شناسنامه کتابشناختی اثر
تنبیهات المنجمین
tanbīhāt-ol monajjemīn
107
نسخه ثبتشده
از قرن 11 تا 13 هـ.ق
مشاهده فهرست نسخهها
↓
پیوند کوتاه:
/w/17629
شناسه یکتا در پایگاه فهارس: #17629
پدیدآور / مؤلف:
گنابادی، مظفر بن محمد قاسم
تاریخ و سده تألیف:
1024 هـ.ق
مأخذ فهرستنویسی:
فنخا، ج 9، ص 282
تا 288
زبان و قالب:
فارسی
ردههای موضوعی:
هیئت
اهدا / به درخواست:
شاه عباس اول(995-1037ق)
معرفی و مشخصات کتابشناختی اثر (در مأخذ فنخا)
کتاب مفصلی است در نجوم دریک «مقدمه» و شش «باب» و یک «خاتمه»: مقدمه در شرایط استخراج احکام؛ باب 1. احکام قرانات کواکب، در شش فصل؛ 2. احکام نظرات کواکب هفتگانه، در هفت فصل؛ 3. احکام تحویلات کواکب در بروج دوازده گانه، در نه فصل؛ 4. رجعت و استقامت و ظهور و خفاء و تشریق و تغریب کواکب متحیره، در سه فصل؛ 5. احکام شرف و هبوط کواکب، در سه فصل؛ 6. احکام اشیاء متفرقه، در پنج فصل: سهم الحوادث، طلوع شعرای یمانی احکام آثار، احکام هاله و قوس و قزح و آثاری که از دخان متکون میشود، احکام و آثار ذوات الاذناب، تجارب متقدمین و متاخرین، زجریات و تفألات؛ خاتمه در ذکر اسامی قدمای این فن. گنابادی در این کتاب از جمعی از منجمان مانند محمد بن نجیب الدین طوسی، محیی الدین اناری، تاج الدین اکرم و ابومعشر و جز اینان یاد میکند و در خاتمه فهرست اسامی آنان «که این کتاب از اقوال ایشان تألیف یافته» میآورد و از آن جمله است: مؤلف کتاب ما راهی هندوان، عبدوسی، ابومسلم نقاش، ابراهیم حاسب مکی و بستهام هندی، تاج الدین اکرم نخجوانی صاحب کتاب ما لابد منه، حکیم شهمردان رازی صاحب روضة المنجمین و احمد بن محمد ملقب به اختیار. ترجمه ترکی آن نیز گزارش شده است.
آغاز اثر
« بسمله. سپاس و ستایش مالک الملکی را که به نظر شفقت و مرحمت سیاحان عالم خاک را ... اما بعد چنین گوید ذره احقر وبنده کمتر اعنی ابن محمد قاسم منجم مظفر که چون همیشه خاطر فیض مآثر »
انجام اثر
« خاتمه درذکر اسامی قدمای محدثین این قسمت که این کتا ب از اقوال ایشان تألیف یافته ... مولانا محقق عبدالعلی بیرجندی سید محمد لاهیجی احمد بن محمد الملقب بالاختیار. تمت الاخبار الکتاب »
سوابق و چاپهای اثر
ایران، بی ناشر، خشتی، 301+2ص؛ ایران، سنگی، 1284، خشتی، 301+2ص
مآخذ و منابع کتابشناسی اثر
الذریعة 452/4 و252/4
نسخههای منزوی 275/1
مشار فارسی 1433/1
فهرستواره منزوی 2893/4 و 276
مکتبة امیرالمؤمنین 163/1
دنا 342/3 (102 نسخه)
متن فنخا (فهرستگان نسخههای خطی ایران (فنخا))
● تنبیهات المنجمین / هیئت / فارسی
tanbīhāt-ol monajjemīn
گنابادی، مظفر بن محمد قاسم، 970؟ - 1031 ؟ قمری
gonābādī, mozaffar ebn-e mohammad qāsem (1563 - 1622)
اهدا به: شاه عباس اول(995-1037ق)
