نسخه آزمایشی پایگاه فهارس نسخه‌های خطی • دربردارنده بیش از ۷۶ هزار اثر و ۴۳۸ هزار نسخه خطی
شناسنامه کتاب‌شناختی اثر

الادب الوجيز للولد الصغير (ترجمه)

عنوان پیراسته: الادب الوجيز للولد الصغير
al-adab-ul wajīz li-l-walad-iṣ ṣaġīr (t.)
15 نسخه ثبت‌شده از قرن 8 تا 13 هـ.ق
مشاهده فهرست نسخه‌ها ↓
/w/3717
شناسه یکتا در پایگاه فهارس: #3717
تاریخ و سده تألیف: 633 هـ.ق
مأخذ فهرست‌نویسی: فنخا، ج 2، ص 562 تا 563
زبان و قالب: فارسی (translation)
رده‌های موضوعی: تعلیم و تربیت
عناوین دیگر و هم‌تراز:
پندنامه داذبه (pand-nāme-ye dāzbeh) ترجمه ادب الصغير (t.-ye adab-uṣ ṣaġīr)
اهدا / به درخواست: به دستور ناصرالدین عبدالرحيم بن ابومنصور محتشم قهستان اسماعیلی
اثر مرتبط / وابسته به: الادب الوجيز للولد الصغير؛ ابن مقفع، عبدالله بن دادویه (106-145)

معرفی و مشخصات کتاب‌شناختی اثر (در مأخذ فنخا)

ابن مقفع مترجم کلیله و دمنه از فارسی به عربی، دارای دو اثر دیگر است: یکی به نام «الادب الصغير» و دیگر به نام «الادب الکبیر». «ادب الصغير» را که در نصیحت پسر خود نوشته، خواجه طوسی به‌فرموده ناصرالدین عبدالرحیم محتشم ترجمه کرده است. در پاورقی فهرست مرعشی همچنین آمده شاید این رساله «آداب پادشاهان» بخشی از نامه اسکندر به ارسطو و پاسخ وی بدو باشد که ابن‌مقفع به عربی برگردانده است.
آغاز اثر
« افتتاح ایراد کلام و استنجاح مراد و مرام بحمد و ذکر خداوندی سودمند آید که ابتدای فطرت اوست و انتهای نشأت باو نه وهم بغایت جلال او رسد و نه فهم نهایت کمال اورا دریابد. احمده و لا یطیق حمده ×× لکننی اثنی علی ما اسسا. و پس از حمد و ذکر آفریدگار نثار ثنا »
انجام اثر
« و اگر این نمودار بشرف ارتضاء پیوندد و روزگار عادت سجاحت و سماحت ورزد و از سر مضایقت و معاوقت بر خیزد و توفیق رفیق باشد بعد ازین در ترجمه دیگر رسائل که در صدر این ترجمه ذکر رفته است خوض پیوسته شده انشاء الله تعالی »
سوابق و چاپ‌های اثر
به سعی مرحوم حاج سید عبدالرحیم خلخالی با مقدمه فاضلانه شادروان مرحوم عباس اقبال آشتیانی استاد دانشگاه تهران؛ به کوشش دانش پژوه، با اخلاق محتشمی طوسی، تهران، 1339ش
مآخذ و منابع کتاب‌شناسی اثر
فهرستواره منزوی 314/6 نسخه‌های منزوی ص 1697

