اعتقادیه

● اعتقادیه = حقایق موجودات = سرمایه نجات / کلام و اعتقادات / فارسی e‘teqādīye = haqāyeq-e mowjūdāt = sarmāye-ye nejāt خاتون آبادی، اسماعیل بن محمد باقر، 1031-1116 قمری xātūn ābādī, esmā‘īl ebn-e mohammad bāqer (1622-1705) اهدا به: شاه سلیمان صفوی (1077-1105ق) این رساله ــ که مؤلف عنوانی خاص بدان نداده و اسامی داده شده بر آن به تناسب موضوع بوده است ــ یک دوره مختصر از اصول اعتقادی شیعی است که صبغه فلسفی در آن دیده می‌شود، هر چند بر شواهد نقلی برای اثبات مدعای خود تاکید دارد. رساله در سه «باب» تنظیم شده: 1. اقسام موجودات؛ 2. مخالفان اصول مذاهب ارباب کمالات و سایر طبقات؛ 3. سرمایه نجات طالبین وصول به رفیع درجات که در سه «فصل» است: 1) اعتقادات اصولی، 2) اعمال فروعی، 3) اخلاق ضروری. مؤلف انگیزه خود را چنین بیان می کند: «اطلاع بر حقایق موجودات و بر مذاهب و ملل مخلوقات، خصوص مذاهبی که رخنه در دین قویم و شریعت مستقیم حضرت سید المرسلین و طریقه ائمه طیبین و طاهرین می کند و باطل را متلبس به لباس حق ساخته در نظر شیعیان احمد مختار و حیدر کرار جلوه گر می سازد و فرقه ناجیه حقیه اثنا عشریه از جهت این قسم مذاهب از جمعی شعبه من حيث لایشعر به علت حسن ظن میل به اتحاد الحاد می کنند و باعث فساد عقاید ایشان می شود». آغاز: حمد و سپاس صانعی را سزد که آب حیات ابدی و سرمایه نجات سرمدی در طی طومار شریعت غرا و عمل به مقتضای ملت بیضاء اوست و درود نامحدود هادی و مرشدی را لایق که سعادت دارین و نجات نشأتین در تاسی و اقتدا به سنت سنیه و طریقه او و اهل بیت طیبین و طاهرین اوست ... و بعد باعث این سطور آن است که چون اطلاع بر حقایق موجودات و بر مذاهب و ملل مخلوقات ... انجام: و تقصیر را به عدم قابلیت و استعداد خود نسبت می دهد نه به احدی و الحاح و لجاج او به درگاه احدیت است در قضای حوایج. اللهم اقض حوائجنا من عندك و لاتحوجنا الی احد من خلقك. چاپ: با تصحیح فاطمه فنا، در گنجینه بهارستان، حکمت 2، مسلسل 11، تهران، کتابخانه مجلس شورای اسلامی، 1379ش. [دنا 33/2 (5 نسخه)؛ فهرستواره منزوی 118/9 و 135/6]