شماره نسخه کاتب تاریخ کتابت نوع خط برگ مشاهده
61
مرکز احیاء
قم
3722 محمد حسین بن محمدعلی موسوی اصفهانی چهارشنبه 13 رمضان 1262ق، جهت ملامحمد رفیع نسخ 313 شناسنامه ←
62
رضوی
مشهد
25385 بی‌کاتب 1260ق نسخ - شناسنامه ←
63
امام صادق
قزوین
434 بی‌کاتب بی‌تاریخ نسخ 256 شناسنامه ←
64
فیضیه
قم
212 بی‌کاتب 1254ق، گویا تحریر محمد هادی بن عبد الکریم - 248 شناسنامه ←
65
فیضیه
قم
208 محمد هادی بن عبدالکریم 1252ق نسخ 196 شناسنامه ←
66
گوهرشاد
مشهد
1240 محمد بن محمد علی نوری تهرانی یک‌شنبه 13 صفر 1252ق نسخ - شناسنامه ←
67
مسجد اعظم
قم
473 ملک محمد اصفهانی چهارشنبه 13 شوال 1249ق نستعلیق 193 شناسنامه ←
68
فاضل قائینی
قم
بدون شماره بی‌کاتب بی‌تاریخ - - شناسنامه ←
69
تربیت
تبریز
154 بی‌کاتب 1245ق - - شناسنامه ←
70
رضوی
مشهد
20354 قاسم بن علی اکبر اصفهانی پنج‌شنبه 10 صفر 1239ق نسخ 286 شناسنامه ←
71
مدرسه صدر بازار
اصفهان
714 حاجی بابا بن رجبعلی سمنانی پنج‌شنبه 3 صفر 1239ق نسخ 326 شناسنامه ←
72
مدرسه صدر بازار
اصفهان
968 حاجی بابا بن رجبعلی سمنانی پنج‌شنبه 15 جمادی الثانی 1238ق نسخ 284 شناسنامه ←
73
ملی
تهران
3274 بی‌کاتب 1237ق نستعلیق 213 شناسنامه ←
74
ملی
تهران
477 خط جدید علی بن محمد دجیلی 1233ق نسخ 312 شناسنامه ←
75
مرعشی
قم
5499 حسین بن بیک تبرانداز 20 صفر 1233، به دستور آقا محمد علی مجتهد نستعلیق 875 شناسنامه ←
76
امام جمعه
زنجان
17 احمد بن محمد الخوانساری صفر 1233ق - 140 شناسنامه ←
77
فیضیه
قم
287 محمد ابراهیم ابن حاج اسماعیل خونساری 1233ق نسخ 330 شناسنامه ←
78
ابوالبرکات، رضا
اصفهان
3/2 احمد بن فاضل کامل محمد خوانساری 1232ق نسخ 123 شناسنامه ←
79
رضوی
مشهد
2293 محمد اسماعیل دوشنبه 20 شوال 1231ق نستعلیق 226 شناسنامه ←
80
گلپایگانی
قم
8028-54/118 علی خان بن سلیمان 1228ق نسخ 335 شناسنامه ←
81
مدرسه اسماعیلیه
شاهرود
13 علی اکبر بن محمد مقیم 18 ربیع الثانی 1226ق - - شناسنامه ←
82
مدرسه اسماعیلیه
شاهرود
6 مهدی پنج‌شنبه 22 شعبان 1226ق - - شناسنامه ←
83
رضوی
مشهد
2300 محمد بن کریم خسروشاهی 18 رمضان 1224ق نسخ 175 شناسنامه ←
84
رضوی
مشهد
2294 محمد بن کریم خسروشاهی 24 ربیع الثانی 1223ق نسخ 296 شناسنامه ←
85
رضوی
مشهد
18085 میرسلیمان بن میر طاهر تبریزی جمادی الاول 1221ق نستعلیق، نسخ 226 شناسنامه ←
86
مدرسه صدر بازار
اصفهان
460 بی‌کاتب قرن 13 نسخ 188 شناسنامه ←
87
رضوی
مشهد
14414 بی‌کاتب قرن 13 نسخ 218 شناسنامه ←
88
گلپایگانی
قم
6440-32/140 بی‌کاتب قرن 13 نسخ 256 شناسنامه ←
89
شورا
تهران
16408 بی‌کاتب قرن 13 نسخ 214 شناسنامه ←
90
شورا
تهران
11267 بی‌کاتب قرن 13 نسخ 145 شناسنامه ←