مدخل ریحانة الادب

شبر سید عبد اللّه بن محمد رضا بن محمد بن احمد بن علی

ج ۳، ص ۱۷۵–۱۷۷

ریحانة الادب

ج ۳، ص ۱۷۵–۱۷۷
شبر سید عبد اللّه بن محمد رضا بن محمد بن احمد بن علی - علوی حسینی موسوی، مشهور بشبّر (بر وزن مدّت) از اعیان و مجتهدین فقهای امامیّه و ثقات محدّثین اثنی عشریّه و عالمی است عامل عابد زاهد متّقی، دارای خصال حمیده و اوصاف پسندیده، تمامی علوم شرعیّه را جامع. با آن‌همه مواظبت و ممارستی که در انجام اطاعات و عبادات دینیّه از قبیل زیارت ائمّه ع و برادران دینی و نوافل و فتوی و قضای حوائج مسلمین و مانند اینها داشته باز هم در اکثر علوم دینیّه از فقه و
کلیشه خط سیّد عبد اللّه شبّر- ۸ حدیث و تفسیر و لغت و اخلاق و کلام و اصول فقه و غیر آنها تألیفات سودمند و طریفه بسیاری دارد. در سرعت وجودت تألیف بی‌نظیر و در عصر خود بمجلسی ثانی مشهور بود، از شیخ جعفر کاشف الغطاء و میرزای قمی و صاحب ریاض و میرزا مهدی شهرستانی و دیگر اکابر وقت اجازه داشت و از مصنّفات او است: ۱- الاربعون حدیثا بترتیب حروف هجا ۲- اسرار العبادات ۳- الاصول الاصلیة (الاصیلة خل) و القواعد المستنبطة من الایات و الاخبار المرویة ۴- الانفتاحیة در اثبات انفتاح باب علم و رد ادله انسداد ۵- البرهان المبین فی فتح ابواب علوم الائمة المعصومین ع که سی هزار بیت است و ظاهرا همان انفتاحیه مذکور در بالا باشد ۶- تفسیر قرآن که در ذیل بنام جوهر ثمین و صفوة التفاسیر مذکور است. بعضی سه فقره تفسیر بنام، وجیز و وسیط و کبیر بدو نسبت داده‌اند و محتمل است بملاحظه شماره بیت که در ذیل ذکر خواهیم کرد تفسیر کبیر همان جوهر ثمین بوده و وسیط نیز همان صفوة التفاسیر باشد ۷- جامع المعارف در اخبار که احادیث فقه و اصولین را از کتب اربعه و غیرها جمع کرده و بچهارده جلد مشتمل و همه آنها در حدود سیصد و پنجاه هزار بیت میباشد ۸- جامع المقال فی معرفة الرواة و الرجال ۹- الجوهر الثمین فی تفسیر القرآن المبین که سی و چهار هزار بیت است ۱۰- حجیة العقل فی اثبات الحسن و القبح العقلیین پنج هزار بیت است ۱۱- زبدة الدلیل که فقه استدلالی تمام و شش هزار بیت است ۱۲- شرح‌
نهج البلاغه صغیر ۱۳- شرح نهج البلاغه کبیر که در حدود چهل هزار بیت است ۱۴- صفاء القلوب در اخلاق که دو هزار و پانصد بیت است ۱۵- صفوة التفاسیر که تفسیر قرآن مجید و سی و دو هزار بیت است ۱۶- عجائب الاخبار و نوادر الاثار که دوازده هزار بیت است ۱۷- فتح باب العلم که همان انفتاحیه مذکور در فوق است ۱۸- کشف الدعاء المستجاب که شرح دعای سمات و دو هزار بیت است ۱۹- کشف المحجة که شرح خطبه زهرا ع و یکهزار و پانصد بیت است ۲۰- اللامعة فی شرح الجامعة که شرح زیارت جامعه کبیره بوده و چهار هزار بیت است ۲۱- ما یتعلق باصول الفقه من الاخبار ۲۲- ما یتعلق بالنجوم بحسب ما ورد فی الشرع ۲۳- مصابیح الانوار فی حل مشکلات الاخبار که بیست و هفت هزار بیت است ۲۴- مصابیح الظلام فی شرح مفاتیح شرایع الاسلام که شرح مفاتیح ملا محسن فیض و دوازده مجلد و در حدود دویست و سی و سه هزار بیت است ۲۵- المصباح الساطع که شرح دیگر مفاتیح فیض و شش مجلد و در حدود صد هزار بیت است ۲۷- المناهج در فقه و غیر اینها که بسیار و از خود شبّر نقل است که از طرف حضرت موسی بن جعفر علیهما السلام مأمور بتألیف بوده و این کثرت تصنیفات او از برکت آن حضرت میباشد که در خواب قلمی بدو عنایت کرده و امر بنوشتن فرمودند و میگفته است که پس از آن هرچه مینویسم از میمنت همان قلم مبارک است. وفات شبّر بسال هزار و دویست و چهل و دویم هجرت در پنجاه و چهار سالگی واقع شد و در بقعه مبارکه کاظمیّه نزد پدرش مدفون گردید. (تنقیح المقال و ص ۳۷۴ ت و ۱۵۹ هب و مواضع متفرقه از ذریعة)

گزارش اشکال یا پیشنهاد