اسئلة القونوی عن الطوسی

● اسئلة القونوی عن الطوسی = مسائل القونوی = المفاوضات / فلسفه / عربی - فارسی as'ilat-ul-qūnawī 'an-it-ṭūsī = masā'il-ul-qūnawī = al-mufāwiḍāt صدرالدین قونیوی، محمد بن اسحاق، 607-673 قمری sadr-od-dīn-e qūnīyavī, mohammad-e-bn-e eshāq (1211 - 1275) وابسته به: اجوبة المسائل القونوی = المفاوضات = المفصحة؛ نصیرالدین طوسی، محمد بن محمد (597-672) صدرالدین قونوی که با خواجه نصیر طوسی همزمان بوده است با این نامه باب مراسله و مفاوضه را با خواجه افتتاح کرده و به‌طوری که مطالعه این نامه که به نثر شیوای فارسی است نشان می‌دهد، قونوی پیش از این «رساله‌ای ساخته و مسئله‌ای چند از مشکلات مسائل در آن درج کرده و به‌صورت مفاوضه با بعضی از اکابر فضلاء دوستان در بحث آورده در صحبت این مکاتبه به خدمت خواجه فرستاد». گویا وجه تسمیه این رساله به مفاوضه همین سخن قونوی است و خطاباتی که در اثناء رساله هست با خواجه نیست بلکه با بعضی از اکابر فضلا دوستان است که در سطور قبل قونوی از او یاد کرده است. قونوی در این نامه تصریح کرده که به‌وسیله این نامه مراسلات خود را با خواجه آغاز نموده و لذا فاتحه آن را مفاتحه نام نهاده است. عین گفته او در این باب این است: «چون التقاء من حيث الصورة ... تعذری داشت. طلب مواصلت بطریق مکاتبه که آن را احد اللقائلین نام نهاده‌اند متعین بود و نخواست که از فوائد علمی ... این مفاتحه خالی باشد لهذا رساله ای که پیش از این بمدتی مدید ... ساخته بود ... بخدمت فرستاد». رساله در مجموع شامل 9 «مسئله» است که از خواجه نصیرالدین طوسی پرسیده است: 1. هل ثبت عندکم ان وجود الواجب امر زاید حقیقتا؛ 2. هل المهيات الممكنة مجعولة او غير مجعولة؛ 3. المسمى بوجود العام المشترك فى كونه وجودا فقط هل هو من جملة الممكنات ام لا؛ 4. الواحد لا يصدر عنه الا واحد؛ 5. ما حقيقة النفس الانسانية و ما البرهان الدال على اثباتها؛ 6. من اليقين ان الاجسام متناهية القوة ...؛ 7. الانسان فى هذه النشأة و الدار يتعذر عليه التجريد التام؛ 8. فى حقيقة الفيض الصادر من الحق و ما المتعقل العقلاء من معرفته؛ 9. الهيولى المجردة لا يقبل القسمه عقلا و هكذا الصورة فكيف بحلول الصورة صارتا جسماً و قبلت لقسمة. قونوی چنین پرسش‌هایی را از سعد الدین حمویی هم کرده و پاسخ گرفته است. آغاز: کتاب و اسؤلة كتبهما الشيخ صدرالدین القونوى ... الكتاب. بسمله. مازال سمعى من طبيب لذكرك، ما يزرى على الروض ... گوش ایام و لیالی باستماع مآثر و معالی مجلس عالی خواجه معظم ... نصير الملة و الدين ... المسئلة الاولى: هل ثبت عندكم ان وجود الواجب الوجود امر زايد انجام: لايزال انه اللطيف المجيب. و الحمدلله ذى الجود الفايض و الكرم العام، و صلى الله علی محمد و آله خیر الانام. چاپ: به اهتمام عبدالله نورانی، در اجوبة المسائل النصيرية (تهران، پژوهشگاه علوم انسانی: 1383) [دنا 702/1 (19 نسخه)؛ الذريعة 312/21؛ هدية العارفين 131/2؛ ريحانة الادب 432/3] شرح و حواشی: 1- اجوبة المسائل القونوى = المفاوضات = المفصحة؛ نصيرالدين طوسی، محمد بن محمد (597-672) 2- اسئلة القونوى عن الطوسى = مسائل القونوى = المفاوضات؛ صدرالدین قونیوی، محمد بن اسحاق (607-673) 3- الرسالة المفصحة = المفاوضات؛ صدرالدین قونیوی، محمد بن اسحاق (607-673) 4- الرسالة الهادية = پاسخ قونوی به طوسی؛ صدرالدین قونیوی، محمد بن اسحاق (607-673)