شناسنامه کتابشناختی اثر
طلاق الحائض الحاضر زوجها و تحریمه
ṭalāq-ul ḥā’iḍ al-ḥāḍir-i zawj-u-hā wa taḥrīmah
پیوند کوتاه:
/w/44780
شناسه یکتا در پایگاه فهارس: #44780
پدیدآور / مؤلف:
شهید ثانی، زین الدین بن علی
تاریخ و سده تألیف:
962 هـ.ق
مأخذ فهرستنویسی:
فنخا، ج 22، ص 258
تا 260
زبان و قالب:
عربی
ردههای موضوعی:
فقه
عناوین دیگر و همتراز:
طلاق الحائض و الغائب
تحریم طلاق الحائض الحامل
طلاق الغائب عن زوجته
معرفی و مشخصات کتابشناختی اثر (در مأخذ فنخا)
تمام فقهای شیعی و سنی در حرمت طلاق حائض اتفاق نظر دارند مشروط بر این که زوج هنگام طلاق حضور داشته و قبلاً با وی همبستر شده باشد. همچنین فقهای امامیه بالاتفاق طلاق را در طهر مواقعه باطل دانستهاند. اما اگر شوهر غایب باشد و برای او اطلاع از وضع همسر مقدور نباشد برخی گویند طلاق صحیح است چه زن طاهر باشد یا حائض و برخی دیگر جواز را مشروط به گذشت زمان کردهاند که این مدت از یک تاشش ماه ذکر شده است. شهید (ره) اقوال و ادله هر یک را مورد بررسی قرار داده و به ایراد یا تأیید آنها پرداخته و منشأ اختلاف را اختلاف اخبار دانسته است.
آغاز اثر
« بسمله، الحمدلله حق حمده ... اما بعد اتفق العلماء كافة فضلا عن اصحابنا على تحريم طلاق الحايض الحامل الحاضر زوجها عندها المدخول بها و اجمع اصحابنا على بطلانه و انه لابد لصحة طلاقها من كونها طاهراً طهراً لم يقربها فيه بجماع سواء فى ذلك الطهر المتعقب لاول حيضه بعد المواقعة و غيره فلو طهرت ثانياً ثم حاضت لم يصح طلاقها حالته لان الشرط مركب من امرين احدهما كونها طاهرا من الحيض و ما فى معناه و هو النفاس و الاخر اوضحناها فتدبر ... »
انجام اثر
« هذا ما اقتضى الحال ذكره من بحث هذه المسألة و الله الموفق لصوب الصواب و اليه المرجع و المآب و الحمدلله على كل حال ... »
سوابق و چاپهای اثر
در ضمن رسائل الشهيد، قم، 1379ش از سوی رضا مختاری؛ ایران، سنگی، 1313، خشتی، 23ص
مآخذ و منابع کتابشناسی اثر
دنا 363/7- 364 (23 نسخه)
الذريعة 176/15
ريحانة الادب 280/3
رياض العلماء: 365/2
مكتبة اميرالمؤمنين 563/2 و 276/4
متن فنخا (فهرستگان نسخههای خطی ایران (فنخا))
● طلاق الحائض الحاضر زوجها و تحریمه = طلاق الحائض و الغائب = تحریم طلاق الحائض الحامل = طلاق الغائب عن زوجته / فقه / عربی
ṭalāq-ul ḥā’iḍ al-ḥāḍir-i zawj-u-hā wa taḥrīmah
شهید ثانی، زین الدین بن علی، 911 - 965 قمری
šahīd-e sānī, zayn-od-dīn ebn-e ‘alī (1506 - 1558)
تاریخ تألیف: 962ق
تمام فقهای شیعی و سنی در حرمت طلاق حائض اتفاق نظر دارند مشروط بر این که زوج هنگام طلاق حضور داشته و قبلاً با وی همبستر شده باشد. همچنین فقهای امامیه بالاتفاق طلاق را در طهر مواقعه باطل دانستهاند. اما اگر شوهر غایب باشد و برای او اطلاع از وضع همسر مقدور نباشد برخی گویند طلاق صحیح است چه زن طاهر باشد یا حائض و برخی دیگر جواز را مشروط به گذشت زمان کردهاند که این مدت از یک تاشش ماه ذکر شده است. شهید (ره) اقوال و ادله هر یک را مورد بررسی قرار داده و به ایراد یا تأیید آنها پرداخته و منشأ اختلاف را اختلاف اخبار دانسته است.
آغاز: بسمله، الحمدلله حق حمده ... اما بعد اتفق العلماء كافة فضلا عن اصحابنا على تحريم طلاق الحايض الحامل الحاضر زوجها عندها المدخول بها و اجمع اصحابنا على بطلانه و انه لابد لصحة طلاقها من كونها طاهراً طهراً لم يقربها فيه بجماع سواء فى ذلك الطهر المتعقب لاول حيضه بعد المواقعة و غيره فلو طهرت ثانياً ثم حاضت لم يصح طلاقها حالته لان الشرط مركب من امرين احدهما كونها طاهرا من الحيض و ما فى معناه و هو النفاس و الاخر اوضحناها فتدبر ...
