المغنی فی شرح الموجز

● المغنی فی شرح الموجز = شرح موجز القانون = شرح سدیدی / طب / عربی al-muġnī fī š.-il mūjaz = š.-u mūjaz-il qānūn = šarh-u sadīdī کازرونی، محمد بن مسعود، - 758 قمری kāzerūnī, mohammad ebn-e mas'ūd (- 1358) وابسته به: موجز القانون = الموجز فی الطب = الموجز؛ ابن نفیس، علی بن ابی الحزم (607-687ق) تاریخ تألیف: 745ق ابن سینا، حسین بن عبدالله بن سینا (- 427ق) کتاب جامع و مفیدی در پزشکی نگاشته است به نام «قانون» که بر این کتاب شروح و حواشی و تلخیص بسیاری نگاشته شده است از جمله علاء الدین علی بن ابی الحزم قرشی معروف به ابن نفیس (- 687ق) آن را گزین کرده و به نام «الموجز» یا «موجز القانون» موسوم داشته است و سدید الدین کازرونی، این کتاب موجز را گزارش نموده و بنام «المغنی فی شرح ...» نامیده است که همین کتاب می باشد و مشتمل بر چهار «فن» است: 1. فی قواعد جزئی الطب اعنی علمیة و عملیة بقول کلی؛ 2. فی الادوية و الاغذية المفردة و المركبة؛ 3. فی الامراض المخصوصة بعضو دون اخر و اسبابها و علاماتها و معالجاتها؛ 4. فی امراض لاتختص بعضو دون آخر و اسبابها و علاماتها و معالجاتها. در تألیف آن علاوه بر قانون، از آثار بقراط و جالینوس و همچنین دیگر شروح قانون خاصه شرح کلیات از قطب شیراز و شرح قرشی بهره برده است. آغاز: بسمله و به نستعین،و علیه نتوکل، رب تمم بالخير، الحمد لله الذي ابدع بقدرته جواهر عقلية مجردة و اخترع منها أجراماً فلکیه منضدة ... اما بعد فلما كان احتياج عموم الناس الى الاحكام الطبية و القواعد العلاجية انجام: فاذا بال الدم فقد امن من الفرغ من الماء هذا اقول و انا سديد الكازرونی ... الداعين الى الفلاح ... و يكون ازاء لفضله و مكافاة لعلومه و حكمه. چاپ: کلکته، 836ص، 1249ق؛ هند، لکنو، نامی، 1307ق، به اهتمام: قطب الدین احمد. کاتب خاتمة الطبع: میرزا محمد مهدی [کشف الظنون، حاجی خلیفه 1900/2 و ج 2-567 و 1899: 2؛ نسخه‌های خطی پزشکی ایران ص 272؛ معجم المؤلفين 207/4؛ الذريعة 296/21؛ معجم المطبوعات 1539/2؛ مشار عربی 878؛ میراث مشترک ایران و هند: 1-226] شرح و حواشی: 1- تكملة الموجز؛ کازرونی، محمد بن مسعود (-758ق)