نسخه آزمایشی پایگاه فهارس نسخه‌های خطی • دربردارنده بیش از ۷۶ هزار اثر و ۴۳۸ هزار نسخه خطی
شناسنامه کتاب‌شناختی اثر

ادعیه قدسیه

ad‘īye-ye qodsīye
3 نسخه ثبت‌شده قرن 12 هـ.ق
مشاهده فهرست نسخه‌ها ↓
/w/3882
شناسه یکتا در پایگاه فهارس: #3882
تاریخ و سده تألیف: نامشخص
مأخذ فهرست‌نویسی: فنخا، ج 2، ص 805 تا 806
زبان و قالب: فارسی
رده‌های موضوعی: شرح دعا
عناوین دیگر و هم‌تراز:
شرح ادعیة السر القدسیة (š.-e ad‘īyat-os serr-el qodsīye)
اهدا / به درخواست: محمود بیک جبادار باشی

معرفی و مشخصات کتاب‌شناختی اثر (در مأخذ فنخا)

اصل این دعاها عبارت است از سی و یک یا سی و دو دعا، که برای نیازهای گوناگون ساخته شده است. زنجیره روایت این دعاها در بیشتر نسخه‌ها به ضیاء الدین فضل الله راوندی می‌رسد که از استادان ابن شهر آشوب ( م-585) است و تا سال 548 زنده بوده، و در بیشتر نسخه‌ها دیباچه این نیایش‌ها بدین زنجیره آغاز می‌شود: «اخبرنا الامام ابو الرضا ضیاء الدین فضل الله ... قرات بخط الشیخ الصالح محمد بن احمد ... بن مهرویه الکرمندی ... عن ابن ابان ... عن الباقر (ع) ... لیکن در برخی نسخه‌های دیگر بشیخ ابو علی حسن بن شیخ طوسی نسبت داده شده زنجیره آن چنین آغاز می‌گردد: ابو علی بن الشیخ الطوسی عن ... عن ... عن الصادق (ع)» این دعاها را ابراهیم کفعمی در «بلد الامین» بی سند و زنجیره روایت و مجلسی در «بحار» و شیخ حر در «الجواهر السنیة» با هر دو زنجیره به عنوان احادیث قدسی آورده‌اند. جدایی میان حدیث قدسی و باقی حدیث‌ها در اصطلاح محدثان بدان است که همه حدیث‌ها را گوینده از قول خود می‌گوید، در صورتی که حدیث قدسی را از گفته خداوند و از راه وحی یا الهام نقل می‌کند و از این روی شیخ حر (م-1104) کتاب خود «جواهر السنیه» را به «اخ القرآن» ملقب ساخته است. عنوان احادیث قدسی را اولین بار محیی الدین عربی (م-638) آورده، چنان که وی نخست چهل حدیث را از پیغمبر به شرط منسوب بودن به خداوند گردآوری کرده و سپس چهل حدیث دیگر که از غیر پیغمبر با شرط منسوب بودن به خدا نقل شده گرد آورده است. برای سومین بار بیست و یک حدیث دیگر بر آن افزوده است و این نخستین مجموعه‌ای است که به نام حدیث‌های قدسی خوانده شده و پس از وی محمد عبد الرووف المنادی (م-1035) کتاب «الاتحافات السنية فی الاحادیث القدسیة» را نگاشته و این باب را توسعه داده و هر حدیث که آغاز آن با لفظ «قال الله» است به ترتیب حروف گردآوری کرده و پس از وی سید خلف بن عبدالمطلب بن حیدر از مشعشعیان خوزستان ( م- 1074) کتاب «البلاغ المبین» را نوشته و پس از اینها شیخ حر (م- 1104) کتاب «الجواهر السنیة فی الاحادیث القدسیة» یا «اخ القرآن» را نوشته و باز هم خود را مبتکر این کار دانسته و ادعیه سر را نیز در شمار احادیث قدسی آورده است. ادعیه سر همواره مورد توجه بوده و محمد مومن بن محمد زمان طالقانی حسینی این دعاها را در یکجا گرد آورده و ترجمه و به فارسی شرح نموده است. وی این دعاها را از روی نسخه «بلدالامین» کفعمی که خالی از سند و زنجیره است نقل کرده و سپس خود در دیباچه هر دو زنجیره یاد شده را از کتاب های دیگر بر آن افزوده است.
آغاز اثر
« بسمله. الحمدلله المحمود فی کل افعاله المعبود لجلیل جلاله ... و بعد معروض می‌دارد ... ابن محمد زمان محمد مومن الحسینی الطالقانی. »
مآخذ و منابع کتاب‌شناسی اثر
فهرستواره منزوی 45/7

