نسخه آزمایشی پایگاه فهارس نسخه‌های خطی • دربردارنده بیش از ۷۶ هزار اثر و ۴۳۸ هزار نسخه خطی
شناسنامه کتاب‌شناختی اثر

جامع المقاصد فی شرح القواعد

jāmi‘-ul maqāṣid fī š.-il qawā‘id
313 نسخه ثبت‌شده از قرن 10 تا 13 هـ.ق
دارای نسخه اصل (دستخط مؤلف)
مشاهده فهرست نسخه‌ها ↓
/w/18722
شناسه یکتا در پایگاه فهارس: #18722
تاریخ و سده تألیف: 935 هـ.ق
مأخذ فهرست‌نویسی:
فنخا، ج 9، ص 972 تا 997
زبان و قالب: عربی
رده‌های موضوعی: فقه
اهدا / به درخواست: یکی از پادشاهان صفویه
محل تألیف: نجف اشرف
اثر مرتبط / وابسته به: قواعد الاحکام فی معرفة (مسائل) الحلال و الحرام؛ علامه حلی، حسن بن یوسف (648-726)

معرفی و مشخصات کتاب‌شناختی اثر (در مأخذ فنخا)

«قواعد الاحکام فی معرفة الحلال و الحرام» اثری برجسته از علامه حلی عالم نامدار شیعی است که بر آن شروح و حواشی بسیاری نوشته شده است و از آن جمله شرح مبسوط محقق کرکی، که در شش مجلد آن را تألیف و تا شرح مسأله «و لو قالت زوجنی بما شاء الخاطب فهو تفویض یأتی و لو عرف ما شاء فقال زوجتک بما شئت صح» که از فروع مسأله صداق از باب نکاح است، بیشتر گزارش نکرده است و بقیه را دیگران از قبیل فاضل هندی تحت عنوان «کشف اللثام»، تکمیل کرده‌اند. نام «جامع المقاصد» را مؤلف بر آن نگذاشته ولی چون در مقدمه آن آمده است که پس از این که حواشی و تعلیقاتی بر قواعد نوشته بودم شروع به نوشتن شرح مفصل بر آن نموده که مشتمل بر تمام مقاصد جلیه و خفیه آن بوده باشد، بدین مناسبت نزد فقها مشهور به جامع المقاصد گردیده و در آخر خطبه برخی نسخه‌ها مذکور است: «و سمیته بجامع الفوائد» ولی در برخی نسخه‌های دیگر این جمله نیست. اگر نسخه اصل عبارتی داشته مسلماً جامع المقاصد بوده است. در نسخه چاپی در مقدمه به «جامع المقاصد» تصریح شده است.
آغاز اثر
« الحمد لله العلی الکبیر الحکیم الخبیر العلیم القدیم الذی خلق الخلق بقدرته ... »
سوابق و چاپ‌های اثر
مؤسسه آل البیت، 1411ق؛ ایران، سنگی، 1278ق، رحلی، 359ص (درهامش)؛ مشار عربی، ص 245
شروح، حواشی و منظومه‌ها (در فنخا)
حاشیة جامع المقاصد فی شرح القواعد؛ محقق کرکی، علی بن حسین (890-940) جمع الفوائد فی تکملة شرح القواعد؛ شوشتری، عبدالله بن حسین (-1021) حاشیة جامع المقاصد
مآخذ و منابع کتاب‌شناسی اثر
الذریعة 72/5 و 75/5 ریحانة الأدب 247/5 و 244/5 اعیان الشیعة 210/8 مشار عربی: 245 مکتبة امیر المومنین 300/1 و 301 دنا 591/3 (312 نسخه)

متن فنخا (فهرستگان نسخه‌های خطی ایران (فنخا))

● جامع المقاصد فی شرح القواعد / فقه / عربی jāmi‘-ul maqāṣid fī š.-il qawā‘id محقق کرکی، علی بن حسین، 890 - 940 قمری moḥaqqeq-e karakī, ‘alī ebn-e ḥoseyn (1486 - 1534) وابسته به: قواعد الاحکام فی معرفة (مسائل) الحلال و الحرام؛ علامه حلی، حسن بن یوسف (648-726) اهدا به: یکی از پادشاهان صفویه تاریخ تألیف: 18 جمادی الاول 935ق؛ محل تألیف: نجف اشرف «قواعد الاحکام فی معرفة الحلال و الحرام» اثری برجسته از علامه حلی عالم نامدار شیعی است که بر آن شروح و حواشی بسیاری نوشته شده است و از آن جمله شرح مبسوط محقق کرکی، که در شش مجلد آن را تألیف و تا شرح مسأله «و لو قالت زوجنی بما شاء الخاطب فهو تفویض یأتی و لو عرف ما شاء فقال زوجتک بما شئت صح» که از فروع مسأله صداق از باب نکاح است، بیشتر گزارش نکرده است و بقیه را دیگران از قبیل فاضل هندی تحت عنوان «کشف اللثام»، تکمیل کرده‌اند. نام «جامع المقاصد» را مؤلف بر آن نگذاشته ولی چون در مقدمه آن آمده است که پس از این که حواشی و تعلیقاتی بر قواعد نوشته بودم شروع به نوشتن شرح مفصل بر آن نموده که مشتمل بر تمام مقاصد جلیه و خفیه آن بوده باشد، بدین مناسبت نزد فقها مشهور به جامع المقاصد گردیده و در آخر خطبه برخی نسخه‌ها مذکور است: «و سمیته بجامع الفوائد» ولی در برخی نسخه‌های دیگر این جمله نیست. اگر نسخه اصل عبارتی داشته مسلماً جامع المقاصد بوده است. در نسخه چاپی در مقدمه به «جامع المقاصد» تصریح شده است. آغاز: الحمد لله العلی الکبیر الحکیم الخبیر العلیم القدیم الذی خلق الخلق بقدرته ... چاپ: مؤسسه آل البیت، 1411ق؛ ایران، سنگی، 1278ق، رحلی، 359ص (درهامش)؛ مشار عربی، ص 245 [الذریعة 72/5 و 75/5؛ ریحانة الأدب 247/5 و 244/5؛ اعیان الشیعة 210/8؛ مشار عربی: 245؛ مکتبة امیر المومنین 300/1 و 301؛ دنا 591/3 (312 نسخه)] شرح و حواشی: 1- حاشیة جامع المقاصد فی شرح القواعد؛ محقق کرکی، علی بن حسین (890-940) 2- جمع الفوائد فی تکملة شرح القواعد؛ شوشتری، عبدالله بن حسین (-1021) 3- حاشیة جامع المقاصد

