معرفت اسطرلاب مسرطن و مقوس

● معرفت اسطرلاب مسرطن و مقوس / اسطرلاب / فارسی maʻrefat-e ostorlāb mosartan va moqavvas حکیم تبریزی، بن محمد، ق9 قمری hakīm-e tabrīzī, ben mohammad(- 15c) تاریخ تألیف: 854ق مؤلف‌می‌گوید: تا این زمان ندیده و نشنیده‌ام که کسی از منجمان با اسطرلاب مسرطن و مقوس تنجیم نماید جز استادام اسماعیل سرخابی و من از پسر ایشان این مقدار را آموختم. وی تفاوت اسطرلاب مسرطن (برج آن به شکل پشت خرچنگ ساخته می‌شود) و اسطرلاب مقوس (که برج آن به شکل کمان ساخته می‌شود) تفاوت این دو با اسطرلاب عادتی و نحوه کار هر یک را توضیح می‌دهد. وی این رساله را در ده «فصل» نوشته است: 1. دانستن هر چهار ربع منطقه البروج و عمل به افق هر یک؛ 2. پیدا کردن موضع ... و دانستن ساعات گذشته از روز و شب؛ 3. دانستن طالع وقت که قبل از نصف النهار؛ 4. دانستن طالع وقت بعد از نصف النهار؛ 5. دانستن قوس الیل و قوس النهار بدو نوع؛ 6. دانستن ارتفاع گرفتن کواکب و ساعات گذشته از شب و طالع در شب؛ 7. نیمه شب و اول صبح و آخر شفق؛ 8 دانستن طالع سال آینده از طالع امسال؛ 9. دانستن اول ظهر در طول سال؛ 10. دانستن اول نماز عصر و آخر نماز عصر به دو مذهب.