سحر حلال

● سحر حلال / شعر / فارسی sehr-e halāl اهلی شیرازی، محمد بن یوسف، 858 - 942 قمری ahlī šīrāzī, mohammad ebn-e yūsof (1454 - 1536) مثنوی کوتاهی است به روش تجنیسات مصنوع «مجمع البحرین» کاتبی ترشیزی نیشابوری (839 ق) که در آن ستایش شاه اسمعیل (- 930 ق) را نیز نموده است. در 520 بیت، شامل مقدمه‌ای به نثر و مثنوی که با مناجات شروع و بعد در توحید باری تعالی، در نعت سید المرسلین (ص)، در خطاب زمین بوس، در موعظت، خطاب به نفس، در بیان الهام و وحی و سبب نظم کتاب، مدح شاه اسماعیل صفوی ادامه می‌یابد. موضوع داستان عشق پاک «جم» به دختر پسر عم خود یعنی «گل» است که به ازدواج آن دو می‌انجامد و بعد از آن «جم» از اسب فرو می‌افتد و می‌میرد و «گل» نیز در مراسم سوزاندن پیکر وی به رسم آتش‌پرستان دست‌افشان و پای‌کوبان به رقص شعله‌ها می‌پیوندد و با دلدار خود یکجا می‌سوزد. در مقدمه آمده است: «طرح این نسخه انداختم چنانچه مجمع البحرین و نسخه تجنیسات یکجا جمع آوردم با وجود این تکلیف لزوم مالایلزم ذوقافیتین هم لازم آن نمودم». آغاز: آغاز دیباچه: بسمله حمدنا محدود و شکر نا معدود سزاوار صانعی ... که ... آغاز مثنوی: ای همه عالم بر تو بی شکوه ×× رفعت خاک در تو پیش کوه انجام: شرط شد از همت محمود باد × آخر کار همه محمود باد چاپ: بارها در لکهنو، بمبئی، استانبول و تهران چاپ شده است؛ لکهنو، 1269ق؛ [تبریز]، سنگی، 1321، 41ص(صص 122-162) [الذریعة 151/12؛ نسخه‌های منزوی 2902/4 (36 نسخه)؛ مشترک 672/7 (7 نسخه)]