نسخه آزمایشی پایگاه فهارس نسخه‌های خطی • دربردارنده بیش از ۷۶ هزار اثر و ۴۳۸ هزار نسخه خطی
شناسنامه کتاب‌شناختی اثر

شرح حدیث «معرفتی بالنورانیة»

š.-e hadīs-e «ma‘refatī be-n-nūrānīyya»
4 نسخه ثبت‌شده قرن 14 هـ.ق
مشاهده فهرست نسخه‌ها ↓
/w/39118
شناسه یکتا در پایگاه فهارس: #39118
تاریخ و سده تألیف: نامشخص
مأخذ فهرست‌نویسی:
فنخا، ج 19، ص 507
زبان و قالب: فارسی
رده‌های موضوعی: شعر شرح حدیث

معرفی و مشخصات کتاب‌شناختی اثر (در مأخذ فنخا)

در بحار الانوار مجلسی (ج 7، باب 84) حدیث «معرفتهم بالنورانیة، معرفة الله» از قول پدر خویش نقل نموده که ایشان در کتابی قدیمی این حدیث را دیده است و خودش نیز می‌گوید که آن را در کتابی که دارای اخبار بسیاری بوده، دیده است ولیکن در بحار الانوار، آن کتاب قدیمی معرفی نشده است. البته این حدیث در کتاب «مشارق انوار الیقین فی اسرار امیرالمؤمنین» تحت عنوان «معرفة الامام بالنورانیة» آمده است و احتمالاً علامه مجلسی و والد بزرگوارش این حدیث را در کتاب مذکور دیده باشند زیرا منبع دیگری از جوامع حدیثی این روایت را نقل نکرده است. حاجی ملا هادی سبزواری این حدیث را جهت ذوالفقار خان بن علی اکبر خان بسطامی نیز شرح نموده است. قطب الدین نیریزی نیز ابتدا بخشی از این حدیث را آورده و سپس به شعر فارسی ترجمه کرده است.
آغاز اثر
« بسمله، باب معرفة علی علیه السلام بالنورانیة فمن کفر بما فیه أوشک او انکر کان کمن قال الله عزوجل فیه: بل کذبوا بما لم یحیطوا بعلمه، و اذا لم یهتدوا به فسیقولون هذا افک قدیم »
انجام اثر
« سر آید عمرها اندر ولایت ×× کسی بی بهره نبود زین هدایت / زدنیا چون به عقبی باز گردیم ×× بحب شاه دین دمساز کردیم »
سوابق و چاپ‌های اثر
گنجینه بهارستان، بخش علوم قرآنی و روائی-2، کتابخانه مجلس شورای اسلامی، تهران، زمستان 1383ش، با تصحیح علی رضا هزاره
مآخذ و منابع کتاب‌شناسی اثر
الذریعه (ج 207: 13 کتابخانه ملی 501/6 با عنوان «حدیث نورانیه» و ناشناس که در دنا 574/4 نیز آمده که باید اصلاح شود

متن فنخا (فهرستگان نسخه‌های خطی ایران (فنخا))

● شرح حدیث «معرفتی بالنورانیة» / شعر، شرح حدیث / فارسی š.-e hadīs-e «ma‘refatī be-n-nūrānīyya» نیریزی، قطب الدین محمد، 1100 - 1173 قمری neyrīzī, qotb-od-dīn mohammad (1689 - 1760) در بحار الانوار مجلسی (ج 7، باب 84) حدیث «معرفتهم بالنورانیة، معرفة الله» از قول پدر خویش نقل نموده که ایشان در کتابی قدیمی این حدیث را دیده است و خودش نیز می‌گوید که آن را در کتابی که دارای اخبار بسیاری بوده، دیده است ولیکن در بحار الانوار، آن کتاب قدیمی معرفی نشده است. البته این حدیث در کتاب «مشارق انوار الیقین فی اسرار امیرالمؤمنین» تحت عنوان «معرفة الامام بالنورانیة» آمده است و احتمالاً علامه مجلسی و والد بزرگوارش این حدیث را در کتاب مذکور دیده باشند زیرا منبع دیگری از جوامع حدیثی این روایت را نقل نکرده است. حاجی ملا هادی سبزواری این حدیث را جهت ذوالفقار خان بن علی اکبر خان بسطامی نیز شرح نموده است. قطب الدین نیریزی نیز ابتدا بخشی از این حدیث را آورده و سپس به شعر فارسی ترجمه کرده است. آغاز: بسمله، باب معرفة علی علیه السلام بالنورانیة فمن کفر بما فیه أوشک او انکر کان کمن قال الله عزوجل فیه: بل کذبوا بما لم یحیطوا بعلمه، و اذا لم یهتدوا به فسیقولون هذا افک قدیم به بسم الله کردم نامه آغاز ×× که نامش آورد جانرا به پرواز / پس آنگه حمد اورا ساز کردم ×× در شکر و ستایش باز کردم انجام: سر آید عمرها اندر ولایت ×× کسی بی بهره نبود زین هدایت / زدنیا چون به عقبی باز گردیم ×× بحب شاه دین دمساز کردیم چاپ: گنجینه بهارستان، بخش علوم قرآنی و روائی-2، کتابخانه مجلس شورای اسلامی، تهران، زمستان 1383ش، با تصحیح علی رضا هزاره [الذریعه (ج 207: 13؛ کتابخانه ملی 501/6 با عنوان «حدیث نورانیه» و ناشناس که در دنا 574/4 نیز آمده که باید اصلاح شود]

نسخه‌های خطی این اثر

4 نسخه
ردیف کتابخانه و مرکز نگهداری شماره نسخه کاتب تاریخ کتابت نوع خط برگ مشاهده
1
نوربخش
تهران
602/1 بی‌کاتب قرن 14 نستعلیق 10 شناسنامه ←
2
ملی
تهران
2847/4 محسن بن حسنعلی مشهور به حالی 1331ق نستعلیق، نسخ 42 شناسنامه ←
3
مجلس
تهران
5155/3 حسن بن ملاحسن خوشنویس اردبیلی 19 شعبان 1337ق نستعلیق، نسخ 15 شناسنامه ←
4
مجلس
تهران
4079/5 حاج محسن عماد مدرس اردبیلی پسر ملا حسن علی خوشنویس پنج‌شنبه 2 شعبان 1359ق نستعلیق، نسخ 16 شناسنامه ←