شناسنامه کتابشناختی اثر
مشارق الشموس فی شرح الدروس
mašāriq-uš šumūs fī š.-id durūs
59
نسخه ثبتشده
از قرن 12 تا 13 هـ.ق
مشاهده فهرست نسخهها
↓
پیوند کوتاه:
/w/59753
شناسه یکتا در پایگاه فهارس: #59753
پدیدآور / مؤلف:
محقق خوانساری، حسین بن محمد
تاریخ و سده تألیف:
نامشخص
مأخذ فهرستنویسی:
فنخا، ج 29، ص 514
تا 518
زبان و قالب:
عربی
ردههای موضوعی:
فقه
اثر مرتبط / وابسته به:
الدروس الشرعية فی فقه الامامية؛ شهید اول، محمد بن مکی (734-786)
معرفی و مشخصات کتابشناختی اثر (در مأخذ فنخا)
شهید اول، شمس الدین محمد بن جمال الدین مکی عاملی کتاب جامعی به خواهش دو پسرش ابوطالب محمد و ابوالقاسم علی و به نام «الدروس الشرعیه» در فقه امامیه نگاشته است که موفق به تکمیل آن، نگردیده است و از طهارت تا رهن را بیشتر ننوشته است. محقق خوانساری، آقا حسین بن جمال الدین محمد شرحی مزجی و استدلالی بر کتاب دروس شهید نگاشته که متضمن قواعد اصولی و ضوابط اجتهادی میباشد و از اول کتاب طهارت تا آخر مسئله نجاست فقاع را گزارش نموده است ومبحث دماء ثلاثه و احکام اموات که در بین همین قسمت از کتاب دروس است شرح نشده است. از محقق شیروانی شاگرد ایشان نیز نقل کردهاند که شارح قسمتی از این شرح را نموده پس از آن مدتی متروک ماند دوباره شروع به شرح نمود ولی میان قسمت اول ودوم فرق بسیار است ودراین بار به خوبی بار اول شرح نکردهاند. شرح صوم و اعتکاف که توسط فرزند مؤلف مشارق، آقا رضی الدین محمد خوانساری صورت گرفته،در انتهای مشارق نیز به چاپ رسیده است.
آغاز اثر
« الحمدلله مفیض النعم الروایع و ملهم الحکم و الشرایع الواهب من اصول النعم و فروعها ما يعجز العقول عن نيل غايته ... بسمله حمدله والصلوة والسلم على خير خلقه محمد وآله اجمعين ... خبر مبتدا محذوف اى هذا كتاب الطهارة والكتاب فعال من الكتب بفتح الكاف لما يكتب به او المكتوب بمعنى الجمع »
انجام اثر
« لقوله التسميه ثابتة شرعاً ان يقال المراد بالتسمية الاطلاق و الاستعمال فيكون حاصل الدليل تمت ... »
سوابق و چاپهای اثر
تهران، سنگی، 1311ق، 337 ص، رحلی [الذريعة 244/13 و 36/21؛ کشف الحجب 333؛ مكتبة اميرالمؤمنين 298/4]
شروح، حواشی و منظومهها (در فنخا)
حواشی مشارق الشموس فی شرح الدروس؛ محقق خوانساری، حسین بن محمد (1016-1099)
مآخذ و منابع کتابشناسی اثر
الذريعة 244/13 و 36/21
کشف الحجب 333
مكتبة اميرالمؤمنين 298/4
متن فنخا
● مشارق الشموس فی شرح الدروس / فقه / عربی
mašāriq-uš šumūs fī š.-id durūs
محقق خوانساری، حسین بن محمد، 1016 - 1099 قمری
mohaqqeq-e xānsārī, hoseyn ebn-e mohammad (1608 - 1688)
وابسته به: الدروس الشرعية فی فقه الامامية؛ شهید اول، محمد بن مکی (734-786)
شهید اول، شمس الدین محمد بن جمال الدین مکی عاملی کتاب جامعی به خواهش دو پسرش ابوطالب محمد و ابوالقاسم علی و به نام «الدروس الشرعیه» در فقه امامیه نگاشته است که موفق به تکمیل آن، نگردیده است و از طهارت تا رهن را بیشتر ننوشته است. محقق خوانساری، آقا حسین بن جمال الدین محمد شرحی مزجی و استدلالی بر کتاب دروس شهید نگاشته که متضمن قواعد اصولی و ضوابط اجتهادی میباشد و از اول کتاب طهارت تا آخر مسئله نجاست فقاع را گزارش نموده است ومبحث دماء ثلاثه و احکام اموات که در بین همین قسمت از کتاب دروس است شرح نشده است. از محقق شیروانی شاگرد ایشان نیز نقل کردهاند که شارح قسمتی از این شرح را نموده پس از آن مدتی متروک ماند دوباره شروع به شرح نمود ولی میان قسمت اول ودوم فرق بسیار است ودراین بار به خوبی بار اول شرح نکردهاند. شرح صوم و اعتکاف که توسط فرزند مؤلف مشارق، آقا رضی الدین محمد خوانساری صورت گرفته،در انتهای مشارق نیز به چاپ رسیده است.
