نسخه آزمایشی پایگاه فهارس نسخه‌های خطی • دربردارنده بیش از ۷۶ هزار اثر و ۴۳۸ هزار نسخه خطی
شناسنامه کتاب‌شناختی اثر

تسلية المجالس و زينة المجالس

taslīyat-ul majālis wa zīnat-ul majālis
/w/15052
شناسه یکتا در پایگاه فهارس: #15052
تاریخ و سده تألیف: نامشخص
مأخذ فهرست‌نویسی: فنخا، ج 8، ص 205
زبان و قالب: عربی
رده‌های موضوعی: تاریخ معصومین

معرفی و مشخصات کتاب‌شناختی اثر (در مأخذ فنخا)

کتاب که گاهی آن را «مقتل الحسین علیه السلام» نیز می‌خوانند، کتابی تاریخی و روایی است که مؤلف پس از مطالعه «روضة الشهداء» کاشفی، تصمیم به تألیف آن گرفت و پس از طی سالیان دراز نگارش آن را در یک «مقدمه» و ده «مجلس» مفصل به انجام رساند. مؤلف در مقدمه متعهد می‌شود که احادیث صحیح را از کتب علمای شیعه نقل کند و از آوردن روایات ضعیف بپرهیزد. وی در مقدمه از شاه اسماعیل صفوی و خدماتش به شیعه تجلیل می‌کند. در آغاز هر مجلس خطبه ادبی زیبایی ایراد نموده، پس از آن اخبار و روایات مربوط به آن مجلس را آورده و در خاتمه هر مجلس مناجاتی به سبک ادبی انشاد می‌کند و پس از آن نمونه‌هایی از سروده‌های خود را که مربوط به موضوع مورد بحث بوده، می‌آورد. کتاب حاضر از مصادر بحارالانوار بوده و علامه مجلسی، در جلدهای 44 و 45 بحار، از این کتاب مطالبی نقل کرده است. مؤلف از منابع شیعی و سنی بسیاری استفاده نموده است که برخی از آنها در حال حاضر مفقوداند. وی در سال 921 مشغول نگارش آن بوده است. عناوین مجالس عبارت اند از: 1. ذکر امور تتعلق بظلامة ابی عبدالله حسین علیه السلام؛ 2. ذکر سید المرسلین و ذکر وفاته؛ 3. ذکر شیئ من فضائل امیرالمؤمنین و ذکر ادلة شريفة على فرض امامته و ذکر فاطمة الزهراء (ع)؛ 4. ذکر الحسن بن علی بن ابی طالب (ع)؛ 5. ذکر احوال الحسین بن علی بن ابی طالب علیهما السلام؛ 6. ذکر ماتم الحسین و ذکر معاوية لع و یزید لع؛ 7. فی مسیر الحسین (ع) الى العراق و من تبعه من اهله و اخوانه و بنی اخیه و بنی عمه؛ 9. التعزية التي سماها المصنف بمجرية العبرة و محزمة العترة؛ 10. فضل زیارته.
آغاز اثر
« الحمدلله الذی جعل مصائب دار الغرور مصروفة الى وجوه اولیائه و نوائب بطشها المشهور موقوفة على جهة اصفيائه و وعدهم على الصبر الجميل بالثواب الجزيل فى دار جزائه. »
انجام اثر
« و شرفتنا على الجسم الفقير باللسان المفصح مروق المجالس فيصح لفظنا و يشوق المجالس صحيح و عظنا و يشنف الاسماء بلثالی نثرنا و يضرب الامثال. »
سوابق و چاپ‌های اثر
با تصحیح آقای فارس حسون کریم، در دو جلد، به اهتمام مؤسسة المعارف الاسلامية در قم، 1418ق
مآخذ و منابع کتاب‌شناسی اثر
تراجم الرجال: 358/2-360 الذريعة: 179/4 و 194/12 روضات الجنات: 35/7 الغدير في التراث الاسلامی: 245 فصلنامه المجالس کتابشناسی تاریخی امام حسین علیه السلام 94-96 كشف الحجب و الاستار: 121 مرآة الكتب: 144/2 دنا 1176/2

