کشف اسرار رمی

● کشف اسرار رمی / فنون نظامی / فارسی kašf-e asrār-e ramy محمد فاضل بن محمد قاسم، ق12 قمری moḥammad fāzel ebn-e moḥammad qāsem(- 18c) تاریخ تألیف: محرم 1112ق خواجه محمد فاضل پسر خواجه محمد قاسم نواده خواجه عبدالله انصاری هروی که در هند می‌زیسته و می‌گوید که نیاکانم در 657 از هرات به هند آمده اند و من شاگرد افتخارخان پسر اصالت خان نعمة الله حسینی هستم، و پس از 14 شعبان سال 15 (گویا الهی) (دیباچه) در 24 «باب» در روزگار عالم گیر آن را ساخته است، باب 24 آن 31 فصل دارد و در اسب شناسی است و از هندی ترجمه شده، در نسخه ما یک فصل است چنانکه در متن هم بدان اشاره شده است: 1. در تعریف کمان گر و تیر گراینها چه قسم باشد؛ 2. در ساخت کمان که چه قسم و چند؛ 3. در شناخت کمان و دانستن عیب و هنر آن؛ 4. در موافقت تیر و کمان و دانستن وزن مثقال و غیره و وزن کمان و تیر و دانستن زور کمان و تیر؛ 5. در دانستن دانک و بستن چله ابریشم به دانک؛ 6. در چاق کردن کمان و راست نمودن تیر و دانستن زور کمان و حسن و قبح چله‌ها؛ 7. بیان قواعد تیکو و زهگیر یعنی سست؛ 8 بیان اقسام سری و شناخت آن و حسن و قبح آن؛ 9. در صنعت تیر و ساختن اقسام آن و دانستن حسن و قبح؛ 10. در ساخت اقسام پیکان و تیر و شناخت آن؛ 11. در دانستن پرها که کدام برای تیر خوب است؛ 12. در تعلیم شاگرد و تیراندازی و نام تیراندازان و نام انگشتان الهام و غیره و سبب تعطیل تیراندازی به زور؛ 13. در میان قبضه‌ها و اصطلاحات تیراندازی و دریافت انگشتان برای تجویز قبضه؛ 14. در کشتن کمان و طریق استادن و داستن عیب و هنر وقت کشیدن و رها کردن تیر و کام اسم الهی را تیرانداز به زبان آرد؛ 15. در رعایت اسلوب تیراندازی و قاعده کشیدن کمان نرم و انحراف از کمان سخت؛ 16. طریق تیر و عنوان آن؛ 17. عدل بر آمدن و بر نیامدن تیر از شصت و سبب آن؛ 18. اقسام کند و دانستن عیب و هنر آن؛ 19. در استعمال نشانه و دانستن فصل تیراندازی و دانستن طرف و انداختن تیر و غیره و عنوان آن؛ 20. آداب آوردن شاگرد را در معرکه تیرادازان و دانستن طرف و انداختن تیر و غیره و عنوان آن؛ 21. در طریق بی خطا شدن تیر و سبد بیدهی یعنی تیر را به قیاس آواز زدن؛ 22. در تعلیم تیر بازگشتی و هدف‌اندازی؛ 23. در ساختن کز و تکه ها و طریق انداختن آنها؛ 24. در دانستن ششم قسم تیرانداز. در آن آمده است: «به «کشف اسرار رمی» موسوم شد و تاریخ سنه 1211 تمامش از آن بر می‌آید» ولی «کشف اسرار رمی» برابر است با 1112 و باید رقم از چپ به راست نوشته شده باشد.