شناسنامه کتابشناختی اثر
تفسير تقدمة المعرفة لبقراط
tafsīr-u taqdimat-il maʻrifa li-buqrāṭ
1
نسخه ثبتشده
قرن 7 هـ.ق
مشاهده فهرست نسخهها
↓
پیوند کوتاه:
/w/16310
شناسه یکتا در پایگاه فهارس: #16310
پدیدآور / مؤلف:
جالینوس
تاریخ و سده تألیف:
نامشخص
مأخذ فهرستنویسی:
فنخا، ج 8، ص 677
زبان و قالب:
عربی
(translation)
ردههای موضوعی:
دندانپزشکی
اثر مرتبط / وابسته به:
تقدمة المعرفة = ترجمة تقدمة المعرفة؛ بقراط (460-377)
معرفی و مشخصات کتابشناختی اثر (در مأخذ فنخا)
«تقدمة المعرفة» رسالهای طبی است از بقراط، مشتمل بر سه «مقاله» که جمعاً 20 «تعلیمات» را در بر دارد: مقاله 1. بحث درباره طبیب و ضرورت شناخت احوال بیماران، طبایع و علایم امراض، چگونگی تشخیص آنها، طریقه معالجه بیماران و درباره برخی از بیماریها مانند ورمها؛ مقاله 2. بحث راجع به برخی امراض و عوارض و علاج آنها؛ مقاله 3. درباره حمیات (تبها) و انواع و ادوار آنها، هم چنین مباحثی درباره بیماریهای حلق و سینه. دستنویسهای موجود از تقدمة المعرفة، همه ترجمه حنین بن اسحاق عبادی (260ق) است. چند تن از دانشمندان یونانی و اسلامی، تقدمة المعرفة را شرح کرده اند، از جمله:
1. جالینوس (- 200 قبل از میلاد)
2. عبدالرحیم بن علی دخوار دمشقی (-628ق)، نسخههای دستنویس آن در کتابخانههای ترکیه موجود است.
3. عبداللطیف بن یوسف بغدادی (-629ق). نسخههای متعدد آن در کتابخانههای مختلف جهان یافت میشود.
4. ابوالحسن علی بن ابی الحزم قرشی، ابن نفیس (-687ق) که سزگین چند نسخه از آن را شناسانده است.
5. ابوالفرج بار هبرائوس (-1289میلادی) که نام وی ابی الفرج غریغوریوس ملطی نیز ضبط شده و نسخه دستنویس شرح وی در کتابخانه ولی الدین افندی در ترکیه موجود است. جالینوس از نخستین مفسران آثار طبی بقراط است. وی شرحی بر تقدمة المعرفة نگاشته است. حنین بن اسحاق که مترجم آثار بقراط و جالینوس است، این اثر را به عربی ترجمه کرده است. متن تقدمة المعرفة با عنوان «قال بقراط» و شرح جالینوس با عنوان «قال جالینوس» در این ترجمه آمده است. گفتنی است که جالینوس رساله دیگری نیز درباره تقدمة المعرفة نوشته، موسوم به «کتاب فی نوادر تقدمة المعرفة» و در آن مسائل جالب توجه راجع به پیش بینی بیماریها را آورده است. همچنین کتابی با عنوان «ثمار تفسیر جالینوس لکتاب تقدمة المعرفة» از حنین بن اسحاق عبادی در هدیة العارفین معرفی شده است. (حافظیان)
سوابق و چاپهای اثر
توسط کلامروت، 1886 میلادی؛ با تحقیق سید صادق کمونه محامی، نجف، 1938 میلادی
شروح، حواشی و منظومهها (در فنخا)
شرح جالینوس لتقدمة المعرفة (مختصر)؛ ابن تلمیذ، هبة الله بن صاعد (465-506)
متن فنخا
● تفسير تقدمة المعرفة لبقراط / دندان پزشکی / عربی
tafsīr-u taqdimat-il maʻrifa li-buqrāṭ
جالینوس، 129 - 199 میلادی
jālīnūs (129 - 199)
مترجم: حنین بن اسحاق، 194 - 260 قمری
وابسته به: تقدمة المعرفة = ترجمة تقدمة المعرفة؛ بقراط (460-377)
«تقدمة المعرفة» رسالهای طبی است از بقراط، مشتمل بر سه «مقاله» که جمعاً 20 «تعلیمات» را در بر دارد: مقاله 1. بحث درباره طبیب و ضرورت شناخت احوال بیماران، طبایع و علایم امراض، چگونگی تشخیص آنها، طریقه معالجه بیماران و درباره برخی از بیماریها مانند ورمها؛ مقاله 2. بحث راجع به برخی امراض و عوارض و علاج آنها؛ مقاله 3. درباره حمیات (تبها) و انواع و ادوار آنها، هم چنین مباحثی درباره بیماریهای حلق و سینه. دستنویسهای موجود از تقدمة المعرفة، همه ترجمه حنین بن اسحاق عبادی (260ق) است. چند تن از دانشمندان یونانی و اسلامی، تقدمة المعرفة را شرح کرده اند، از جمله:
1. جالینوس (- 200 قبل از میلاد)
2. عبدالرحیم بن علی دخوار دمشقی (-628ق)، نسخههای دستنویس آن در کتابخانههای ترکیه موجود است.
3. عبداللطیف بن یوسف بغدادی (-629ق). نسخههای متعدد آن در کتابخانههای مختلف جهان یافت میشود.
4. ابوالحسن علی بن ابی الحزم قرشی، ابن نفیس (-687ق) که سزگین چند نسخه از آن را شناسانده است.
5. ابوالفرج بار هبرائوس (-1289میلادی) که نام وی ابی الفرج غریغوریوس ملطی نیز ضبط شده و نسخه دستنویس شرح وی در کتابخانه ولی الدین افندی در ترکیه موجود است. جالینوس از نخستین مفسران آثار طبی بقراط است. وی شرحی بر تقدمة المعرفة نگاشته است. حنین بن اسحاق که مترجم آثار بقراط و جالینوس است، این اثر را به عربی ترجمه کرده است. متن تقدمة المعرفة با عنوان «قال بقراط» و شرح جالینوس با عنوان «قال جالینوس» در این ترجمه آمده است. گفتنی است که جالینوس رساله دیگری نیز درباره تقدمة المعرفة نوشته، موسوم به «کتاب فی نوادر تقدمة المعرفة» و در آن مسائل جالب توجه راجع به پیش بینی بیماریها را آورده است. همچنین کتابی با عنوان «ثمار تفسیر جالینوس لکتاب تقدمة المعرفة» از حنین بن اسحاق عبادی در هدیة العارفین معرفی شده است. (حافظیان)
چاپ: توسط کلامروت، 1886 میلادی؛ با تحقیق سید صادق کمونه محامی، نجف، 1938 میلادی
شرح و حواشی:
1- شرح جالینوس لتقدمة المعرفة (مختصر)؛ ابن تلمیذ، هبة الله بن صاعد (465-506)
نسخههای خطی این اثر
1 نسخه| ردیف | کتابخانه و مرکز نگهداری | شماره نسخه | کاتب | تاریخ کتابت | نوع خط | برگ | مشاهده |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 1 |
مرعشی
قم
|
1314عکسی | بیکاتب | جمعه 4 جمادی الثانی 627ق | نسخ | 186 | شناسنامه ← |