نسخه آزمایشی پایگاه فهارس نسخه‌های خطی • دربردارنده بیش از ۷۶ هزار اثر و ۴۳۸ هزار نسخه خطی
شناسنامه کتاب‌شناختی اثر

تحفة الوزراء

tohfat-ol vozarā’
132 نسخه ثبت‌شده از قرن 8 تا 14 هـ.ق
مشاهده فهرست نسخه‌ها ↓
/w/13700
شناسه یکتا در پایگاه فهارس: #13700
تاریخ و سده تألیف: نامشخص
مأخذ فهرست‌نویسی: فنخا، ج 7، ص 655 تا 662
زبان و قالب: فارسی
رده‌های موضوعی: اخلاق
عناوین دیگر و هم‌تراز:
تحفة الملوك (tohfat-ol molūk) چهل باب (čehel bāb) تحفه انوار (tohfe-ye anvār) نصایح الملوك (nasāyeh-ol molūk) رساله‌ای در اخلاق (r.-ī dar axlāq)

معرفی و مشخصات کتاب‌شناختی اثر (در مأخذ فنخا)

رساله‌ای کوتاه در مواعظ و اندرزهای پیشینیان و حکما که در چهل «باب» و هر کدام در چهار بند تنظیم شده است: 1. چهار چیز پادشاهی را نگاه دارد؛ ... 10. چهار چیز موجب ثبات سلطنت است؛ ... 20. چهار چیز دلیل ابلهی است؛ ... 30. چهار چیز را عاقبت چهار چیز است؛ ... 40. چهار چیز اصل سعادت دو جهانی و مرادات جاودانی است. نسخه‌های این رساله بی‌نام و به نام‌های گوناگون و سرآغازهای مختلف و به نام نگارندگان مختلف در دست هست همچون جلال الدین محمد اصفهانی و حسن صباح و خواجه عبدالله انصاری و خواجه طوسی و ابی القاسم احمد بن عبیدالله بلخی و چندربهان برخمن پتیالی یا لاهوری نسبت داده شده است اما باز هم مؤلف به درستی مشخص نیست.
آغاز اثر
« بسمله. الحمدلله ... و آله اجمعین اما بعد این رساله‌ای است که حکما از کتب قدما اختیار نموده‌اند و مسمی به تحفة الوزراء و منسوب است به چهل باب و هر باب مشتمل بر چهار نصیحت است »
انجام اثر
« باب چهلم در آنکه چهار چیز اصل سعادات دو جهانی و مرادات جاودانیست فرمان بردن خدای و رسول خشنود بودن مادر و پدر خدمت علما و حکما شفقت بر خلق خدای تعالی جل جلاله و عم نواله و الصلوة و السلام علی رسوله محمد و آله. »
سوابق و چاپ‌های اثر
ایران، 1282
مآخذ و منابع کتاب‌شناسی اثر
مشار فارسی 1218/1 نسخه‌های منزوی 1562/2 الذریعة 470/3 کشف الظنون 376/1 دنا 1012/2-1015 (ذیل 4 عنوان نسخه‌های آن معرفی شده) هندلیست فارسی موزه بریتانیا 1895-1966ص93

متن فنخا

● تحفة الوزراء = تحفة الملوك = چهل باب = تحفه انوار = نصایح الملوك = رساله‌ای در اخلاق / اخلاق / فارسی tohfat-ol vozarā’ = tohfat-ol molūk = čehel bāb = tohfe-ye anvār = nasāyeh-ol molūk = r.-ī dar axlāq اصفهانی، جلال الدین محمد، ق7قمری esfahānī, jalāl-od-dīn mohammad (-13c) رساله‌ای کوتاه در مواعظ و اندرزهای پیشینیان و حکما که در چهل «باب» و هر کدام در چهار بند تنظیم شده است: 1. چهار چیز پادشاهی را نگاه دارد؛ ... 10. چهار چیز موجب ثبات سلطنت است؛ ... 20. چهار چیز دلیل ابلهی است؛ ... 30. چهار چیز را عاقبت چهار چیز است؛ ... 40. چهار چیز اصل سعادت دو جهانی و مرادات جاودانی است. نسخه‌های این رساله بی‌نام و به نام‌های گوناگون و سرآغازهای مختلف و به نام نگارندگان مختلف در دست هست همچون جلال الدین محمد اصفهانی و حسن صباح و خواجه عبدالله انصاری و خواجه طوسی و ابی القاسم احمد بن عبیدالله بلخی و چندربهان برخمن پتیالی یا لاهوری نسبت داده شده است اما باز هم مؤلف به درستی مشخص نیست. آغاز: بسمله. الحمدلله ... و آله اجمعین اما بعد این رساله‌ای است که حکما از کتب قدما اختیار نموده‌اند و مسمی به تحفة الوزراء و منسوب است به چهل باب و هر باب مشتمل بر چهار نصیحت است انجام: باب چهلم در آنکه چهار چیز اصل سعادات دو جهانی و مرادات جاودانیست فرمان بردن خدای و رسول خشنود بودن مادر و پدر خدمت علما و حکما شفقت بر خلق خدای تعالی جل جلاله و عم نواله و الصلوة و السلام علی رسوله محمد و آله. چاپ: ایران، 1282 [مشار فارسی 1218/1؛ نسخه‌های منزوی 1562/2؛ الذریعة 470/3؛ کشف الظنون 376/1؛ دنا 1012/2-1015 (ذیل 4 عنوان نسخه‌های آن معرفی شده)؛ هندلیست فارسی موزه بریتانیا 1895-1966ص93]