تاریخ تألیف: 1024ق
کتاب مفصلی است در نجوم دریک «مقدمه» و شش «باب» و یک «خاتمه»: مقدمه در شرایط استخراج احکام؛ باب 1. احکام قرانات کواکب، در شش فصل؛ 2. احکام نظرات کواکب هفتگانه، در هفت فصل؛ 3. احکام تحویلات کواکب در بروج دوازده گانه، در نه فصل؛ 4. رجعت و استقامت و ظهور و خفاء و تشریق و تغریب کواکب متحیره، در سه فصل؛ 5. احکام شرف و هبوط کواکب، در سه فصل؛ 6. احکام اشیاء متفرقه، در پنج فصل: سهم الحوادث، طلوع شعرای یمانی احکام آثار، احکام هاله و قوس و قزح و آثاری که از دخان متکون میشود، احکام و آثار ذوات الاذناب، تجارب متقدمین و متاخرین، زجریات و تفألات؛ خاتمه در ذکر اسامی قدمای این فن. گنابادی در این کتاب از جمعی از منجمان مانند محمد بن نجیب الدین طوسی، محیی الدین اناری، تاج الدین اکرم و ابومعشر و جز اینان یاد میکند و در خاتمه فهرست اسامی آنان «که این کتاب از اقوال ایشان تألیف یافته» میآورد و از آن جمله است: مؤلف کتاب ما راهی هندوان، عبدوسی، ابومسلم نقاش، ابراهیم حاسب مکی و بستهام هندی، تاج الدین اکرم نخجوانی صاحب کتاب ما لابد منه، حکیم شهمردان رازی صاحب روضة المنجمین و احمد بن محمد ملقب به اختیار. ترجمه ترکی آن نیز گزارش شده است.
آغاز: بسمله. سپاس و ستایش مالک الملکی را که به نظر شفقت و مرحمت سیاحان عالم خاک را ... اما بعد چنین گوید ذره احقر وبنده کمتر اعنی ابن محمد قاسم منجم مظفر که چون همیشه خاطر فیض مآثر
انجام: خاتمه درذکر اسامی قدمای محدثین این قسمت که این کتا ب از اقوال ایشان تألیف یافته ... مولانا محقق عبدالعلی بیرجندی سید محمد لاهیجی احمد بن محمد الملقب بالاختیار. تمت الاخبار الکتاب
چاپ: ایران، بی ناشر، خشتی، 301+2ص؛ ایران، سنگی، 1284، خشتی، 301+2ص
[الذریعة 452/4 و252/4؛ نسخههای منزوی 275/1؛ مشار فارسی 1433/1؛ فهرستواره منزوی 2893/4 و 276؛ مکتبة امیرالمؤمنین 163/1؛ دنا 342/3 (102 نسخه)]
نسخههای خطی این اثر
107 نسخه| ردیف | کتابخانه و مرکز نگهداری | شماره نسخه | کاتب | تاریخ کتابت | نوع خط | برگ | مشاهده |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 61 |
گوهرشاد
مشهد
|
705 | بیکاتب | دوشنبه 8 ذیقعده 1205ق | نسخ | 206 | شناسنامه ← |
| 62 |
مجلس
تهران
|
15630 | میرزا موسی | شوال 1209ق | نستعلیق | 179 | شناسنامه ← |
| 63 |
الهیات
تهران
|
553 | دوست محمد خراسانی | 15 ربیع الثانی 1209ق | شکسته نستعلیق | 226 | شناسنامه ← |
| 64 |
جواهری، حبیب
همدان
|
9 | بیکاتب | 1210ق | نستعلیق | - | شناسنامه ← |
| 65 |
مرعشی
قم
|
7415 | خیرالله بیک | 19 ذیحجه 1211ق | نستعلیق | - | شناسنامه ← |
| 66 |
مسجد اعظم
قم
|
2252 | بیکاتب | 13 جمادی الثانی 1214ق | نستعلیق | 142 | شناسنامه ← |
