صحیفة اهل الصفاء فی ذکر اهل الاجتباء و الاصطفاء

● صحیفة اهل الصفاء فی ذکر اهل الاجتباء و الاصطفاء = صحیفه اخوان الصفا / رجال / عربی ṣaḥīfat-u ahl-iṣ ṣafā' fī ḏikr-i ahl-il ijtibā' wa-l iṣṭifā' = ṣaḥīfat-u ixwān-iṣ ṣafā اخباری، محمد بن عبدالنبی، 1178 - 1232 ؟ قمری axbārī, mohammad ebn-e 'abd-on-nabī (1765 - 1817) تاریخ تألیف: چهارشنبه 20 رجب 1225ق؛ محل تألیف: ری آورده‌اند که مؤلف را در این فن چهار تألیف است. این کتاب رجال کبیر او است و مرتب است بر دو جلد: جلد اول در بیان مشایخ اجازه و مطالب مقدماتی رجالی و هم درایه است و شامل دوازده فائده: در بیان طریقه قدماء و متأخرین در معرفت اخبار، در مصطلحات فن رجال در رموز کتاب بحارالانوار و القاب مشایخ امامیه و مصطلحات فیض کاشانی در کتاب وافی و محدث بحرینی در کتاب عوالم و غیرها، اسباب و عبارات مدح و ذم مشتبهین از رواة، تصحیح اعراب و تلفظ جمله از اسم‌ها، طرق شیخ طوسی و شیخ صدوق به مشایخ و تحقیق اسانید شیخ طوسی در کتاب «الفهرست»، تفصیل مشایخ حدیثی و استادان مؤلف از فریقین، مستدرک فوائد سابقه و مطالب گذشته که در عنوان یازده و یا دوازده «عائده» و نه «مائده» آورده: از بیان مدارک بحار الانوار و جملات اول آنها و مشترکات بحارالانوار و مختصری از درایة الحدیث و طریقه مؤلف در تصحیح احادیث، علامات و رموز مؤلف این کتاب برای رواة من لایحضره الفقیه، کیفیت اعتبار و عمل باخبار شرطة الخمیس، رواة فاسد العقیده، کتب مجهولة المؤلف زهاد ثمانیه و تعدادی از فقهای بزرگ اهل سنت، اخبار وارد در فضل نشر احادیث. تاریخ ختم تألیف جلد اول: شب چهارشنبه 11 رجب 1212 در شهرستان لار فارس. در اسامی راویان حدیث (مرد و زن) فریقین و مشایخ ادب و حکمت و کلام و عرفان است که به ترتیب حرفی آورده. تاریخ ختم تألیف جلد دوم: چهارشنبه 20 رجب 1225 در زاویه ری. (مهدی ولائی) آغاز: بسمله و به نستعین، الحمدلله رب العالمین و سلام علی عباده الذین اصطفی اما بعد فیقول العبد الجانی ابو احمد محمد بن عبدالنبی النیشابوری الخراسانی من الله علیه بنیل الامانی و افاض علیه من شابیب جوده ... انه قد التمس منی جماعة من الاخوان ان اذكر لهم جماعة من اسامی مشایخ الاجازة و الرواة السادة الهداة. آغاز جلد دوم: بسمله، الحمدلله الذی نور بصائرنا فعرفنا الرجال بالحق لا الحق بالرجال ... انجام: انجام جلد اول: و لما ختم بحق ارخناه و ختمناه بحق و يتلوه في المجلد الثاني و الفرائد في ذكر رجال العامه و الخاصه انجام جلد دوم: هذا آخر ما اردنا ايراده فى هذاالكتاب من اسامی الروات و الراویات و کناهم والقابهم و نقل بالنسب اليهم و قيل فيهم و ما صح لدى و اضفنا اليهم ذكر مشاهير المذاهب الاسلامية ممن له ذكر في كتبنا رفعا للجهالة و ان لم يكن من جملة الكتاب و السنة كمشایخ الادب و الحكمة و الكلام و العرفان و التصوف و ما اردت الا الاصلاح ما استطعت و ما توفیقی الا بالله علیه توكلت و اليه انيب چاپ: مشار ص 929 [مصفى المقال ص 428؛ روضات 152 و 625؛ الذريعة 145/1 و 396/4 و 22/15؛ دنا 58/7 - 59 (20 نسخه)]