نسخه‌های خطی این اثر

132 نسخه
ردیف کتابخانه و مرکز نگهداری شماره نسخه کاتب تاریخ کتابت نوع خط برگ مشاهده
1
دانشگاه
تهران
13/7-ف بی‌کاتب با تاریخ 716ق نسخ - شناسنامه ←
2
مفتاح
تهران
892/2 محمد امین حسینی ترمذی قرن 10 نستعلیق - شناسنامه ←
3
دانشگاه
تهران
1031/3-ف محمد تقی شیرازی ربیع الثانی 1009ق نستعلیق - شناسنامه ←
4
سلطنتی
تهران
687 میر عماد الحسنی قزوینی 1019ق نستعلیق - شناسنامه ←
5
دانشگاه
تهران
2596/2 عنایت الله 16 رمضان 1086ق نستعلیق 6 شناسنامه ←
6
ملی
تهران
1971/9 بی‌کاتب قرن 11 نستعلیق 13 شناسنامه ←
7
دانش‌سرای عالی-کتابخانه میرزا عبدالعظیم خان قریب گرگانی
تهران
109/7 بی‌کاتب قرن 12 نستعلیق - شناسنامه ←
8
مرکز احیاء
قم
589/4 بی‌کاتب 1102ق نستعلیق 3 شناسنامه ←
9
مرکز احیاء
قم
1481/4 نامشخص - - - شناسنامه ←
10
مجلس
تهران
15732 بی‌کاتب 1131ق نستعلیق، شکسته 64 شناسنامه ←
11
مفتاح
تهران
920/2 بی‌کاتب قرن 13 نستعلیق - شناسنامه ←
12
مفتاح
تهران
912 بی‌کاتب قرن 13 نستعلیق - شناسنامه ←
13
ملی
تهران
574/2 بی‌کاتب محتملاً قرن 13 نسخ 5 شناسنامه ←
14
ملک
تهران
5130/2 بی‌کاتب قرن 13 شکسته نستعلیق 5 شناسنامه ←
15
مجلس
تهران
91/3 بی‌کاتب قرن 13 نستعلیق 22 شناسنامه ←
16
دانشگاه
تهران
5925/5 بی‌کاتب قرن 13 نستعلیق - شناسنامه ←
17
نوربخش
تهران
867/14 بی‌کاتب قرن 13 نستعلیق 4 شناسنامه ←
18
ملک
تهران
2097/1 بی‌کاتب قرن 13 - 5 شناسنامه ←
19
ملی
تهران
1180/4 بی‌کاتب قرن 13 نستعلیق 113 شناسنامه ←
20
مجلس
تهران
16189/9 بی‌کاتب قرن 13 - - شناسنامه ←
21
دائرة المعارف
تهران
24/1-عکسی بی‌کاتب گویا قرن 13 نستعلیق 5 شناسنامه ←
22
مجلس
تهران
8012/6 بی‌کاتب قرن 13 شکسته نستعلیق 3 شناسنامه ←
23
مرعشی
قم
14304/8 بی‌کاتب قرن 13 شکسته 4 شناسنامه ←
24
انجمن آثار و مفاخر فرهنگی
تهران
52 بی‌کاتب محتملاً قرن 13 نستعلیق 14 شناسنامه ←
25
گلپایگانی
قم
7894/3-53/103 بی‌کاتب جمادی الاول 1213ق نستعلیق 7 شناسنامه ←
26
مرعشی
قم
10812 بی‌کاتب 1216ق نسخ 12 شناسنامه ←
27
سلطنتی
تهران
901 محمد ابن محمد حسن خوانساری 1228ق، جهت شاهزاده علی شاه قاجار (ظل السلطان) نستعلیق 22 شناسنامه ←
28
گلپایگانی
قم
3715/1-19/45 محمدبن محمد حسن خوانساری 1228ق نستعلیق 12 شناسنامه ←
29
فیضیه
قم
1351/3 بی‌کاتب 1229ق نستعلیق، شکسته - شناسنامه ←
30
ملک
تهران
1846/3 بی‌کاتب 1229ق - 2 شناسنامه ←