شناسنامه کتابشناختی اثر
موازین الاحجار
mawāzīn-ul aḥjār
12
نسخه ثبتشده
مشاهده فهرست نسخهها
↓
پیوند کوتاه:
/w/65698
شناسه یکتا در پایگاه فهارس: #65698
پدیدآور / مؤلف:
جابر بن حیان
تاریخ و سده تألیف:
نامشخص
مأخذ فهرستنویسی:
فنخا، ج 32، ص 413
تا 415
زبان و قالب:
عربی
ردههای موضوعی:
کیمیا
عناوین دیگر و همتراز:
کتاب موازین الاحجار
(k.-u mawāzīn-ul aḥjār)
معرفی و مشخصات کتابشناختی اثر (در مأخذ فنخا)
الاحجار و خواص: چهار جزء «الاحجار» جابر در کیمیا است و سخن بلیناس در آن آورده شد و میگوید که در پارهای جاها او جز گفته ما را دارد و نشاید آنها را یاد کنیم. وی در آنها به سید خود سوگند میخورد و از بلیناس و اندیشه ریاضی او در کیمیا که جانور و گیاه و سنگ را به روش ریاضی میشود سنجید، یاد میکند از مشائیه و اصحاب الرواق و پیروان مسلمان بلیناس و سقراط و انبدقلیس و زاوش و فیثاغورس و نیز از کتب سبعه، حدود، میزان، اصباغ، صفوه، تصریف، میدان العقل، موازین، المنتهى، الشمس و القمر، آراء سقراط، الحاصل، المخاریق، مائة و اثنی عشر، شرح الاستقص الاس، الافاضل، شرح المنتهى، شرح الشمس و القمر، النبات، الاحجار، الحيوان، الاثنين و الثلثين.در جز 2 احجار از جزء نخستین آن یاد شده و در جزء چهارم روش آموختن کیمیا دیده میشود و در آن از مفضلون و صابئه یاد گردید. در احجار جدولی از وزنها چنانکه سقراط گفته است آمده و دارد که این دفترها به نام «سیدی صلوات الله علیه» است و گرنه کسی بدانها نمیرسید. وزن سنگها به حرف در آن نشان داده شده و جدولی چند در آن هست.در خواص جابر ساختن مشک و عنبر یاد شده و به روش کیمیایی ریاضی است.(دانش پژوه)
آغاز اثر
« بسمله. الحمدلله على تواصل نعمه و اياديه علينا و منته و نتبعه بالصلاة على سيدنا محمد و آله و سلم. و قد كنا نعدك في غير كتاب من كتب الموازين برای بلیناس خاصة في علم الموازين »
متن فنخا
● موازین الاحجار = کتاب موازین الاحجار / کیمیا / عربی
mawāzīn-ul aḥjār = k.-u mawāzīn-ul aḥjār
جابر بن حیان، 120 - 198 ؟ قمری
jāber ebn-e hayyān (739 - 814)
الاحجار و خواص: چهار جزء «الاحجار» جابر در کیمیا است و سخن بلیناس در آن آورده شد و میگوید که در پارهای جاها او جز گفته ما را دارد و نشاید آنها را یاد کنیم. وی در آنها به سید خود سوگند میخورد و از بلیناس و اندیشه ریاضی او در کیمیا که جانور و گیاه و سنگ را به روش ریاضی میشود سنجید، یاد میکند از مشائیه و اصحاب الرواق و پیروان مسلمان بلیناس و سقراط و انبدقلیس و زاوش و فیثاغورس و نیز از کتب سبعه، حدود، میزان، اصباغ، صفوه، تصریف، میدان العقل، موازین، المنتهى، الشمس و القمر، آراء سقراط، الحاصل، المخاریق، مائة و اثنی عشر، شرح الاستقص الاس، الافاضل، شرح المنتهى، شرح الشمس و القمر، النبات، الاحجار، الحيوان، الاثنين و الثلثين.در جز 2 احجار از جزء نخستین آن یاد شده و در جزء چهارم روش آموختن کیمیا دیده میشود و در آن از مفضلون و صابئه یاد گردید. در احجار جدولی از وزنها چنانکه سقراط گفته است آمده و دارد که این دفترها به نام «سیدی صلوات الله علیه» است و گرنه کسی بدانها نمیرسید. وزن سنگها به حرف در آن نشان داده شده و جدولی چند در آن هست.در خواص جابر ساختن مشک و عنبر یاد شده و به روش کیمیایی ریاضی است.(دانش پژوه)
آغاز: بسمله. الحمدلله على تواصل نعمه و اياديه علينا و منته و نتبعه بالصلاة على سيدنا محمد و آله و سلم. و قد كنا نعدك في غير كتاب من كتب الموازين برای بلیناس خاصة في علم الموازين
نسخههای خطی این اثر
12 نسخه| ردیف | کتابخانه و مرکز نگهداری | شماره نسخه | کاتب | تاریخ کتابت | نوع خط | برگ | مشاهده |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 1 |
مجلس
تهران
|
17281/11 | بیکاتب | قرن 11-12 | نستعلیق | 28 | شناسنامه ← |
| 2 |
مجلس
تهران
|
17281/13 | بیکاتب | قرن 11-12 | نستعلیق | 29 | شناسنامه ← |
| 3 |
مجلس
تهران
|
17281/14 | بیکاتب | قرن 11-12 | نستعلیق | 22 | شناسنامه ← |
| 4 |
مجلس
تهران
|
17281/15 | بیکاتب | قرن 11-12 | نستعلیق | 26 | شناسنامه ← |
| 5 |
مرعشی
قم
|
14322/5 | بیکاتب | قرن 12 | - | 3 | شناسنامه ← |
| 6 |
ملک
تهران
|
6206/7 | بیکاتب | قرن 13 | نسخ | 17 | شناسنامه ← |
| 7 |
ملک
تهران
|
6206/13 | بیکاتب | قرن 13 | نسخ | 54 | شناسنامه ← |
| 8 |
دانشگاه
تهران
|
491/15 | بیکاتب | بیتاریخ | نسخ | 10 | شناسنامه ← |
| 9 |
دانشگاه
تهران
|
491/16 | بیکاتب | بیتاریخ | نسخ | 1 | شناسنامه ← |
| 10 |
دانشگاه
تهران
|
491/17 | بیکاتب | بیتاریخ | نسخ | 12 | شناسنامه ← |
| 11 |
دانشگاه
تهران
|
491/18 | بیکاتب | بیتاریخ | نسخ | 8 | شناسنامه ← |
| 12 |
دانشگاه
تهران
|
491/19 | بیکاتب | بیتاریخ | نسخ | 10 | شناسنامه ← |