آغاز: الحمدلله مفیض النعم الروایع و ملهم الحکم و الشرایع الواهب من اصول النعم و فروعها ما يعجز العقول عن نيل غايته ... بسمله حمدله والصلوة والسلم على خير خلقه محمد وآله اجمعين ... خبر مبتدا محذوف اى هذا كتاب الطهارة والكتاب فعال من الكتب بفتح الكاف لما يكتب به او المكتوب بمعنى الجمع
انجام: لقوله التسميه ثابتة شرعاً ان يقال المراد بالتسمية الاطلاق و الاستعمال فيكون حاصل الدليل تمت ...
چاپ: تهران، سنگی، 1311ق، 337 ص، رحلی [الذريعة 244/13 و 36/21؛ کشف الحجب 333؛ مكتبة اميرالمؤمنين 298/4]
شروح و حواشی:
1- حواشی مشارق الشموس فی شرح الدروس؛ محقق خوانساری، حسین بن محمد (1016-1099)
نسخههای خطی این اثر
59 نسخه| ردیف | کتابخانه و مرکز نگهداری | شماره نسخه | کاتب | تاریخ کتابت | نوع خط | برگ | مشاهده |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 1 |
مرکز احیاء
قم
|
1566 | بیکاتب | عصر مؤلف | نسخ | 297 | شناسنامه ← |
| 2 |
مجلس
تهران
|
3509 | بیکاتب | قرن 11 یا اوایل قرن 12 | نسخ | 375 | شناسنامه ← |
| 3 |
مجلس
تهران
|
4428/1 | بیکاتب | قرن 11 | نسخ | 1 | شناسنامه ← |
| 4 |
حجتیه
قم
|
162 | بیکاتب | قرن 11 و 12 | نسخ | - | شناسنامه ← |
| 5 |
دانشگاه
تهران
|
6778 | بیکاتب | قرن 11 | نسخ | 342 | شناسنامه ← |
| 6 |
رضوی
مشهد
|
20436 | بیکاتب | قرن 11 | نسخ | 56 | شناسنامه ← |
| 7 |
گلپایگانی
قم
|
5169-26/49 | بیکاتب | قرن 11 | نسخ | 220 | شناسنامه ← |
| 8 |
دانشگاه
تهران
|
1874 | بیکاتب | قرن 11 | نستعلیق | 275 | شناسنامه ← |
| 9 |
وزیری
یزد
|
646 | بیکاتب | اواخر قرن 11 | نسخ | 251 | شناسنامه ← |
| 10 |
مجلس
تهران
|
7/1ط | بیکاتب | قرن 12 | نسخ | 230 | شناسنامه ← |
| 11 |
ملی
تهران
|
259 | ابراهیم بن مهدی بن عرفات طریحی نجفی | قرن 12 | نسخ | - | شناسنامه ← |
| 12 |
رضوی
مشهد
|
19280 | بیکاتب | اوایل قرن 12 | نسخ | 346 | شناسنامه ← |
| 13 |
سپهسالار
تهران
|
293 مشیر | بیکاتب | قرن 12 | نسخ | 293 | شناسنامه ← |
| 14 |
مدرسه صدر بازار
اصفهان
|
925 | بیکاتب | قرن 12 | نسخ | 216 | شناسنامه ← |
| 15 |
مجلس
تهران
|
3318 | بیکاتب | قرن 12 | نسخ | 500 | شناسنامه ← |
| 16 |
ملی
تهران
|
2107 | بیکاتب | با تاریخ 1110ق | نسخ | 272 | شناسنامه ← |
| 17 |
رضوی
مشهد
|
25094 | محمد تقی | دوشنبه 16 شعبان 1124ق | نسخ | 257 | شناسنامه ← |
| 18 |
فیضیه
قم
|
744/2 | محمد صادق بن حیدر جهرمی | 1130ق، به دستور محمد حسین بیک | نسخ | - | شناسنامه ← |
| 19 |
گوهرشاد
مشهد
|
364 | بیکاتب | شوال1138ق | نسخ | 431 | شناسنامه ← |
| 20 |
سپهسالار
تهران
|
5956 | بیکاتب | قرن 13 | نسخ | 256 | شناسنامه ← |
| 21 |
رضوی
مشهد
|
14229 | بیکاتب | قرن 13 | نسخ | 256 | شناسنامه ← |
| 22 |
رضوی
مشهد
|
20608 | بیکاتب | قرن 13 | نسخ | 260 | شناسنامه ← |
| 23 |
رضوی
مشهد
|
201 | نامشخص | - | - | - | شناسنامه ← |
| 24 |
مجلس
تهران
|
15976 | بیکاتب | قرن 13 | نسخ | 124 | شناسنامه ← |
| 25 |
معصومیه
قم
|
560 | بیکاتب | قرن 13 | نسخ | 195 | شناسنامه ← |
| 26 |
مروی
تهران
|
639 | بیکاتب | قرن 13 | - | - | شناسنامه ← |
| 27 |
امام صادق
قزوین
|
1387 | بیکاتب | قرن 13 | نسخ | 344 | شناسنامه ← |
| 28 |
گلپایگانی
قم
|
3943-20/63 | بیکاتب | قرن 13 | نسخ | 219 | شناسنامه ← |
| 29 |
گلپایگانی
قم
|
4102-21/22 | بیکاتب | قرن 13 | نسخ | 203 | شناسنامه ← |
| 30 |
عبدالعظیم
تهران
|
275 | بیکاتب | قرن 13 | نستعلیق | 227 | شناسنامه ← |