متن فنخا

● تسلية المجالس و زينة المجالس / تاریخ معصومین / عربی taslīyat-ul majālis wa zīnat-ul majālis حسینی موسوی، محمد بن ابی طالب، ق 10 قمری hoseynī mūsavī, mohammad ebn-e abī-tāleb ( - 16c) کتاب که گاهی آن را «مقتل الحسین علیه السلام» نیز می‌خوانند، کتابی تاریخی و روایی است که مؤلف پس از مطالعه «روضة الشهداء» کاشفی، تصمیم به تألیف آن گرفت و پس از طی سالیان دراز نگارش آن را در یک «مقدمه» و ده «مجلس» مفصل به انجام رساند. مؤلف در مقدمه متعهد می‌شود که احادیث صحیح را از کتب علمای شیعه نقل کند و از آوردن روایات ضعیف بپرهیزد. وی در مقدمه از شاه اسماعیل صفوی و خدماتش به شیعه تجلیل می‌کند. در آغاز هر مجلس خطبه ادبی زیبایی ایراد نموده، پس از آن اخبار و روایات مربوط به آن مجلس را آورده و در خاتمه هر مجلس مناجاتی به سبک ادبی انشاد می‌کند و پس از آن نمونه‌هایی از سروده‌های خود را که مربوط به موضوع مورد بحث بوده، می‌آورد. کتاب حاضر از مصادر بحارالانوار بوده و علامه مجلسی، در جلدهای 44 و 45 بحار، از این کتاب مطالبی نقل کرده است. مؤلف از منابع شیعی و سنی بسیاری استفاده نموده است که برخی از آنها در حال حاضر مفقوداند. وی در سال 921 مشغول نگارش آن بوده است. عناوین مجالس عبارت اند از: 1. ذکر امور تتعلق بظلامة ابی عبدالله حسین علیه السلام؛ 2. ذکر سید المرسلین و ذکر وفاته؛ 3. ذکر شیئ من فضائل امیرالمؤمنین و ذکر ادلة شريفة على فرض امامته و ذکر فاطمة الزهراء (ع)؛ 4. ذکر الحسن بن علی بن ابی طالب (ع)؛ 5. ذکر احوال الحسین بن علی بن ابی طالب علیهما السلام؛ 6. ذکر ماتم الحسین و ذکر معاوية لع و یزید لع؛ 7. فی مسیر الحسین (ع) الى العراق و من تبعه من اهله و اخوانه و بنی اخیه و بنی عمه؛ 9. التعزية التي سماها المصنف بمجرية العبرة و محزمة العترة؛ 10. فضل زیارته. آغاز: الحمدلله الذی جعل مصائب دار الغرور مصروفة الى وجوه اولیائه و نوائب بطشها المشهور موقوفة على جهة اصفيائه و وعدهم على الصبر الجميل بالثواب الجزيل فى دار جزائه. انجام: و شرفتنا على الجسم الفقير باللسان المفصح مروق المجالس فيصح لفظنا و يشوق المجالس صحيح و عظنا و يشنف الاسماء بلثالی نثرنا و يضرب الامثال. چاپ: با تصحیح آقای فارس حسون کریم، در دو جلد، به اهتمام مؤسسة المعارف الاسلامية در قم، 1418ق [تراجم الرجال: 358/2-360؛ الذريعة: 179/4 و 194/12؛ روضات الجنات: 35/7؛ الغدير في التراث الاسلامی: 245؛ فصلنامه المجالس؛ کتابشناسی تاریخی امام حسین علیه السلام 94-96؛ كشف الحجب و الاستار: 121؛ مرآة الكتب: 144/2؛ دنا 1176/2]

نسخه‌های خطی این اثر

3 نسخه
ردیف کتابخانه و مرکز نگهداری شماره نسخه کاتب تاریخ کتابت نوع خط برگ مشاهده
1
نمازی
خوی
459 بی‌کاتب در زمان حیات مؤلف قرن 10 نسخ 596 شناسنامه ←
2
مرعشی
قم
1078 نامشخص - - - شناسنامه ←
3
مرکز احیاء
قم
397 نامشخص - - - شناسنامه ←