متن فنخا

● الادب الوجيز للولد الصغير (ترجمه) = پندنامه داذبه = ترجمه ادب الصغير / تعلیم و تربیت - فارسی al-adab-ul wajīz li-l-walad-iṣ ṣaġīr (t.) = pand-nāme-ye dāzbeh = t.-ye adab-uṣ ṣaġīr نصیرالدین طوسی، محمد بن محمد، 597 - 672 قمری naṣīr-od-dīn-e ṭūsī, mohammad ebn-e mohammad (1201 - 1274) وابسته به: الادب الوجيز للولد الصغير؛ ابن مقفع، عبدالله بن دادویه (106-145) اهدا به: به دستور ناصرالدین عبدالرحيم بن ابومنصور محتشم قهستان اسماعیلی تاریخ تألیف: 633ق ابن مقفع مترجم کلیله و دمنه از فارسی به عربی، دارای دو اثر دیگر است: یکی به نام «الادب الصغير» و دیگر به نام «الادب الکبیر». «ادب الصغير» را که در نصیحت پسر خود نوشته، خواجه طوسی به‌فرموده ناصرالدین عبدالرحیم محتشم ترجمه کرده است. در پاورقی فهرست مرعشی همچنین آمده شاید این رساله «آداب پادشاهان» بخشی از نامه اسکندر به ارسطو و پاسخ وی بدو باشد که ابن‌مقفع به عربی برگردانده است. آغاز: افتتاح ایراد کلام و استنجاح مراد و مرام بحمد و ذکر خداوندی سودمند آید که ابتدای فطرت اوست و انتهای نشأت باو نه وهم بغایت جلال او رسد و نه فهم نهایت کمال اورا دریابد. احمده و لا یطیق حمده ×× لکننی اثنی علی ما اسسا. و پس از حمد و ذکر آفریدگار نثار ثنا انجام: و اگر این نمودار بشرف ارتضاء پیوندد و روزگار عادت سجاحت و سماحت ورزد و از سر مضایقت و معاوقت بر خیزد و توفیق رفیق باشد بعد ازین در ترجمه دیگر رسائل که در صدر این ترجمه ذکر رفته است خوض پیوسته شده انشاء الله تعالی چاپ: به سعی مرحوم حاج سید عبدالرحیم خلخالی با مقدمه فاضلانه شادروان مرحوم عباس اقبال آشتیانی استاد دانشگاه تهران؛ به کوشش دانش پژوه، با اخلاق محتشمی طوسی، تهران، 1339ش [فهرستواره منزوی 314/6؛ نسخه‌های منزوی ص 1697]

نسخه‌های خطی این اثر

15 نسخه
ردیف کتابخانه و مرکز نگهداری شماره نسخه کاتب تاریخ کتابت نوع خط برگ مشاهده
1
دانشگاه
تهران
462/83(آ)-463/83(ب)-ف بی‌کاتب با تاریخ 756ق - 9 شناسنامه ←
2
ملی
تهران
1994/5 محمد باقر جربادقانی 10 جمادی الثانی 1039ق نستعلیق 34 شناسنامه ←
3
مجلس
تهران
391/22 بی‌کاتب قرن 11 نستعلیق 11 شناسنامه ←
4
ملک
تهران
691/14 محمد قلی بن محمد علی تبریزی 1051ق نستعلیق 25 شناسنامه ←
5
دانشگاه
تهران
2464/36 بی‌کاتب 18 جمادی الاول 1073ق نستعلیق، نسخ 61 شناسنامه ←
6
ملک
تهران
3993/3 بی‌کاتب قرن 13 نستعلیق - شناسنامه ←
7
ملی
تهران
1180/3 بی‌کاتب قرن 13 نستعلیق 113 شناسنامه ←
8
مدارک فرهنگی
تهران
112/1 بی‌کاتب قرن 13 - 23 شناسنامه ←
9
مجلس
تهران
242/2-طباطبائی بی‌کاتب 1262ق نستعلیق 11 شناسنامه ←
10
مرعشی
قم
8601/4 بی‌کاتب 1262ق نستعلیق 6 شناسنامه ←
11
مجلس
تهران
10035/2 جلال الدین 1274ق شکسته نستعلیق 10 شناسنامه ←
12
دانشگاه
تهران
283/2 بی‌کاتب 1286ق نسخ 10 شناسنامه ←
13
دانشگاه
تهران
282-ف سلیمان بن سلیمان بن محمد بن محمد جابری قاری بی‌تاریخ - 40 شناسنامه ←
14
دانشگاه
تهران
2613/4-ف بی‌کاتب بی‌تاریخ - - شناسنامه ←
15
مجلس
تهران
16913/85 بی‌کاتب بی‌تاریخ - 9 شناسنامه ←