انجام: هذا ما اقتضى الحال ذكره من بحث هذه المسألة و الله الموفق لصوب الصواب و اليه المرجع و المآب و الحمدلله على كل حال ...
چاپ: در ضمن رسائل الشهيد، قم، 1379ش از سوی رضا مختاری؛ ایران، سنگی، 1313، خشتی، 23ص
[دنا 363/7- 364 (23 نسخه)؛ الذريعة 176/15؛ ريحانة الادب 280/3؛ رياض العلماء: 365/2؛ مكتبة اميرالمؤمنين 563/2 و 276/4]
نسخههای خطی این اثر
26 نسخه| ردیف | کتابخانه و مرکز نگهداری | شماره نسخه | کاتب | تاریخ کتابت | نوع خط | برگ | مشاهده |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 1 |
مرعشی
قم
|
12752/4 | شهید ثانی، زین الدین بن علی (مؤلف) | اواخر رمضان 958ق | نستعلیق | 14 | شناسنامه ← |
| 2 |
رضوی
مشهد
|
2672 | بیکاتب | قرن 10 | نسخ | 38 | شناسنامه ← |
| 3 |
مرعشی
قم
|
10169/4 | عیسی بن درویش | قرن 10، در عصر شهید دوم | نسخ | 14 | شناسنامه ← |
| 4 |
مرعشی
قم
|
1354/4 عکسی | محمد بن علی جبائی (جبائی؟) | یکشنبه 12 رجب 965ق | نسخ | 13 | شناسنامه ← |
| 5 |
امام جمعه
زنجان
|
142/7 | نصر الله بن برقع بن ترکی بن صالح طرفی | دوشنبه سلخ رمضان 967ق | نسخ | 7 | شناسنامه ← |
| 6 |
مرعشی
قم
|
1554/15 عکسی | بیکاتب | 20 شوال 974ق | بیکا | 14 | شناسنامه ← |
| 7 |
مرکز احیاء
قم
|
3551/3 | بیکاتب | قرن 11 | نستعلیق | 8 | شناسنامه ← |
| 8 |
مرکز احیاء
قم
|
3656/5 | ناصر بن خزام | شنبه 3 رجب 1050ق | نسخ | 14 | شناسنامه ← |
| 9 |
ملک
تهران
|
2265/2 | محمد یوسف بن شرف الدین مازندرانی | رجب 1069ق | نستعلیق | - | شناسنامه ← |
| 10 |
استادی، رضا
قم
|
نامعلوم/3 | محمد داود | 1076ق | نسخ | 12 | شناسنامه ← |
| 11 |
ملک
تهران
|
2395/2 | بیکاتب | قرن 12 | نسخ | 9 | شناسنامه ← |
| 12 |
ملک
تهران
|
1858/6 | عبد الله بن محمد هادی بن سلطان محمد | میانه جمادی الاول 1115ق | نسخ | 16 | شناسنامه ← |
| 13 |
مجلس
تهران
|
8246/8 | عبدالوهاب بن احمد محلاتی | احتمالاً قرن 13 | تحریری | 12 | شناسنامه ← |
| 14 |
مرعشی
قم
|
13783/8 | مهدی بن حسن قفطانی | اواخر قرن 13 | نسخ | 10 | شناسنامه ← |
| 15 |
مرعشی
قم
|
11432/12 | احمد فرزند علی مختار، جرفادقانی (گلپایگانی) | 1231ق | نسخ | 4 | شناسنامه ← |
| 16 |
رضوی
مشهد
|
20986 | عبدالمجید بن محمد مهدی | 1243ق | نسخ | 26 | شناسنامه ← |
| 17 |
کتابخانه حجة الاسلام گلپایگانی
گلپایگان
|
106/10 | زین العابدین گلپایگانی | 1262ق | - | 6 | شناسنامه ← |
| 18 |
حقوق
تهران
|
228/7 - ج | بیکاتب | 1279ق | - | 19 | شناسنامه ← |
| 19 |
مجلس
تهران
|
573/3-طباطبائی | محمد علی بن محمد باقر اسفرنجانی | 1286ق | نسخ | 15 | شناسنامه ← |
| 20 |
مرعشی
قم
|
13367/4 | بیکاتب | قرن 14 | نسخ | 14 | شناسنامه ← |
| 21 |
مرعشی
قم
|
12301/1 | محمد باقر فرزند محمد جعفر بهاری همدانی | 28 صفر 1307ق | نستعلیق | 8 | شناسنامه ← |
| 22 |
مجلس
تهران
|
18662/3 | عبدالمجید بن محمد جواد نیریزی یزدی نجفی | 1308ق | نسخ | 129 | شناسنامه ← |
| 23 |
گلپایگانی
قم
|
8422/1-57/92 | بیکاتب | بیتاریخ | نسخ | 16 | شناسنامه ← |
| 24 |
دانشگاه
تهران
|
2099/8 | بیکاتب | بیتاریخ | نستعلیق | 7 | شناسنامه ← |
| 25 |
مؤسسه آیة الله بروجردی
قم
|
494/5 | بیکاتب | بیتاریخ | - | 15 | شناسنامه ← |
| 26 |
عمومی
مراغه
|
94/6 | بیکاتب | بیتاریخ | نستعلیق | 13 | شناسنامه ← |