تدبير الصحة

● تدبير الصحة = رسالة طبية في تدبير الصحة / طب / عربی tadbīr-uṣ ṣiḥḥa = r.-un ṭibbīya fī tadbīr-iṣ ṣiḥḥa قرطبی، موسی بن میمون، 529-601 قمری qorṭobī, mūsā ben maymūn (1135-1205) اهدا به: الملک الافضل نورالدین علی (- 622) کتابی است در خصوص اصول تغذیه و حفظ صحت بدن مشتمل بر چهار «فصل» که آن را به نام الملک الافضل نورالدین علی (- 622) فرزند صلاح الدین ایوبی مشهور تألیف نموده است و به همین مناسبت نزد برخی (مثل کاتب همین نسخه) به «افضلیه» نیز شهرت دارد (نظیر تألیف دیگر او موسوم به «مقالة فی السموم و التحرز من الادوية القتالة» که چون به نام القاضی الفاضل یعنی عبدالرحیم بن علی البیسانی نوشته شده معروف به «فاضلیه» است)، ولی ظن غالب آن است که «افضلیه» نام کتاب دیگر او یعنی «مقالة فی بیان الاعراض» است که آن را نیز ابن میمون به جهت همان شخص یعنی الملک الافضل تألیف نموده است. این کتاب در سنه 642 هجری به دست موسی بن تبون (Tibbon) از مشاهیر علمای یهود در فرانسه به زبان عبری ترجمه شد و ترجمه لاتینی آن یک بار در سنه 689 به‌وسیله آرمانگو از روی اصل عربی و بار دیگر در اواسط همین قرن (قرن هفتم) به دست جیووانی دوکاپوا از روی متن عبری صورت گرفت و اصل عربی آن نیز به اهتمام کورونر (Kroner) به ضمیمه ترجمه و شرح آن به زبان آلمانی در سنوات 1924-1926 در مجله یانوس (ج 27-29) به طبع رسید. فصول چهارگانه کتاب عبارت است از: 1. تدبیر الصحة على العموم؛ 2. تدبیر المرضى على العموم حيث لايوجد طبيب او حيث يوجد طبيب مقصر لايوفق بعمله؛ 3. تدبیر مولانا (یعنی الملک الافضل که به مالیخولیا مبتلا بود) علی الخصوص بحسب هذه الاغراض التى يشكوها؛ 4. يشتمل على فصول تجرى مجرى الوصايا النافعه على العموم و الخصوص للاصحاء و المرضى في كل زمان. [دنا 1047/2]