ابن ابی منصور- یحیی بن ابی منصور
ج ۷، ص ۳۶۹–۳۷۰
ریحانة الادب
ج ۷، ص ۳۶۹–۳۷۰
ابن ابی منصور- یحیی بن ابی منصور
- منجّم موصلی، از معاریف اهل رصد و دانشمندان بزرگ علم نجوم و فلک میباشد که در احکام نجومی دارا، نزد فضل بن سهل ذو الریاستین مقرّب، احکام نجومی او متّبع، بعد از وفات فضل، ندیم و منجّم مخصوص مأمون عباسی نیز بوده و نزد او بسیار محترم و یکی از اشخاصی است که از طرف خلیفه بامر رصد تصمیم گرفت و از تألیفات او است:
۱- الاغانی بترتیب حروف ۲- الزیج الممتحن ۳- کتاب الطبیخ ۴- کتاب العود و الملاهی ۵- کتاب المعاریض و غیرها. اولاد او نیز از دانشمندان و علمای نجوم بودهاند، بعضی از ایشان را فوقا نگارش داده و بعضی دیگر را نیز تحت عنوان منجم ندیم تذکر دادهایم و ثعالبی در یتیمة الدهر خود باب مستقلّی برای شرح حال ایشان منعقد ساخته و جماعتی از ایشان را نگارش داده است. بنوشته ابن خلّکان، ابو منصور پدر یحیی، منجّم ابو جعفر منصور دوانقی و مجوسیمذهب بوده و خود یحیی نیز بکیش مجوس بوده و عاقبت بدست مأمون اسلام آورد.
وفات یحیی در حدود سال دویست و بیستم هجری قمری در شهر روم و یا بنوشته ابن خلّکان در بغداد واقع شد و در مقابر قریش مدفون گردید و امر رصد که از چند سال پیش در سالهای دویست و پانزدهم و شانزدهم و هفدهم در جریان بوده بانجام نرسید.
(ص ۳۳۱ و ۳۷۹ ج ۲ کا و ۱۴۶ ج ۵ جم و ۲۱۳ و ۳۸۴ ف و غیره)