نسخه‌های خطی این اثر

313 نسخه
ردیف کتابخانه و مرکز نگهداری شماره نسخه کاتب تاریخ کتابت نوع خط برگ مشاهده
1
مرعشی
قم
1555 بی‌کاتب بی‌تاریخ رقعی بدون نقطه، بی‌کا، بی‌تا 158 شناسنامه ←
2
مدیر شانه چی
مشهد
23 بی‌کاتب بی‌تاریخ نسخ - شناسنامه ←
3
مدرسه غرب
همدان
319 بی‌کاتب بی‌تاریخ شکسته نستعلیق، نسخ - شناسنامه ←
4
امام صادق
اردکان یزد
343 بی‌کاتب بی‌تاریخ نستعلیق، نسخ 445 شناسنامه ←
5
شاهچراغ
شیراز
389 حسین حسینی بی‌تاریخ نستعلیق، نسخ 448 شناسنامه ←
6
تربیت
تبریز
150 بی‌کاتب بی‌تاریخ - - شناسنامه ←
7
مهدوی (کتابخانه)
قم
بدون شماره بی‌کاتب نزدیک عصر مؤلف - - شناسنامه ←
8
شاهچراغ
شیراز
334 بی‌کاتب بی‌تاریخ - 730 شناسنامه ←
9
ثقة الاسلام
تبریز
بدون شماره بی‌کاتب بی‌تاریخ - - شناسنامه ←
10
فحول قزوینی
قزوین
بدون شماره بی‌کاتب بی‌تاریخ - - شناسنامه ←
11
ملی
تهران
20650 بی‌کاتب بی‌تاریخ - - شناسنامه ←
12
ملی
تهران
20633 بی‌کاتب بی‌تاریخ - - شناسنامه ←
13
ملی
تهران
20601 بی‌کاتب بی‌تاریخ - - شناسنامه ←
14
ملی
تهران
25153 بی‌کاتب بی‌تاریخ - - شناسنامه ←
15
ملی
تهران
25350 بی‌کاتب بی‌تاریخ - - شناسنامه ←
16
مرکز احیاء
قم
3536 بی‌کاتب بی‌تاریخ - 236 شناسنامه ←
17
وزیری
یزد
4308 بی‌کاتب بی‌تاریخ - - شناسنامه ←
18
ملی
تهران
15910 بی‌کاتب بی‌تاریخ نستعلیق 288 شناسنامه ←
19
ملی
تهران
2489 محمد مومن بن حسن علی یزدی بی‌تاریخ نستعلیق 172 شناسنامه ←
20
ملی
تهران
2519 بی‌کاتب بی‌تاریخ نستعلیق 122 شناسنامه ←
21
فیضیه
قم
1258 بی‌کاتب بی‌تاریخ نستعلیق 197 شناسنامه ←
22
میبدی (خاندان)
کرمانشاه
36 بی‌کاتب نزدیک عصر مؤلف نستعلیق 203 شناسنامه ←
23
گلپایگانی
قم
791-5/81 بی‌کاتب بی‌تاریخ نستعلیق 334 شناسنامه ←
24
قائم
فردوس
6 بی‌کاتب بی‌تاریخ نستعلیق 371 شناسنامه ←
25
رضوی
مشهد
25888 بی‌کاتب بی‌تاریخ نستعلیق - شناسنامه ←
26
رضوی
مشهد
25625 بی‌کاتب بی‌تاریخ نستعلیق - شناسنامه ←
27
معصومیه
قم
14/5-8347 محمد بن محمود بن احمد دلنجی کاظمی بی‌تاریخ نسخ 282 شناسنامه ←
28
کتابخانه حجة الاسلام گلپایگانی
گلپایگان
8 محمد حسین بن احمد کفرانی رویدشتی اصفهانی 17 شعبان نسخ 287 شناسنامه ←
29
فیضیه
قم
1019 بی‌کاتب بی‌تاریخ نسخ 292 شناسنامه ←
30
فیضیه
قم
721 بی‌کاتب بی‌تاریخ نسخ 215 شناسنامه ←