| 67 |
ملی
تهران
|
6975 | ابوالقاسم | 1215ق | نسخ | 90 | شناسنامه ← |
| 68 |
مرعشی
قم
|
14992 | بیکاتب | 1215ق، حسب خواهش نصرالله خان خواجه نوری | نسخ | 150 | شناسنامه ← |
| 69 |
مجلس
تهران
|
166 | بیکاتب | 1217ق | نسخ | 200 | شناسنامه ← |
| 70 |
سپهسالار
تهران
|
624 | محمد بن حسن مازندرانی | جمادی الثانی 1217ق | نستعلیق | - | شناسنامه ← |
| 71 |
نوربخش
تهران
|
827 | محمد محسن بن محمد حسین | 1220ق | نستعلیق | 188 | شناسنامه ← |
| 72 |
مرعشی
قم
|
9055 | بیکاتب | سهشنبه 14 ربیع الثانی 1221ق | نستعلیق، نسخ | 173 | شناسنامه ← |
| 73 |
زنجانی (آیة الله)
قم
|
11 | محمد قاسم بن محمد رضا نهاوندی | 17 جمادی الاول 1223ق | نستعلیق | - | شناسنامه ← |
| 74 |
مجلس
تهران
|
6360/1 | محمد رضا پسر محمد باقر خراسانی | 20 جمادی الثانی 1223ق | نسخ | 438 | شناسنامه ← |
| 75 |
فرهاد معتمد
تهران
|
115/4 | کرمانشاهی | 1223ق | نسخ | - | شناسنامه ← |
| 76 |
سپهسالار
تهران
|
7400 | محمد بن محمد جعفر کرمانی | 1224ق | نسخ | 224 | شناسنامه ← |
| 77 |
ملک
تهران
|
3449 | احمد | سهشنبه 22 جمادی الثانی 1228ق، به فرموده آقا سید احمد | نستعلیق، شکسته | 206 | شناسنامه ← |
| 78 |
ملک
تهران
|
3649 | بیکاتب | 15 رجب 1229ق | نستعلیق | 262 | شناسنامه ← |
| 79 |
دانشگاه
تهران
|
1466 | بیکاتب | شنبه 16 جمادی الاول 1232ق | نستعلیق | 66 | شناسنامه ← |
| 80 |
گوهرشاد
مشهد
|
754 | محمد مهدی ایروانی | ایام التشرین 1234ق | نستعلیق | - | شناسنامه ← |
| 81 |
سپهسالار
تهران
|
639/1 | محمد بن مشرف | سهشنبه 27 محرم 1240ق | نستعلیق | 172 | شناسنامه ← |
| 82 |
ملک
تهران
|
3651/2 | بیکاتب | شعبان 1240ق | - | 127 | شناسنامه ← |
| 83 |
مرعشی
قم
|
7910 | زین العابدین | سه شنبه 26 ربیع الاول 1241ق | نستعلیق | - | شناسنامه ← |
| 84 |
مفتاح
تهران
|
391/1 | مهدی بن میرزا عنایة الله | ربیع الثانی 1244ق | نستعلیق | - | شناسنامه ← |
| 85 |
کتابخانه حجة الاسلام گلپایگانی
گلپایگان
|
110/3 | بیکاتب | سلخ جمادی الاول 1251ق | نستعلیق | 182 | شناسنامه ← |
| 86 |
ملی
تهران
|
1448 | بیکاتب | 1256ق | شکسته نستعلیق | 323 | شناسنامه ← |
| 87 |
گلپایگانی
قم
|
8837-59/57 | بیکاتب | یکشنبه 5 محرم 1259ق | نستعلیق | 175 | شناسنامه ← |
| 88 |
ملی
تبریز
|
3467 | بیکاتب | محرم 1260ق | نستعلیق | 189 | شناسنامه ← |
| 89 |
رضوی
مشهد
|
13387 | حسن بن رفیع حسینی خبوشانی | 24 رمضان 1264ق | نستعلیق | 133 | شناسنامه ← |
| 90 |
الهیات
مشهد
|
20933 | محمد جعفر بن مصطفی اصفهانی مشهور بلکزی داغستانی | پنجشنبه 19 ربیع الثانی 1265ق | نستعلیق | - | شناسنامه ← |