متن فنخا

● ادعیه قدسیه = شرح ادعیة السر القدسیة / شرح دعا / فارسی ad‘īye-ye qodsīye = š.-e ad‘īyat-os serr-el qodsīye حسینی طالقانی، محمد مؤمن بن محمد زمان، ق11قمری hoseynī tāleqānī, mohammad mo’men ebn-e mohammad zamān ( - 17c) اهدا به: محمود بیک جبادار باشی اصل این دعاها عبارت است از سی و یک یا سی و دو دعا، که برای نیازهای گوناگون ساخته شده است. زنجیره روایت این دعاها در بیشتر نسخه‌ها به ضیاء الدین فضل الله راوندی می‌رسد که از استادان ابن شهر آشوب ( م-585) است و تا سال 548 زنده بوده، و در بیشتر نسخه‌ها دیباچه این نیایش‌ها بدین زنجیره آغاز می‌شود: «اخبرنا الامام ابو الرضا ضیاء الدین فضل الله ... قرات بخط الشیخ الصالح محمد بن احمد ... بن مهرویه الکرمندی ... عن ابن ابان ... عن الباقر (ع) ... لیکن در برخی نسخه‌های دیگر بشیخ ابو علی حسن بن شیخ طوسی نسبت داده شده زنجیره آن چنین آغاز می‌گردد: ابو علی بن الشیخ الطوسی عن ... عن ... عن الصادق (ع)» این دعاها را ابراهیم کفعمی در «بلد الامین» بی سند و زنجیره روایت و مجلسی در «بحار» و شیخ حر در «الجواهر السنیة» با هر دو زنجیره به عنوان احادیث قدسی آورده‌اند. جدایی میان حدیث قدسی و باقی حدیث‌ها در اصطلاح محدثان بدان است که همه حدیث‌ها را گوینده از قول خود می‌گوید، در صورتی که حدیث قدسی را از گفته خداوند و از راه وحی یا الهام نقل می‌کند و از این روی شیخ حر (م-1104) کتاب خود «جواهر السنیه» را به «اخ القرآن» ملقب ساخته است. عنوان احادیث قدسی را اولین بار محیی الدین عربی (م-638) آورده، چنان که وی نخست چهل حدیث را از پیغمبر به شرط منسوب بودن به خداوند گردآوری کرده و سپس چهل حدیث دیگر که از غیر پیغمبر با شرط منسوب بودن به خدا نقل شده گرد آورده است. برای سومین بار بیست و یک حدیث دیگر بر آن افزوده است و این نخستین مجموعه‌ای است که به نام حدیث‌های قدسی خوانده شده و پس از وی محمد عبد الرووف المنادی (م-1035) کتاب «الاتحافات السنية فی الاحادیث القدسیة» را نگاشته و این باب را توسعه داده و هر حدیث که آغاز آن با لفظ «قال الله» است به ترتیب حروف گردآوری کرده و پس از وی سید خلف بن عبدالمطلب بن حیدر از مشعشعیان خوزستان ( م- 1074) کتاب «البلاغ المبین» را نوشته و پس از اینها شیخ حر (م- 1104) کتاب «الجواهر السنیة فی الاحادیث القدسیة» یا «اخ القرآن» را نوشته و باز هم خود را مبتکر این کار دانسته و ادعیه سر را نیز در شمار احادیث قدسی آورده است. ادعیه سر همواره مورد توجه بوده و محمد مومن بن محمد زمان طالقانی حسینی این دعاها را در یکجا گرد آورده و ترجمه و به فارسی شرح نموده است. وی این دعاها را از روی نسخه «بلدالامین» کفعمی که خالی از سند و زنجیره است نقل کرده و سپس خود در دیباچه هر دو زنجیره یاد شده را از کتاب های دیگر بر آن افزوده است. آغاز: بسمله. الحمدلله المحمود فی کل افعاله المعبود لجلیل جلاله ... و بعد معروض می‌دارد ... ابن محمد زمان محمد مومن الحسینی الطالقانی. [فهرستواره منزوی 45/7]

نسخه‌های خطی این اثر

3 نسخه
ردیف کتابخانه و مرکز نگهداری شماره نسخه کاتب تاریخ کتابت نوع خط برگ مشاهده
1
دانشگاه
تهران
4508 بی‌کاتب قرن 11 نستعلیق، نسخ 143 شناسنامه ←
2
دانشگاه
تهران
970 محمد علی بن محمد صادق 2 شعبان 1111ق نسخ 112 شناسنامه ←
3
مرعشی
قم
609/1 عبد علی بن محمد سعید یک‌شنبه 24 رمضان 1133ق نستعلیق 90 شناسنامه ←