سر الحكمة

● سر الحكمة / طب / فارسی serr-ol hekma کاشانی، محمد تقی بن محمد هاشم، 1256 - 1319 قمری kāšānī, mohammad taqī ebn-e mohammad hāšem (1840 - 1902) رساله‌ای است در علم شیمی و ترکیب و تجزیه داروها و اثر آنها در معالجه امراض؛ ترجمه‌ای است از کتاب استادش شلیمر فلمنکی؛ در یک «مقدمه» و چهار «باب» و هر یک در چند «فصل» و چند «فقره»: مقدمه در بیان معرفت به جنس و نسبت ما بین اعضاء صلبیه و لینه و غیره؛ باب 1. بیان ترکیب و تجزیه اجزاء صلبیه و لینه بدن انسان: فصل 1) بیان تجزیه عظام و ما یتعلق بها، 5) بیان جلد و ما یتعلق بها، 12) عده تیموس؛ باب 2. بیان تجزیه و صفات اجزاء مایعه ای بدنیه: فصل 1) تعریف رطوبت بیضیه، 5) رطوبت مخاطی بینی، ...؛ باب 3. بیان تغییراتی که به واسطه اغذیه و اشربه و اهویه در بدن حادث می‌گردند: فصل 1) عمل تغذیه ...؛ باب 4. بیان تجزیه و ترکیب ترشحات بدن انسان: فصل 1) بیان ترشحات لازمه حیات، فقره اولی در تعریف دم، فقره پنجم در بیان بزاق، فقره دهم در بیان منی ...، فصل 2) فضول، فقره اولی در عرق، فقره پنجم در بیان براز. (احمد منزوی) آغاز: حمد بیحد و ثنای بیعدد خالقی را سزد ... بدانکه شیمی عبارت است از علم تجزیه و ترکیب که در او بیان شود از نسبت و تأثیرات و میل ترکیبی اجسام بیکدیگر ... انجام: و در طیور چون بول و براز در یک مکان مجتمع و از یک مجری خارج میگردند در مدفوع آنها اسید اوریک بمقدار کلی موجود است. چاپ: تهران، 1279ق، سنگی، 60 ص [فهرستواره منزوی 3504/5 و 3858/5 با عنوان «سر حکمت» بدون نام مؤلف]