تاریخ الحکماء (ترجمه)

● تاریخ الحکماء (ترجمه) / تراجم / فارسی tārīx-ol hokamā' (t.) وابسته به: تاریخ الحکماء = اخبار العلماء باخبار الحکماء؛ قفطی، علی بن یوسف (568-646) اهداء به: شاه سلیمان صفوی (1077-1105ق) تاریخ تألیف: 4 جمادی الاول 1099 در اخبار مشاهیر حکماء و اطباء متقدمین و متأخرین از یونانی و ایرانی و عرب و اسامی تصانیف آنان. این کتاب تألیف جمال الدین ابوالحسن علی بن یوسف قفطی مصری وزیر و موسوم به «اخبار العلما باخبار الحکما»ست، محمد بن علی خطیبی زوزنی (-قرن 7) یکسال پس از وفات ابن قفطی در 647 با عنوان «المنتخبات الملتقطات من کتاب اخبار العلماء باخبار الحکماء» آن را مختصر کرده و به «تاریخ الحکماء» مشهور گردیده؛ این گزیده زوزنی را کسی به‌دستور میرزا محمد ابراهیم مستوفی به پیشنهاد برخی از بزرگان در روزگار بهادرخان شاه سلیمان صفوی حسینی (1077-1105) به فارسی در آورد که کتاب حاضر است. آغاز: قیمتی تر گوهر سخنی که غواص قوت نطق و بیان از تک عمان تعمق و امعان در صدف کف جستجو و بر ساحل لب گفتگو آرد نثار درآمد حمد و ثنای یگانه ایزد قدیم ... مصنف بعد بعد از حمد و ثنا میگوید علما را اختلاف است در آنکه کی است اول کسیکه در حکمت نظری ... . سخن کرد انجام: خطی واضح بود و در آخر آن به عبارت نوشته کتب علی بن رضوان بن علی بن جعفر لنفسه و الحمدالله وقع بتيسيرالله تعالى ولى كل حول قوة الفراغ عن اخراج تلک الترجمه من السواد الى البياض على يد مترجمها ليلة الاحد الرابع من شهر جمادی الاولى سنه تسع و تسعين بعد الف فالحمدالله حمدا كثيرا والصلوة على محمد و اله و تسليما شايعا متسطيرا چاپ: به همت دکتر بهمن دارائی، تهران، دانشگاه تهران، 1347ش [دنا 701/2 (در ان جا به نادرست نویسنده کتاب محمد بن علی زوزنی مترجم دانسته شده است)]