خلاصة الاشعار و زبدة الافکار

● خلاصة الاشعار و زبدة الافکار = خلاصة الافکار = تذکره میر محمد تقی کاشی / تراجم / فارسی xolāsat-ol aš‘ār va zobdat-ol afkār = xolāsat-ol afkār = tazkere-ye mīr mohammad taqī-ye kāšī حسینی کاشانی، محمد بن علی، - 1024 قمری hoseynī kāšānī, mohammad ebn-e ‘alī (- 1615) اهداء به: شاه تهماسب وابوالفتح سلطان محمد صفوی تاریخ تألیف: از 975ق تا 1016ق از مفصل ترین تذکره‌های شعر فارسی است مشتمل بر «مقدمه» (مشتمل بر چهار فصل) و چهار «رکن»: رکن 1. متقدمان قصیده سرا؛ 2. غزل سرایان متقدم و برخی قصیده‌سرا؛ 3. غزل‌سرایان و برخی قصیده‌سرایان متأخر؛ 4. سرایندگان روزگار سلطان حسین میرزا تا روزگار خود؛ «خاتمه». خاتمه کتاب مشتمل است بر دوازده «اصل» در شرح حال شاعران معاصر مؤلف. مؤلف خود در دیباچه (پس از خطبه و یاد کردن از شاه طهماسب و شاه عباس اول) فهرست تفصیلی مندرجات مقدمه و اسامی شعراء مترجم در ارکان اربعه را می‌آورد: اسامی شعراء خلاصة الاشعار از این قرار است: محتشم، حیدر معمائی، معز الدین محمد، امین الدین محمد، میرزا ابوطالب، میر رفیع الدین، ابوتراب بیک، قاضی برهان الدین، میر رکن الدین، میر یعقوبی، جمال الدین محمد، نظام الدین هاشمی، موحد الدین فهمی، علی اکبر تشبیهی، شجاع الدین غضنفر، حاتم، حسرتی، رضائی، فرید الدین شعیب، وحشتی، افضل دوتاری، شرف، حیدر ذهنی، مقصود، حیاتی، خواجگی عنایت، سمائی، شعوری، فخری، خصالی، کسری، نذری، شریف، مردمی، سروری، عبدالغفار، عصفور، جلال الدین مسعود، شجاع ملقب بكور، همدمی، میر مسعود، مشفقی، گلشنی، حیدر طهماسبی، ادهم، نعمتی، نگاهی، رموزی، میر هبة الله، عبدل ساکنی، ضمیری، زین الدین علی نیکی، حزنی، صبری، نور الدین محمد، افضل الدین بن محمد ترکه، محمود خلیفه، جلال الدین حسن، میر محمد باقر اشراق، تاج الدین حسین صاعد، رفیقی، شاهکی رنانی، اقا ملک معروف، فکری، کلامی، داعی، درویش غازی، بابا شاه، شفائی، شکیبی، حرفی، طالب، ادائی، شاه محمود، میرزا ابراهیم، شاهمیر، صادق، مذاقی، مفلح، خواجه فضل الله، سالک، ساقی، یقینی، پیری، جلال الدین محمد، آیتی، واحد، مقیمی، حریمی، زاری، فراقی، خوفی، حلمی، قسمی، لوحی، رمزی، حضوری، میر اشکی، هجری، حکیم رشدی، ملک، والهى، سلطان محمد رئیس، عارضی، میر هاشمی، مشربی، حزمی، میر حسابی، اصلی، انصاری، وحیدی، حریفی، مقصدی، عهدی، صبحی، سوزی، صرفی، جدائی، ظریفی، پیروی، قدسی، باذلی، کمالی، میرکی، منصوری، ابراهیم میرزا صفوی، سلطان مصطفی میرزا، سلطان حسن میرزا، میرزا سلمان، میرزا جعفر، بحتی، فروغی، شرمی، درویش کاکا، قاضی میرک، شیخ محمد امین، پادشاه قلی، محمدی بیک قاجار، میر فارغی، طبخی، قدری، ساحری، حاجی بیک، فسونی، فیضی، حیرتی، میر هاتفی، خان احمد میرزا، قراری، میر حالی، یقینی، عارف، حجازی، کافی، ثنائی، اوجی، عزی، مایلی، حیاتی، مسیحی، دوائی، نجاتی، قایمی، محمد صوفی، حقیری، نثاری، خواری، شکیبی تبریزی، محمود بیک سالم، طوفی، وصالی، حیدری، صبوری، وقوعی، عجزی، فسونی تبریزی، میر جعفری، حالی تبریزی، سلطان محمد، حکیم ابوطالب، قاضی وافی، چلبی بیک، میر حسین سهوی، فانی، صافی، معروف، طفیلی، خواجه امیر بیک، کافی، میرزا صادق، ثباتی، برکی، فردی، بزمی، وارثی، عبدی. آغاز: جواهر حمد و ثنائی که مفرح قلوب اصحاب دین. مبین و فتاح ابواب صدور ارباب عشق متین تواند بود اما بعد چنین گوید بنده کمینه تقی الدین محد بن شرف الدین علی الحسینی در اینوقت که این نو باوه که مسمی است بخلاصة الاشعار و زبدة الافكار بمكنن ظهور رسیده و تذكرة الشعرا و مجالس النفايس و مکارم الاخلاق را ... میمون نهاد پدید شده چاپ: تهران، انتشارات میراث مکتوب، 1386ش [تذکره‌نویسی در هند و پاکستان از دکتر نقوی: 124-134 تاریخ تذکره‌های فارسی از گلچین معانی 524/1-556؛ الذریعه 30/4 و 31 و 212/7؛ مکتبة امیرالمؤمنین 239/1؛ جنگ 457/1؛ دنا 1072/2 با عنوان «تذكرة الشعرا» (8 نسخه) و 913/4 با عنوان «خلاصة الاشعار ...» (17 نسخه)؛ عکسی دائرة المعارف 110/2] شرح و حواشی: 1- تذکره شعرا 2- خلاصة الاشعار و زبدة الافكار = تذکره (منتخب)؛ طغائی کمره‌ای، علینقی بن محمد هاشم (953-1060)